Người lính bước qua “cửa tử” Thành cổ Quảng Trị

Hoàng Văn Khâm sinh năm 1950 tại xã Thanh Nho, huyện Thanh Chương, tỉnh Nghệ An. Ông lớn lên trong những năm đất nước đang trải qua chiến tranh và nhiều vùng quê phải chịu những mất mát do bom đạn.

Năm 1971, khi vừa bước sang tuổi 21, Hoàng Văn Khâm tình nguyện viết đơn nhập ngũ.

Sau thời gian huấn luyện chiến sĩ mới tại Đoàn 22A, Quân khu 4, ông cùng đồng đội hành quân vào chiến trường.

Đơn vị của ông sau đó được biên chế vào Trung đoàn 48, Sư đoàn 320B, một đơn vị chủ lực có vai trò quan trọng tại chiến trường Quảng Trị.

Trung đoàn 48 khi ấy còn được gọi là Trung đoàn Thạch Hãn. Trong chiến dịch Quảng Trị năm 1972, đơn vị mang mật danh Quang Sơn và được giao nhiệm vụ chiến đấu bảo vệ Thành cổ.

Khẩu hiệu của những người lính Trung đoàn 48 khi ấy là:

“Quang Sơn còn, Quảng Trị còn.”

Đó không chỉ là một khẩu hiệu.

Đó còn là lời thề của những người lính đang chiến đấu trong một trận chiến mà mỗi ngày đều có thể trở thành ngày cuối cùng của cuộc đời.

Ngày 28/6/1972, cuộc chiến đấu 81 ngày đêm bảo vệ Thành cổ Quảng Trị bắt đầu.

Hoàng Văn Khâm cùng đồng đội bước vào những ngày tháng khốc liệt nhất.

Khu vực Thành cổ và thị xã Quảng Trị liên tục hứng chịu bom pháo với cường độ rất lớn. Những công sự bị phá hủy rồi lại được các chiến sĩ nhanh chóng củng cố.

Người lính phải chiến đấu trong bùn đất, nước ngập và điều kiện thiếu thốn.

Nhiều lúc, họ không có đủ nước uống.

Lương thực cũng rất khó khăn.

Nhưng điều khiến người lính đau đớn nhất là phải chứng kiến đồng đội hy sinh ngay bên cạnh mình.

Những người hôm trước còn cùng nhau trò chuyện có thể hôm sau đã nằm lại trên chiến trường.

Có những người vừa được bổ sung vào đơn vị đã hy sinh chỉ sau một thời gian rất ngắn.

Hoàng Văn Khâm cùng đồng đội vẫn phải tiếp tục chiến đấu.

Bởi phía trước là nhiệm vụ.

Phía sau là quê hương.

Và bên cạnh là những người đồng đội đang cùng mình sống chết trong trận chiến.

Trong 81 ngày đêm ấy, Trung đoàn 48 phải liên tục chiến đấu và chịu tổn thất lớn. Nhiều cán bộ, chiến sĩ của đơn vị đã hy sinh và bị thương.

Hoàng Văn Khâm may mắn sống sót.

Nhưng những gì ông chứng kiến trong mùa hè năm 1972 đã trở thành ký ức theo ông suốt nhiều thập kỷ.

Đó là ký ức về những đồng đội trẻ.

Là những trận bom pháo dữ dội.

Là những đêm không ngủ.

Là những lần phải bám trụ giữa một chiến trường gần như bị cày nát.

Và là những người đã nằm lại trên mảnh đất Quảng Trị.

Đối với những người lính sống sót, chiến tranh không kết thúc hoàn toàn khi họ rời khỏi chiến trường.

Những ký ức về đồng đội vẫn luôn tồn tại.

Nhiều năm sau chiến tranh, Hoàng Văn Khâm trở lại Quảng Trị.

Ông trở lại Thành cổ.

Trở lại những địa điểm từng là trận địa.

Và nhớ về những người đã không thể trở về quê hương.

Mỗi lần trở lại, ông không chỉ nhìn thấy một Thành cổ bình yên của ngày hôm nay.

Ông còn nhìn thấy Thành cổ của mùa hè năm 1972 – nơi những người lính trẻ đã chiến đấu trong điều kiện khắc nghiệt nhất.

Ngày nay, Quảng Trị đã trở thành vùng đất của hòa bình.

Những con đường từng bị bom pháo cày xới đã trở nên bình yên.

Sông Thạch Hãn vẫn chảy qua vùng đất năm xưa.

Nhưng ký ức về những người lính đã hy sinh vẫn còn đó.

Hoàng Văn Khâm là một trong những người may mắn trở về.

Ông mang theo câu chuyện của một thế hệ đã đi qua chiến tranh để kể lại cho thế hệ sau.

Câu chuyện ấy nhắc chúng ta rằng những người lính Thành cổ năm xưa cũng từng là những thanh niên rất trẻ.

Họ có gia đình.

Có ước mơ.

Có những người thân chờ đợi.

Nhưng khi Tổ quốc cần, họ đã lên đường.

Có người trở về.

Có người mãi mãi nằm lại.

Và tất cả họ đều góp phần tạo nên một trang sử đặc biệt của dân tộc.

Hoàng Văn Khâm – người lính trẻ năm nào đã bước qua “cửa tử” Thành cổ Quảng Trị, trở về sau chiến tranh và dành phần đời còn lại để nhớ về những đồng đội đã nằm xuống trong mùa hè đỏ lửa năm 1972.