Người lái xe Trường Sơn – ký ức về những chuyến xe không trở lại

Ở tuổi xế chiều, khi mái tóc đã bạc trắng theo năm tháng, ông Phan Đình Dũng (quê ở Đức Thọ, Hà Tĩnh) vẫn không thể quên những năm tháng tuổi trẻ đã gửi lại trên tuyến Đường mòn Hồ Chí Minh. Đó là những ngày mà mỗi vòng bánh xe lăn đi là một lần đối diện với cái chết, nhưng cũng là minh chứng cho lòng dũng cảm và ý chí kiên cường của một thế hệ.

Năm 1967, khi vừa tròn 20 tuổi, ông Dũng rời quê hương nhập ngũ và trở thành lái xe vận tải. Công việc tưởng chừng đơn giản nhưng lại vô cùng khắc nghiệt. Những chuyến xe của ông chủ yếu chạy vào ban đêm, không bật đèn, không còi, kính xe phủ bùn để tránh ánh sáng phản chiếu. Trên cung đường qua Hà Tĩnh, nơi được coi là “yết hầu” của tuyến chi viện, bom đạn luôn rình rập. Hố bom chằng chịt, mặt đường lồi lõm, chỉ cần một sơ suất nhỏ cũng có thể trả giá bằng mạng sống.

Ông Dũng nhớ lại một đêm cuối năm 1968 – một trong những khoảnh khắc ám ảnh nhất cuộc đời mình. Khi đoàn xe đang chuẩn bị vượt qua khu vực gần Ngã ba Đồng Lộc, pháo sáng bất ngờ bừng lên giữa bầu trời đen đặc. Chỉ vài giây sau, bom bắt đầu trút xuống như mưa. Đất đá tung lên, mặt đường rung chuyển dữ dội. Chiếc xe phía trước trúng bom, bốc cháy dữ dội, tiếng kêu cứu vang lên trong hỗn loạn.

Trong khoảnh khắc sinh tử ấy, ông đứng trước một lựa chọn khắc nghiệt: dừng lại để cứu đồng đội và có thể khiến cả đoàn xe trở thành mục tiêu, hay tiếp tục tiến lên để bảo toàn nhiệm vụ. Không có thời gian để suy nghĩ lâu, ông siết chặt tay lái, đạp ga và lao về phía trước. “Lúc đó tôi chỉ nghĩ, phía sau còn cả đoàn xe, nếu mình dừng lại thì tất cả sẽ gặp nguy hiểm”, ông kể.

Khi loạt bom tạm ngừng, ông quay xe trở lại hiện trường. Trong ánh lửa le lói, ông phát hiện một đồng đội bị kẹt trong cabin đang cháy. Không chần chừ, ông lao vào kéo người ấy ra ngoài. Hai người vừa lăn xuống vệ đường thì chiếc xe phát nổ phía sau lưng. Người đồng đội ấy may mắn sống sót, nhưng hai người khác trong đoàn đã mãi mãi không trở về.

Dẫu vừa trải qua trận bom khốc liệt, nhiệm vụ vẫn không cho phép họ dừng lại. Những người lính lái xe nhanh chóng sửa chữa phương tiện, lấp tạm hố bom và tiếp tục hành trình. “Có những đêm không biết mình còn sống đến sáng không, nhưng không ai nghĩ đến việc bỏ cuộc”, ông Dũng lặng lẽ nói.

Chiến tranh kết thúc, ông trở về quê hương với những vết thương còn hằn lại trên cơ thể. Tai ông bị ảnh hưởng bởi sức ép bom, trong người vẫn còn những mảnh đạn nhỏ. Nhưng với ông, nỗi đau lớn nhất không phải là thể xác, mà là ký ức về những người đồng đội đã nằm lại trên con đường năm ấy.

Giờ đây, mỗi khi nhắc về quá khứ, ông Dũng không giấu được niềm xúc động. Ông gửi gắm đến thế hệ trẻ một lời nhắn nhủ giản dị nhưng sâu sắc: hãy sống xứng đáng với những gì cha anh đã hy sinh để giành lấy hòa bình hôm nay.

Những chuyến xe năm xưa đã đi vào lịch sử, nhưng ký ức về chúng vẫn còn sống mãi. Đó không chỉ là câu chuyện của riêng ông Phan Đình Dũng, mà còn là bản hùng ca của cả một thế hệ – những con người đã bước qua sợ hãi, đối mặt với cái chết để giữ vững con đường sống cho Tổ quốc.