Cựu Thanh niên xung phong

Người lính đặc công Nguyễn Xuân Tình (Ba Tình)

Anh hùng Nguyễn Xuân Tình (phải )mặc áo sĩ quan ngụy . Trong trận đánh phối hợp chi viện cho anh em binh sĩ yêu nước Trung đoàn 1 thiết giáp Ngụy khởi nghĩa - ảnh Đặc Công 429 Miền Đông

06/03/2026Lương Thị Minh Thư (Đoàn thôn Phúc A)2 lượt xem0 lượt chia sẻ

Người lính đặc công Nguyễn Xuân Tình (Ba Tình)

Đồng chí Nguyễn Xuân Tình, sinh năm 1943, dân tộc Kinh, quê ở xã Cẩm Mỹ, huyện Cẩm Xuyên, tỉnh Hà Tĩnh, nhập ngũ năm 1961.

Khi được tuyên dương Anh hùng đồng chí là Tiểu đoàn phó Đoàn Đặc công 429.

Năm 18 tuổi, đồng chí Nguyễn Xuân Tình xung phong vào bộ đội và đến năm 1965 đồng chí lên đường vào Nam chiến đấu.

Qua hơn 3 năm ở chiến trường, đồng chí Nguyễn Xuân Tình đã diệt 180 tên địch (có 120 tên Mỹ), bắt 2 tù binh, thu 2 súng, phá hủy hơn 30 hầm ngầm, lô cốt, 3 kho xăng, diệt 11 xe cơ giới (có 9 xe tăng và xe bọc thép).

Đồng chí Nguyễn Xuân Tình là một tấm gương dũng cảm và mưu trí trong chiến đấu, xung phong đi đầu khi gặp khó khăn nguy hiểm, luôn luôn tìm tòi, sáng tạo cách đánh tốt, có tác phong sâu sát, tỉ mỉ, xây dựng đơn vị chiến đấu, đạt hiệu suất diệt địch cao.

Vốn là lính Đặc công, nhưng sau đó theo sự phân công của tổ chức, đồng chí Nguyễn Xuân Tình cùng với ba đồng chí khác là Vũ Đức Hùng, Vũ Đình Hạt, Trương Luông, được cử đi học khóa huấn luyện đặc biệt sử dụng xe tăng rồi về tăng cường cho chiến trường miền Đông Nam Bộ.

Đầu năm 1966, sau hơn 2 tháng có mặt tại chiến trường miền Đông Nam Bộ, đồng chí Nguyễn Xuân Tình được bổ sung về Đại đội 40 của J16. Tháng 5 năm 1969, đang là Tiểu đoàn phó kiêm Đại đội trưởng Đại đội 23, đồng chí Năm Phúc (Thiếu tướng Mai Văn Phúc - nguyên Phó Tư lệnh Quân khu 7, Tư lệnh xe tăng tại chiến trường B2) gọi đồng chí Nguyễn Xuân Tình lên, trực tiếp giao nhiệm vụ.

Nhiệm vụ ấy liên quan đến việc tiến đánh căn cứ Cà Tum của địch (sào huyệt huấn luyện biệt kích của Mỹ - ngụy), được phòng thủ rất kiên cố. Phía ngoài chúng rào từ 16 đến 18 lớp kẽm gai sắc nhọn, trong cùng là tường đất cao 3 mét với các bãi mìn xen kẽ. Đồng chí Nguyễn Xuân Tình kể: Khi đồng chí Năm Phúc gọi đồng chí lên, hỏi: “Địch bố phòng chặt thế, Tình có thâm nhập được không?”. Đồng chí Nguyễn Xuân Tình trả lời với quyết tâm: “Anh cứ tin em”.

Nhận nhiệm vụ, đồng chí Nguyễn Xuân Tình cùng đồng đội luồn qua hàng rào kiên cố của địch vào trung tâm trại biệt kích, nắm tình hình và tìm cách đánh phù hợp. Theo nhận định ban đầu của đồng chí Nguyễn Xuân Tình, hướng có 18 lớp thép gai cộng với bãi mìn sẽ là chỗ sơ hở của địch. Đồng chí Nguyễn Xuân Tình đi trước, một chiến sĩ có tên Sáng theo sau, cả hai đều lưng trần trát đầy đất. Trên đường cơ động, lưng hai người dọc ngang những vết xước, tứa máu, do vướng vào dây thép gai của địch. Phải đến 2 giờ sáng, đồng chí Nguyễn Xuân Tình cùng đồng đội mới vào được khu trung tâm. Mọi chi tiết về bố phòng của địch đều được đồng chí Nguyễn Xuân Tình ghi chép tỉ mỉ.

