Người lính “anh cả” của đơn vị

Khi nhắc đến Phan Đình Giót, nhiều người thường nhớ ngay đến hình ảnh người chiến sĩ đã lấy thân mình lấp lỗ châu mai trong trận mở màn Chiến dịch Điện Biên Phủ.

Đó là khoảnh khắc đã đi vào lịch sử.

Nhưng trước khoảnh khắc ấy, Phan Đình Giót đã có một hành trình dài của một người lính bình dị.

Một người lính biết thương đồng đội.

Biết chịu đựng gian khổ.

Biết chăm lo cho những người bên cạnh.

Và chính những điều rất bình dị ấy đã làm nên một Phan Đình Giót mà đồng đội luôn nhớ đến bằng một cách gọi rất thân thương:

“Anh cả”.

Phan Đình Giót sinh năm 1922, quê ở huyện Cẩm Xuyên, tỉnh Hà Tĩnh, trong một gia đình nông dân nghèo.

Tuổi thơ của anh gắn với những năm tháng cơ cực.

Cuộc sống của một người con nhà nghèo buộc anh phải sớm lao động để kiếm sống.

Khi Cách mạng Tháng Tám thành công, đất nước bước vào một thời kỳ mới.

Những người thanh niên như Phan Đình Giót bắt đầu có cơ hội tham gia vào lực lượng cách mạng, bảo vệ chính quyền và quê hương.

Anh tham gia dân quân rồi nhập ngũ.

Từ một người nông dân, Phan Đình Giót trở thành người chiến sĩ.

Những năm tháng quân ngũ tiếp tục rèn luyện anh qua nhiều chiến dịch.

Không phải ngay từ đầu anh đã là một người lính nổi tiếng.

Anh trưởng thành từ những công việc rất bình thường.

Từ việc học cách sử dụng vũ khí.

Từ những lần hành quân.

Từ những buổi huấn luyện.

Từ những trận đánh.

Và đặc biệt là từ tình cảm dành cho đồng đội.

Những người từng sống cùng đơn vị kể rằng Phan Đình Giót luôn quan tâm đến anh em.

Anh lo cho đồng đội từng giấc ngủ, bát canh.

Khi thấy một người có khuyết điểm, anh không nặng lời mà nhẹ nhàng phân tích, khuyên nhủ.

Chính cách sống ấy khiến những người lính trẻ cảm thấy gần gũi và tin tưởng anh.

Họ gọi anh là “anh cả”.

Một cách gọi giản dị nhưng nói lên rất nhiều điều.

“Anh cả” không phải là một chức vụ.

Không phải một quân hàm.

Đó là sự tin tưởng của những người cùng chiến đấu.

Là tình cảm dành cho một người luôn biết quan tâm đến người khác.

Đầu năm 1954, đơn vị của Phan Đình Giót nhận nhiệm vụ hành quân lên Tây Bắc tham gia Chiến dịch Điện Biên Phủ.

Đường lên Điện Biên không hề dễ dàng.

Đơn vị phải hành quân gần 500km, vượt qua nhiều đèo, dốc và mang vác nặng.

Đối với những người lính thời ấy, một cuộc hành quân hàng trăm cây số không chỉ là việc đi bộ.

Đó là những ngày liên tục di chuyển.

Là những con dốc dài.

Là những đôi chân đau nhức.

Là thiếu thốn lương thực.

Là những đêm ngủ giữa rừng.

Và luôn phải giữ sức để bước tiếp.

Trong hành trình ấy, chân Phan Đình Giót bị nứt nẻ, đau buốt và rướm máu.

Nhưng anh vẫn tiếp tục.

Có lẽ người lính ấy đã quá quen với việc chịu đựng gian khổ.

Anh không muốn vì mình mà cả đơn vị phải chậm lại.

Đối với Phan Đình Giót, hoàn thành nhiệm vụ quan trọng hơn cảm giác đau đớn của bản thân.

Cuối cùng, đơn vị cũng đến Điện Biên Phủ.

Trước mắt họ là một chiến trường hoàn toàn khác.

Quân Pháp xây dựng tại đây một tập đoàn cứ điểm mạnh với hệ thống cứ điểm, hỏa lực và công sự kiên cố.

Quân ta phải tiến công từng bước.

Ngày 13/3/1954, Chiến dịch Điện Biên Phủ chính thức mở màn.

Trận đánh đầu tiên diễn ra tại cứ điểm Him Lam.

Đây là một trận đánh đặc biệt quan trọng.

Nếu thắng trận mở màn, tinh thần của bộ đội sẽ được nâng lên.

Nếu thất bại, chiến dịch sẽ gặp rất nhiều khó khăn.

Chiều hôm ấy, các đơn vị bắt đầu tiến vào trận địa.

Phan Đình Giót là Tiểu đội phó bộ binh thuộc Đại đội 58, Tiểu đoàn 428, Trung đoàn 141, Đại đoàn 312.

Anh cùng đồng đội tiến về phía Him Lam.

Phía trước là những công sự kiên cố.

