Người lính bước ra từ chiến hào lửa
Giữa những năm tháng chiến tranh khốc liệt ở chiến trường Quảng Trị, có một người lính trẻ từ vị trí chiến sĩ liên lạc đã đứng lên thay người chỉ huy ngay giữa lằn ranh sinh tử. Đó là Nguyễn Như Hoạt – người được phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân khi vừa tròn 20 tuổi.
Sinh năm 1950 tại quê hương Bắc Ninh, Nguyễn Như Hoạt lên đường nhập ngũ khi chưa đầy 17 tuổi. Mang theo lý tưởng của thế hệ thanh niên thời chiến, ông bước vào quân ngũ với khát vọng góp sức giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước. Sau thời gian huấn luyện, ông được biên chế về Trung đoàn 48, Sư đoàn 320, làm chiến sĩ liên lạc của Đại đội 9, Tiểu đoàn 3 – vị trí luôn cận kề hiểm nguy nhưng cũng là nơi hun đúc ý chí và bản lĩnh của người lính trẻ.
Năm 1968, chiến trường Quảng Trị rực lửa. Đơn vị của ông liên tiếp chiến đấu ở Cam Lộ, Đông Hà, Cửa Việt để cắt đứt tuyến tiếp vận của địch. Trong những ngày bom đạn ác liệt ấy, Nguyễn Như Hoạt đã trưởng thành nhanh chóng giữa khói lửa chiến tranh.
Ký ức không thể nào quên của ông là trận chiến tại xóm Đồng Hoang, Quảng Trị vào sáng ngày 5/5/1968. Khi quân Mỹ sử dụng hỏa lực cực mạnh với pháo hạm, xe tăng và không quân liên tiếp tấn công trận địa, quyền Đại đội trưởng Yêm vẫn bám sát tuyến đầu cùng chiến sĩ liên lạc Nguyễn Như Hoạt để chỉ huy bộ đội chiến đấu.
Giữa lúc ác liệt nhất, một mảnh đạn đã cướp đi người chỉ huy. Trong giây phút cuối cùng, anh Yêm trao lại chiếc địa bàn và dặn người lính trẻ: “Hoạt... cố gắng... chỉ huy...”. Đó không chỉ là lời trăng trối mà còn là sự chuyển giao trách nhiệm ngay trên chiến hào đỏ lửa.
Không có thời gian để đau đớn hay hoang mang, Nguyễn Như Hoạt lập tức tiếp nhận nhiệm vụ. Từ một chiến sĩ liên lạc, ông nhanh chóng tổ chức lại đội hình, điều hỏa lực chống tăng, liên lạc với cấp trên xin chi viện và trực tiếp chỉ huy đại đội đánh trả quyết liệt. Trong mưa bom bão đạn, người lính mới ngoài 18 tuổi ấy đã giữ vững trận địa đến phút cuối cùng.
Khi màn đêm buông xuống, Đại đội 9 chịu tổn thất nặng nề nhưng đội hình không tan vỡ, thương binh được đưa ra an toàn và trận địa vẫn được giữ vững. Điều làm đồng đội và cấp trên khâm phục không chỉ là kết quả trận đánh, mà là bản lĩnh phi thường của một người lính trẻ dám đứng lên gánh vác trọng trách lớn hơn tuổi đời mình.
Từ chiến công ấy, Nguyễn Như Hoạt được ghi nhận là chiến sĩ chiến đấu đặc biệt xuất sắc và được phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân năm 1970 khi vừa tròn 20 tuổi.
Sau chiến công tuổi trẻ, ông tiếp tục đi qua những chiến trường ác liệt nhất ở Đường 9 – Nam Lào, Savannakhet và nhiều mặt trận khốc liệt khác. Dù nhiều lần bị thương, bị choáng bởi pháo địch, ông vẫn trở lại đội hình chiến đấu ngay khi còn có thể đứng dậy. Với ông, nhiệm vụ luôn đặt cao hơn chính bản thân mình.
Năm 1975, trong đội hình Quân đoàn 1 tham gia Chiến dịch Hồ Chí Minh, Nguyễn Như Hoạt tiếp tục trực tiếp chỉ huy đơn vị tiến công từ hướng Bắc Sài Gòn. Trong trận đánh Tân Uyên ngày 29/4/1975, dù bị thương, ông và đơn vị vẫn hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ mở đường cho đội hình thọc sâu tiến vào giải phóng Sài Gòn.
Sau ngày đất nước thống nhất, người lính năm xưa tiếp tục gắn bó với quân đội, trưởng thành qua nhiều cương vị quan trọng. Từ chiến sĩ binh nhì nơi chiến hào Quảng Trị, ông trở thành Trung tướng, Giám đốc Học viện Quốc phòng, nhưng ở ông vẫn luôn hiện lên dáng vẻ giản dị, chân thành của một người lính trận.
Câu chuyện về Trung tướng Nguyễn Như Hoạt không chỉ là câu chuyện về lòng dũng cảm nơi chiến trường, mà còn là biểu tượng đẹp của một thế hệ thanh niên Việt Nam sống và chiến đấu bằng tất cả lý tưởng, trách nhiệm và tình yêu Tổ quốc.



