MẸ SUỐT - NGƯỜI LÁI ĐÒ ANH HÙNG TRÊN TUYẾN LỬA NHẬT LỆ

1. Mở đầu: Bến sông hoa lửa và huyền thoại mẹ miền Trung

Dòng sông Nhật Lệ êm đềm chảy qua lòng thành phố Đồng Hới hôm nay từng là một trong những tọa độ túi bom khốc liệt nhất của dải đất miền Trung thời kỳ kháng chiến chống Mỹ. Nơi ấy, hình ảnh một người mẹ chèo đò đưa bộ đội sang sông dưới mưa bom bão đạn đã khắc sâu vào lịch sử, trở thành nguồn cảm hứng bất tận cho thơ ca nhạc họa.

Mẹ Suốt — tên gọi thân thương mà toàn quân và dân dành cho Mẹ Nguyễn Thị Suốt — là biểu tượng mẫu mực của ý chí kiên cường, sự mưu trí và lòng quả cảm của người phụ nữ Việt Nam trong thời đại giải phóng dân tộc.

2. Can trường giữa túi bom Quảng Bình

Năm 1964, khi đế quốc Mỹ mở rộng chiến tranh phá hoại miền Bắc bằng không quân, thị xã Đồng Hới (Quảng Bình) trở thành cửa ngõ huyết mạch chi viện cho chiến trường miền Nam. Cầu cống bị đánh sập, giao thông đường bộ bị chia cắt từng ngày, việc vận chuyển bộ đội, thương binh, đạn dược và lương thực qua sông Nhật Lệ trở thành yêu cầu sống còn.

Lúc ấy, Mẹ Suốt đã 58 tuổi — cái tuổi đáng lẽ được an nghỉ quây quần bên con cháu. Thấy bến đò trống vắng vì bom đạn gầm rú ngày đêm, mẹ không chút do dự xung phong nhận nhiệm vụ chèo đò chở cán bộ, bộ đội và vũ khí qua sông. Khi được hỏi có sợ bom rơi đạn lạc không, mẹ mộc mạc trả lời: "Cứu nước là việc chung. Tui già rồi, tay chèo vững, quen sóng nước từ nhỏ, không chèo đò giúp bộ đội thì ai làm?"

3. Ký ức những chuyến đò sinh tử

Từ năm 1964 đến 1967, bến đò Bảo Ninh phải hứng chịu hàng ngàn tấn bom rải thảm, bom từ trường và rocket xới tung hai bờ sông. Mặt nước Nhật Lệ thường xuyên cuộn sóng dữ vì bom nổ gần. Thế nhưng, cứ dứt tiếng rít của máy bay giặc, hoặc ngay giữa lúc bom đạn gầm rú, bóng dáng mẹ Suốt nhỏ bé trong chiếc áo bà ba bạc màu lại thoăn thoắt ghì chặt mái chèo.

Ước tính mẹ đã thực hiện hàng ngàn chuyến đò an toàn, chuyên chở hàng vạn lượt cán bộ, chiến sĩ, dân công hỏa tuyến và vũ khí vượt sông tiếp viện cho chiến trường miền Nam. Có những ngày máy bay địch quần thảo liên tục, bom nổ làm lật ngửa mạn đò, mẹ vẫn bình tĩnh dầm mình dưới làn nước lạnh, vừa bảo vệ thương binh, vừa kéo đò cập bờ an toàn.

"  Ngẩng đầu mái tóc mẹ rung

Gió lay như sóng biển tung trắng bờ

Gan chi gan rứa, mẹ nờ?

Mẹ rằng: Cứu nước mình chờ chi ai!"

(Tố Hữu)

Năm 1967, tại Đại hội Anh hùng, Chiến sĩ thi đua toàn quốc lần thứ IV tổ chức tại Hà Nội, Mẹ Nguyễn Thị Suốt vinh dự được Đảng và Nhà nước tuyên dương danh hiệu Anh hùng Lao động.

Ngày 21/08/1968, trong một đợt ném bom ác liệt bất ngờ của máy bay phản lực Mỹ xuống bến đò Bảo Ninh, Mẹ Suốt đã anh dũng hy sinh ngay trên mảnh đất bến sông mà mẹ đã gắn bó trọn cuộc đời. Mẹ ngã xuống khi mái chèo vẫn còn ấm hơi ấm của bàn tay tận tụy vì đất nước.

4. Giá trị biểu tượng và trách nhiệm của tuổi trẻ hôm nay

Mẹ Suốt ra đi nhưng tiếng mái chèo xé sóng Nhật Lệ vẫn vang vọng như bản trường ca bất tử về lòng yêu nước của hậu phương lớn. Hình ảnh mẹ dạy cho thế hệ trẻ bài học sâu sắc về tinh thần dũng cảm, sự giản dị và sự cống hiến thầm lặng không đòi hỏi bất kỳ sự đền đáp nào.

Noi gương Mẹ Suốt, thanh niên hôm nay nguyện giữ vững tay lái trước những thử thách mới của thời đại: nỗ lực rèn luyện chuyên môn, sáng tạo trong lao động sản xuất, chủ động tham gia giữ gìn an ninh trật tự địa phương và luôn sẵn sàng dấn thân vào những công việc khó khăn, gian khổ khi Tổ quốc cần.