Hỏa lực của địch liên tục bắn ra.

Những người lính phải tìm cách tiếp cận từng vị trí.

Bộc phá được đưa lên phía trước.

Những chiến sĩ xung kích bám sát trận địa.

Mỗi bước tiến đều phải trả giá.

Phan Đình Giót cũng bị thương.

Nhưng anh vẫn tiếp tục chiến đấu.

Tại lô cốt số 1, anh bò lên đặt bộc phá.

Lô cốt bị phá thủng.

Anh tiếp tục dùng lựu đạn tiêu diệt quân địch, góp phần tạo điều kiện cho đơn vị tiến lên.

Nhưng trận chiến chưa kết thúc.

Một hỏa điểm khác vẫn bắn dữ dội.

Hỏa lực từ lỗ châu mai khiến lực lượng xung kích của ta bị ùn lại.

Những người lính phía trước không thể tiến lên.

Trong tình huống ấy, Phan Đình Giót nhìn về phía hỏa điểm.

Anh hiểu rằng nếu hỏa điểm không bị dập tắt, đồng đội sẽ tiếp tục bị chặn lại.

Trên người anh lúc ấy đã có nhiều vết thương.

Sức lực đã giảm.

Nhưng anh vẫn cố gắng tiến về phía trước.

Từng chút một.

Anh ép sát mặt đất.

Bò về phía lô cốt.

Hỏa lực địch vẫn bắn.

Nhưng anh vẫn tiếp tục.

Khoảng cách ngày càng gần.

Khi đến sát hỏa điểm, Phan Đình Giót dùng tiểu liên bắn mạnh vào lỗ châu mai.

Hết đạn.

Anh thay băng.

Tiếp tục bắn.

Nhưng hỏa điểm vẫn chưa bị dập tắt hoàn toàn.

Lực lượng xung kích vẫn chưa thể tiến lên.

Phan Đình Giót hiểu rằng mình không còn nhiều thời gian.

Trong giây phút quyết định ấy, anh đã thực hiện hành động cuối cùng.

Anh đứng dậy.

Dồn sức.

Và lấy thân mình bịt kín lỗ châu mai.

Hỏa điểm của địch bị dập tắt.

Con đường tiến công được mở.

Đồng đội lập tức xung phong.

Cứ điểm Him Lam bị tiêu diệt.

Nhưng Phan Đình Giót đã hy sinh.

Anh hy sinh lúc 22 giờ 30 phút ngày 13/3/1954, ngay trong trận đánh mở màn chiến dịch.

Một ngày chiến đấu.

Một trận đánh.

Một con người.

Nhưng khoảnh khắc ấy đã trở thành một phần của lịch sử.

Sau khi hỏa điểm bị dập tắt, các chiến sĩ tiếp tục tiến lên.

Những người đồng đội của Phan Đình Giót không thể dừng lại.

Bởi chính sự hy sinh của anh đã mở đường cho họ.

Và họ đã chiến đấu tiếp.

Him Lam bị tiêu diệt.

Chiến thắng đầu tiên của Chiến dịch Điện Biên Phủ được xác lập.

Đó là điều đặc biệt khi nhìn lại sự hy sinh của Phan Đình Giót.

Anh không hy sinh ở một nơi xa chiến trường.

Anh hy sinh ngay tại nơi mình đang chiến đấu.

Và những người đồng đội đã tiếp tục nhiệm vụ ngay sau khoảnh khắc ấy.

Nhưng có một điều khiến câu chuyện về Phan Đình Giót trở nên sâu sắc hơn.

Đó là trước khi trở thành người anh hùng, anh đã là một người đồng đội tốt.

Người ta nhớ anh không chỉ vì khoảnh khắc cuối cùng.

Mà còn nhớ một người luôn chăm lo cho những người bên cạnh.

Một người biết nhường nhịn.

Một người biết khuyên bảo.

Một người sẵn sàng chịu khó khăn cùng đồng đội.

Chính những điều ấy làm nên hình ảnh “anh cả”.

Vì vậy, câu chuyện về Phan Đình Giót không nên chỉ được kể bằng một khoảnh khắc hy sinh.

Nó cần được kể từ những ngày hành quân.

Từ đôi chân nứt nẻ.

Từ những bữa ăn giản dị.

Từ những lần giúp đỡ đồng đội.

Từ những lời khuyên chân thành.

Rồi cuối cùng mới đến khoảnh khắc ở Him Lam.

Bởi người anh hùng không tự nhiên xuất hiện trong một khoảnh khắc.

Họ được hình thành từ cách sống của mình qua từng ngày.

Phan Đình Giót đã sống như một người đồng đội trước khi hy sinh như một người anh hùng.

Và có lẽ chính điều đó khiến câu chuyện của anh vẫn còn sức lay động.

Ngày 31/3/1955, Phan Đình Giót được truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân. Anh cũng được tặng Huân chương Quân công hạng Nhì.

Tên tuổi của anh sau đó được ghi vào lịch sử cùng những người anh hùng của Điện Biên Phủ.

