“Người không hát tình ca” và những câu chuyện cảm động về chiến sĩ Trường Sơn
Tuyến đường Trường Sơn - đường Hồ Chí Minh huyền thoại đã in dấu biết bao câu chuyện, khoảnh khắc lịch sử bi hùng của bộ đội Trường Sơn, thanh niên xung phong, công nhân giao thông, dân công hỏa tuyến… trong suốt 16 năm gian khổ đối đầu với cuộc chiến tranh ngăn chặn của đế quốc Mỹ. Những câu chuyện cảm động ấy đã được tái hiện sinh động qua Chương trình nghệ thuật “Người không hát tình ca” do Báo Nhà báo và Công luận, Hội Truyền thống Trường Sơn – đường Hồ Chí Minh Việt Nam, Công ty Truyền thông Thiên Sơn phối hợp tổ chức tối 12/5.
Chương trình nghệ thuật “Người không hát tình ca”
Đó là câu chuyện về những tập thể, cá nhân Anh hùng, những con người không tiếc tuổi xuân, không tiếc máu xương, đã nêu cao chủ nghĩa anh hùng cách mạng, bền bỉ và kiên cường trụ bám trận địa, trụ bám mặt đường, giữ vững mạch máu giao thông, đập tan mọi âm mưu và hành động đánh phá, ngăn chặn của quân thù. Có những cựu chiến binh dù bị ảnh hưởng bởi chất độc da cam và thương tật trong chiến tranh nhưng vẫn vượt lên đau đớn, khó khăn, tích cực hoạt động nghĩa tình, giúp đỡ đồng đội và những người cùng cảnh ngộ vươn lên xóa đói, giảm nghèo.
“Mũi tên xanh” trên tuyến lửa
Ra đời vào cuối tháng 3 năm 1966, Tiểu đoàn 58 Ô tô vận tải (thuộc Binh trạm 37, Sư đoàn 470, Đoàn 559) tiền thân là Đoàn xe 90 mang biệt danh “Mũi tên xanh”, có hơn 100 xe gaz 63 hai cầu làm nhiệm vụ chở chuyến hàng đầu tiên từ Hà Nội vào Trường Sơn giao hàng tại bản Tà Xẻng phía Tây tỉnh Kon Tum gần ngã ba Đông Dương tháng 4/1966.
Từ Đoàn xe 90 làm nòng cốt, sau này, Đoàn 559 thành lập Tiểu đoàn 58 Ô tô vận tải trực thuộc Binh trạm 8 phục vụ chiến trường Đông Dương gồm mặt trận B2, B3, Nam Lào và Cam-pu-chia. Tuyến hoạt động của Tiểu đoàn 58 từ ngã ba Phi Hà đến Tà Ngâu (Cam-pu-chia) đường 49, đường 128A, đường 128B, 128C qua khu vực Tây Nguyên. Do yêu cầu nhiệm vụ, sau này, Tiểu đoàn 58 lại trực thuộc Binh trạm 37, Sư đoàn 470.
Suốt 10 năm (1966 - 1975) làm nhiệm vụ trên những cung đường quân sự quanh co, nhỏ hẹp, vượt qua nhiều dốc cao, vực sâu, dưới thời tiết, khí hậu khắc nghiệt của “Trường Sơn Đông nắng, Tây mưa” có 10 trọng điểm đánh phá ác liệt của máy bay địch như đèo 32, dốc 200, ngầm Xê Xụ, ngầm 42, đèo Ang Bun…, Tiểu đoàn 58 đã phải vượt qua muôn vàn khó khăn gian khổ để hoàn thành nhiệm vụ.
Đại tá, Nhà giáo nhân dân, Tiến sĩ Nguyễn Văn Mỗi, nguyên chiến sĩ lái xe Đại đội 2, Tiểu đoàn 58 Ô tô vận tải nhớ lại: Khu vực hoạt động của Tiểu đoàn 58 được mệnh danh là “Rốn sốt rét của Đông Dương”, vì vậy có thời điểm tiểu đoàn bị sốt rét 100% quân số. Mùa mưa năm 1968, 1969 đường vận chuyển bị nước lũ bao vây và bị địch đánh phá rất ác liệt, bộ đội ta bị đói, mỗi ngày một người chỉ được 1 lạng gạo. Để duy trì sự sống, bộ đội phải vào rừng đào củ mài, củ chuối rừng đem về chế biến làm lương thực thay cơm. Bom đạn và nạn đói làm cho Tiểu đoàn 58 bị tổn thất có lúc lên đến 60% quân số.
Tuy phải vượt qua muôn vàn gian khổ hy sinh, nhưng cán bộ, chiến sĩ Tiểu đoàn 58 vẫn kiên cường vươn lên trưởng thành trong chiến đấu. Nhiều tấm gương tiêu biểu đã xuất hiện như Trần Văn Thắng, Hoàng Văn Thái, Cẩm Bá Đức, Nguyễn Văn Khang… Đặc biệt, ngày 31/12/1973, Tiểu đoàn 58 Ô tô vận tải được Chủ tịch nước tặng danh hiệu “Đơn vị Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân”.
