NGƯỜI LÁI ĐÒ TRÊN DÒNG PÔ KÔ
Giữa đại ngàn Tây Nguyên mùa khô năm ấy, dòng sông Pô Kô cuộn mình qua những ghềnh đá sắc nhọn, gầm gào bọt trắng xóa dưới bầu trời khét lẹt mùi thuốc súng và khói bom Napalm. Nơi khúc sông dữ dội ấy, có một người con của buôn làng Gia Rai đã biến mái chèo thành vũ khí, biến lòng quả cảm thành nhịp cầu nối liền tiền tuyến với hậu phương: Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân A Sanh (tên thật là Puih San).
ĐOÀN XÃ RỜ KƠI
ĐOÀN TNCS HỒ CHÍ MINH
CĐ TRƯỜNG PTNT TH&THCS XÃ RỜ KƠI
Rờ Kơi, ngày 6 tháng 08 năm 2026
BÀI DỰ THI
“ CÂU CHUYỆN THỜI HOA LỬA”
Họ và tên tác giả: LƯƠNG THỊ HOA
Chức vụ: Giáo viên
Đơn vị công tác: Chi đoàn Trường PTNT TH – THCS xã Rờ Kơi
NGƯỜI LÁI ĐÒ TRÊN DÒNG PÔ KÔ
Giữa đại ngàn Tây Nguyên mùa khô năm ấy, dòng sông Pô Kô cuộn mình qua những ghềnh đá sắc nhọn, gầm gào bọt trắng xóa dưới bầu trời khét lẹt mùi thuốc súng và khói bom Napalm. Nơi khúc sông dữ dội ấy, có một người con của buôn làng Gia Rai đã biến mái chèo thành vũ khí, biến lòng quả cảm thành nhịp cầu nối liền tiền tuyến với hậu phương: Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân A Sanh (tên thật là Puih San).
Anh hung A Sanh Puih San lai do tren song Pô Kô
Mái chèo vượt qua bão lửa
Thời hoa lửa của A Sanh không bắt đầu từ những bài diễn văn hào hùng, mà bắt đầu từ lời thề giữ buôn, giữ rừng. Sinh ra bên dòng nước gập ghềnh ghềnh thác, tuổi trẻ của A Sanh gắn liền với chiếc thuyền độc mộc và dòng Pô Kô hùng vĩ. Khingọn lửa kháng chiến chống Mỹ bùng lên khắp các cánh rừng Kon Tum, Gia Lai, (cũ) ông hiểu rằng nếu dòng sông bị chặn đứng, mạch máu chi viện cho chiến trường miền Nam sẽ tắc nghẽn.
Nhiệm vụ đưa bộ đội, vũ khí và lương thực qua sông tưởng chừng bất khả thi:
Ban ngày, máy bay trinh sát và trực thăng vũ trang quần thảo liên tục, xới tung từng vạt rừng, rải bom tọa độ xuống các bến vượt.
Ban đêm, sương mù giăng kín mặt nước, dòng chảy xiết sẵn sàng nuốt chửng chiếc thuyền độc mộc mỏng manh chỉ sau một cú lệch tay chèo.
Thế nhưng, suốt những năm tháng ác liệt từ 1961 đến ngày toàn thắng, mái chèo của người lái đò A Sanh chưa từng ngơi nghỉ. Bất kể nắng lửa hay mưa ngàn bão quét, hễ có lệnh là chiếc thuyền lại lặng lẽ rẽ sóng trong đêm. Ông vừa chèo thuyền vượt thác, vừa căng tai lắng nghe tiếng động cơ máy bay địch để kịp thời điều khiển thuyền lẩn vào những hốc đá, tán cây rủ ven bờ.
Có những chuyến đò vượt sông ngay dưới làn đạn bắn rát mặt. Bom nổ bên mạn thuyền hất tung nước ướt đẫm, mảnh đạn găm vào thân gỗ, nhưng đôi bàn tay chai sần của A Sanh vẫn ghì chặt tay lái, đưa từng đoàn quân, từng gùi đạn dược sang bờ an toàn.
Dấu ấn bước vào thơ ca và giai điệu dân tộc
Chiến công thầm lặng nhưng phi thường của người chiến sĩ giao liên Gia Rai đã trở thành nguồn cảm hứng bất tận để nhạc sĩ Cầm Phong phổ nhạc bài thơ nổi tiếng của Mai Trang thành ca khúc đi cùng năm tháng: "Người lái đò trên sông Pô Kô".
"Hỡi sông Pơ Cô ơi, dòng sông biết căm hờn
Lượn quanh buôn làng tôi chan chứa bao tình thương...
Ai đã từng qua đây mà quên được người lái đò..."
Giai điệu hào hùng, vút cao giữa đại ngàn ấy đã tạc nên bức tượng đài sống động về A Sanh – hiện thân cho khí phách bất khuất của đồng bào các dân tộc Tây Nguyên một lòng đi theo Đảng, chở che và tiếp sức cho bộ đội cụ Hồ đi tới ngày khải hoàn.
Ánh lửa soi rọi hôm nay
"Thời hoa lửa" của A Sanh đã lùi xa vào trang sử hào hùng, dòng sông Pô Kô ngày nay đã êm đềm hơn bên những nương cà phê xanh ngút ngàn. Nhưng ngọn lửa của lòng quả cảm, đức hy sinh quên mình và tình yêu quê hương son sắt của ông vẫn rực sáng.
Câu chuyện về người lái đò A Sanh không chỉ nhắc nhở thế hệ hôm nay về cái giá thiêng liêng của hòa bình, mà còn là bài học sống động về tinh thần dấn thân: dù ở bất kỳ vị trí bình dị nào, khi con người ta biết đặt vận mệnh dân tộc lên trên an nguy cá nhân, họ đều có thể làm nên những điều kỳ diệu làm rạng danh non sông.
......................................................