Nhưng lịch sử không chỉ được tạo nên bởi những người được trao danh hiệu.

Lịch sử còn được tạo nên bởi hàng vạn người lính đã cùng nhau chiến đấu.

Phan Đình Giót là một trong những người ấy.

Ngày nay, tại đơn vị nơi anh từng chiến đấu, hình ảnh và câu chuyện về anh vẫn được nhắc lại.

Hằng năm vào ngày 13/3, Trung đoàn 141 tổ chức dâng hương trước tượng đài Anh hùng liệt sĩ Phan Đình Giót để tưởng nhớ người chiến sĩ đã hy sinh trong trận mở màn Điện Biên Phủ.

Đó không chỉ là một nghi lễ tưởng niệm.

Đó còn là cách những người lính hôm nay nhắc nhau về truyền thống của đơn vị.

Nhắc rằng trước họ đã có những người từng chiến đấu trong điều kiện khắc nghiệt hơn rất nhiều.

Những người không có đầy đủ trang thiết bị.

Không có những con đường thuận tiện.

Không có những điều kiện bảo đảm như ngày hôm nay.

Nhưng họ có một thứ rất mạnh mẽ:

Tinh thần đồng đội.

Phan Đình Giót đã sống bằng tinh thần ấy.

Anh chăm lo cho đồng đội khi còn sống.

Và sự hy sinh của anh cũng nhằm tạo điều kiện cho đồng đội tiến lên.

Đó là một vòng tròn đẹp của tình đồng chí.

Cho đi khi còn sống.

Hy sinh khi cần thiết.

Và để lại niềm tin cho những người ở lại.

Chiến thắng Điện Biên Phủ sau đó đã trở thành một dấu mốc lớn của lịch sử dân tộc.

Từ ngày 13/3 đến 7/5/1954, quân và dân ta trải qua 56 ngày đêm chiến đấu để đi đến thắng lợi hoàn toàn.

Phan Đình Giót không sống đến ngày chiến thắng.

Nhưng trận đánh của anh là trận mở màn.

Him Lam là nơi đầu tiên quân ta phá vỡ một trong những cánh cửa của tập đoàn cứ điểm.

Và người lính Hà Tĩnh ấy đã góp phần mở cánh cửa đó bằng chính sự hy sinh của mình.

Có lẽ, điều thế hệ hôm nay cần nhớ nhất về Phan Đình Giót không phải là một hình ảnh quá xa xôi.

Mà là một con người rất gần gũi.

Một người biết quan tâm đến đồng đội.

Một người không bỏ cuộc khi đôi chân đã đau.

Một người vẫn tiến lên khi cơ thể đã bị thương.

Một người đặt nhiệm vụ chung lên trên sự an toàn của bản thân.

Đó là những phẩm chất không chỉ cần trong chiến tranh.

Trong thời bình, tình đồng đội vẫn cần thiết.

Trong công việc, trách nhiệm vẫn cần thiết.

Trong cộng đồng, sự sẻ chia vẫn cần thiết.

Một tập thể chỉ mạnh khi mỗi người biết quan tâm đến người bên cạnh.

Một công việc chỉ hoàn thành tốt khi mỗi người biết làm tròn phần trách nhiệm của mình.

Và một cộng đồng chỉ phát triển khi con người không chỉ nghĩ đến bản thân.

Phan Đình Giót đã để lại bài học ấy bằng cả cuộc đời.

Anh không để lại những lời nói dài.

Nhưng cách anh sống đã nói thay tất cả.

Từ một người nông dân nghèo Hà Tĩnh, anh trở thành người lính.

Từ một người lính, anh trở thành “anh cả” trong lòng đồng đội.

Và từ một người đồng đội, anh trở thành người anh hùng của Điện Biên Phủ.

Người anh hùng ấy đã không bước vào lịch sử bằng một con đường trải hoa. Anh đi qua những con đường rừng gần 500km, qua những đôi chân rướm máu, qua những trận đánh ác liệt và cuối cùng nằm lại ở Him Lam.

Hơn 70 năm đã trôi qua.

Những người từng chiến đấu cùng anh phần lớn đã trở thành những người cao tuổi.

Nhưng cái tên Phan Đình Giót vẫn được nhắc lại.

Không chỉ như một người đã lấy thân mình lấp lỗ châu mai.

Mà như một người đồng đội từng sống rất đẹp.

Phan Đình Giót – “người anh cả” của đơn vị, người chiến sĩ đã đi qua những gian khổ của hành quân, chiến đấu đến hơi thở cuối cùng và hy sinh để mở đường cho đồng đội tiến lên.

Câu chuyện ấy nhắc thế hệ trẻ hôm nay rằng:

Một người anh hùng không nhất thiết phải bắt đầu từ những điều lớn lao. Đôi khi, họ bắt đầu từ việc biết sống tử tế với đồng đội, biết chịu trách nhiệm với nhiệm vụ và biết đặt lợi ích chung lên trên lợi ích của chính mình.