Về căn cứ, đồng chí Nguyễn Xuân Tình báo cáo tình hình lên cấp trên. Chuyến trinh sát này đã giúp đơn vị có đủ thông tin về địch để hạ quyết tâm tấn công căn cứ Cà Tum. Mặc dù lúc đó đang bị thương ở tay phải nhưng đồng chí Nguyễn Xuân Tình vẫn kiên quyết xin được tham gia trận đánh, bởi hơn ai hết, ông biết rõ tình hình địch trong căn cứ. Tuy nhiên, phải mất một thời gian thuyết phục, cấp trên mới đồng ý giao cho đồng chí chỉ huy mũi tiến công chủ yếu, với hơn 30 cán bộ, chiến sĩ tham gia.

Đúng như dự đoán, trận đánh diễn ra rất ác liệt. Các mũi tiến công đều phát triển thuận lợi, riêng mũi tiến công do đồng chí Nguyễn Xuân Tình chỉ huy bị địch ngăn chặn quyết liệt. Giằng co mãi, cuối cùng ông quyết định sử dụng tổ dự bị đánh vòng phía sau sở chỉ huy địch. Bị bất ngờ, địch không kịp trở tay và rối loạn từ bên trong. Triệt để lợi dụng thuận lợi đó, mũi tấn công chính của đồng chí Nguyễn Xuân Tình tiếp tục phát triển, đánh thọc sâu, tiêu diệt gọn sở chỉ huy và một đại đội biệt kích của địch.

Trận đánh vào căn cứ Cà Tum được ghi nhận là một trong những chiến công lớn của bộ đội miền Đông Nam Bộ. Trong trận đánh này, đồng chí Nguyễn Xuân Tình bị thương nặng, phải vào viện K71 điều trị, tưởng phải cưa chân phải. Nhưng sức mạnh của lòng yêu nước và quyết tâm đánh thắng giặc Mỹ đã giúp ông vượt lên khó khăn, tiếp tục sát cánh cùng đồng đội trong nhiều trận đánh khác và lập được nhiều chiến công mới.

Trong trận đánh phối hợp chi viện cho anh em binh sĩ yêu nước Trung đoàn 1 thiết giáp Ngụy khởi nghĩa (ngày 03/3/1966 tại Bình Dương), đồng chí mưu trí chiếm 1 xe tăng M.41 của địch rồi dùng súng 12,7 mi-li-mét trên xe bắn vào toán địch phản kích. Địch cho 2 xe M.41 từ Sở chỉ huy ra phản công, đồng chí Nguyễn Xuân Tình bình tĩnh chiếm địa hình có lợi, dùng súng B.40 bắn chính xác lần lượt diệt cả 2 xe. Sau đó, theo lệnh cấp trên, đồng chí sang chi viện cho mũi bạn đánh khu xe M.113, hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ được giao.

Tháng 7 năm 1967, trong trận đánh căn cứ Téc-Ních mở màn cho chiến dịch Bình Long, đồng chí Nguyễn Xuân Tình được phân công làm mũi phó phụ trách mở cửa cho đơn vị tiến công. Sau khi phá hết các lớp rào, còn hàng rào cuối củng, bộc phá không nổ, đổng chí nhanh trí ôm ống bộc phá đè hàng rào xuống, cho anh em kịp thời nhảy qua đánh sâu vào căn cứ, đồng chí Nguyễn Xuân Tình đã thay thế đồng chí mũi trưởng hy sinh, chỉ huy anh em đánh vào bãi xe cơ giới. Khi đánh vào giữa căn cứ, thấy tổ bạn đánh Sở chỉ huy gặp khó khăn, đồng chí Nguyễn Xuân Tình dùng B.40 trực tiếp diệt hỏa điểm, chi viện đắc lực cho đồng đội diệt Sở chỉ huy địch. Trận đánh đã hoàn thành mục đích đề ra, đồng chí cùng một số anh em được phân công ở lại kiểm tra chiến trường và yểm hộ cho các mũi rút ra ngoài. Lúc này, địch tiếp viện 60 xe tăng và xe bọc thép phản kích hòng bao vây bộ phận các đồng chí ở lại sau. Cả tổ chỉ còn 1 khẩu B.40 với 6 quả đạn và một ít đạn tiểu liên. Đồng chí Nguyễn Xuân Tình bình tĩnh tổ chức, động viên anh em chiến đấu rồi dùng B.40 bắn 5 quả, diệt 4 xe, mở đường ra ngoài căn cứ. Nhưng khi ra đến cửa mở, các đồng chí gặp 3 xe địch bắn ác liệt hòng bịt lối ra. Trong tay lúc này chỉ còn 1 quả đạn chống tăng, đồng chí Nguyễn Xuân Tình sực nhớ lúc vào có một chiến sĩ mang đạn B.40 bị thương ở cửa mở. Đồng chí quay lại và tìm được 2 quả. Phối hợp với tổ giữ cửa mở, đồng chí Nguyễn Xuân Tình bắn diệt 2 xe (còn 1 xe bỏ chạy), các đồng chí phá vỡ vòng vây của địch, rút ra ngoài.

Tháng 12 năm 1967, đồng chí Nguyễn Xuân Tình hoàn thành xuất sầc nhiệm vụ điều tra căn cứ Lai Khê, rồi căn cứ Dầu Tiếng. Riêng ở căn cứ Dầu Tiếng, đã gần đến ngày nổ súng mà vẫn còn 1 hướng chưa điều tra được. Đơn vị cấp tốc cử đồng chí Nguyễn Xuân Tình dẫn 2 chiến sĩ nữa đi nghiên cứu hướng này. Dọc đường, cả 2 chiến sĩ kia bị ốm, phải nằm lại. Để đảm bảo triệt để chấp hành mệnh lệnh, đồng chí Nguyễn Xuân Tình một mình đột nhập qua 5 lớp rào trong 1 đêm, vượt các lô cốt canh phòng, vào tận mục tiêu chính của trận đánh để xác định hướng đánh. Kết quả công tác điều tra của đồng chí Nguyễn Xuân Tình đã phục vụ cho cấp trên tổ chức 2 trận đánh thắng lợi.

Tháng 4 năm 1968, tuy vừa đi điều trị ở bệnh viện về, nhưng thấy thời điểm nổ súng đánh trại biệt kích Cà Tum đã gần mà bộ phận điều tra nghiên cứu vẫn chưa vào được vị trí chính, đồng chí Nguyễn Xuân Tình nhận nhiệm vụ dẫn tổ điều tra luồn qua 16 lớp rào, vào trong nắm tình hình, xác định cách đánh. Đồng chí được phân công chỉ huy mũi chủ yếu của trận đánh. Trong khi các mũi đều phát triển thuận lợi đánh vào căn cứ địch, thì mũi chủ yếu bị hỏa lực địch ngăn chặn ác liệt. Đồng chí Nguyễn Xuân Tình kịp thời cho tổ dự bị đánh vòng vào sở chỉ huy địch làm bọn địch rối loạn từ trong, do đó đơn vị thọc sâu, đánh nhanh diệt gọn sở chỉ huy địch cùng một đại đội biệt kích gồm 185 tên.

Đồng chí Nguyễn Xuân Tình chấp hành nghiêm chỉnh mọi mệnh lệnh, chỉ thị của cấp trên, luôn luôn đi đầu trong mọi công tác, có tác phong sâu sát, hết lòng thương yêu giúp đỡ anh em lúc thường cũng như lúc chiến đấu, được cấp trên tin tưởng và đồng đội mến phục, giúp đỡ đồng chí hoàn thành nhiệm vụ.

Đồng chí Nguyễn Xuân Tình đã được tặng thưởng 2 Huân chương Chiến công giải phóng hạng nhì và 1 Huân chương Chiến công giải phóng hạng ba, 16 bằng khen và giấy khen, 19 lần được tặng danh hiệu Dũng sĩ diệt Mỹ, Dũng sĩ Quyết thắng, Dũng sĩ diệt xe cơ giới. Ngày 10/02/1970, đồng chí Nguyễn Xuân Tình được Chính phủ Cách mạng lâm thời Cộng hòa miền Nam Việt Nam tặng danh hiệu Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân giải phóng.

Năm 2024 Thành Đô đăng bài " ông Ba Tình'', được Đại tá Nguyễn Văn Khuynh CCB C47D5 Đặc công 429 người từng sống chiến đấu với ông Ba Tình chia sẻ :

Anh hùng Nguyễn Xuân Tình từng là chiến sĩ lái xe tăng thuộc đoàn 202 Thiết giáp, vào nam năm 1965 chiến đấu trong đội bình phòng cơ giới Miền J16. Năm 1968 khi lính xe tăng chúng tôi hành quân bộ vào đến Tây Ninh thì được bổ sung vào tiểu đoàn đặc công cơ giới mang phiên hiệu d5/ J16, nơi thế hệ đàn anh lính xe tăng vào đây từ trước. Lúc này tôi là chiến sĩ c47, còn anh Tình là đại đội phó c46 (đơn vị đã từng mang phiên hiêu C40 đánh trận Gò Đậu bắt sống xe tăng M41 năm 1966). Vậy là hai anh em chúng tôi cùng tiểu đoàn d5/j16 Miền, nhưng khác đại đội.

Đêm 4/7/1968 d5/j16 tấn công căn cứ Mỹ ở Dầu Tiếng cả tôi và anh Tình đều bị thương trong căn cứ và được đồng đội đưa về điều trị tại bệnh xá của J16, khi vết thương chưa lành, anh Tình được gọi về đơn vị đi điều nghiên để chuẩn bị tấn công căn cứ biệt kích Nguy ở Cà Tum, sau đó tôi cũng được cho ra viện để hành quân cùng đơn vị, mặc dù vết thương cũng chưa lành. Đêm 17, rạng 18/8/1968, anh Tình và tôi cùng tham gia đánh căn cứ Cà Tum, trận chiến rất ác liệt, anh Tình lại bị thương rất nặng phải vào bệnh viện K71c của Miền điều trị. Đầu năm 1969 anh Tình chữa khỏi vết thương lại trở về đơn vị d5 chiến đấu với cương vị đại đội trưởng, rồi tiểu đoàn phó. 4/2/1969 Miền quyết định thành lập đoàn đặc công 429, trên cơ sở Phòng đặc công cơ giới J16 trực thuộc Bộ tham mưu Miền gồm d3, d4 đặc công và d5 đặc công cơ giới .Trong năm 1969, anh Tình tham gia chỉ huy d5 đánh các căn cứ Mỹ: trận Dầu Tiếng 22/2/69, Téc Nic 11/5/1969/ và 5/6/1969, Chơn Thành 4/9/1969 và Sân bay Phước Bình 3/11/1969. Đến tháng 12/1969, toàn bộ d5 được củng cố, bổ sung quân rồi hành quân xuống đồng bằng sông Cửu Long phối thuộc với Sư đoàn 1 đánh địch ở An Giang. Anh Tình ở lại Đông Nam bộ làm tiểu đoàn trưởng rồi lên Đoàn trưởng Đoàn đặc công 429 đánh địch đến ngày giải phóng Miền Nam 30/4/1975. Tôi xa anh Tình từ đó.

Năm 1981, sau giải phóng Miền Nam, tình cờ vào điều trị bệnh tại Viện 108 tôi gặp anh hùng Nguyễn Xuân Tình, anh hùng Đỗ Văn Ninh (nguyễn Phó tư lệnh TMT Binh chủng Đặc Công ) điều trị cùng khoa. Anh em găp nhau trong bệnh viện sau 12 năm không tin tức, thật không có gì để tả nổi nỗi xúc động khi gặp được hai người chỉ huy trận mạc. Từ đó chúng tôi thường xuyên liên lạc với nhau trong công tác và đời thường. Năm 2009, tôi vào Thành phố Hồ Chí Minh dự cuộc gặp mặt CCB đặc công cơ giới Miền tại Dinh Thống nhất, nơi mà thời kháng chiến chống Mỹ anh em chúng tôi thề quyết đánh thắng và hẹn gặp nhau tại "Dinh Độc Lâp", sào huyệt cuả ngụy quyền Sài Gòn. Anh em cùng chụp chung tấm bình làm kỷ niêm (hình đăng trong bài viết trên). Tôi không ngờ đó lại là lần cuối cùng gặp anh Nguyễn Xuân Tình bởi sau đó năm 2012 anh vĩnh viễn rời đồng đội về với Tổ tiên trong một vụ tai nạn giao thông ở Phú Giáo, Bình Dương, mảnh đất đầy kỷ niệm chiến trường.

Năm 2025 kỷ niệm 50 năm giải phóng hoàn toàn Miền Nam thống nhất đất nước . Những người lính Đặc Công luôn nhớ về ông Ba Tình với những trận đánh mang tên huyền thoại Ba Tình .

Thanh Hóa, 24-2-2025

Thành Đô

1. Đại tá anh hùng LLVTND Nguyễn Xuân Tình ( Ba Tình ) -ảnh Đặc công 429 Miền Đông .

2. Đại tá anh hùng LLVTND Nguyễn Xuân Tình đoàn trưởng Đoàn Đặc Công 429

3. AHLLVTND Nguyễn Xuân Tình (áo màu trắng ) cùng CCB Đại tá Đặc Công Nguyễn Văn Khuynh - ảnh chụp tại Dinh Thống nhất (Dinh Độc lập năm 2009 nhân kỷ niêm 40 năm Đoàn đặc công 429 Miền) -ảnh CCB Nguyễn Văn Khuynh ( Cả Thật) cung cấp.

4. Anh hùng Nguyễn Xuân Tình (phải )mặc áo sĩ quan ngụy . Trong trận đánh phối hợp chi viện cho anh em binh sĩ yêu nước Trung đoàn 1 thiết giáp Ngụy khởi nghĩa - ảnh Đặc Công 429 Miền Đông

Bạn cũng đang lưu giữ
một câu chuyện lịch sử?

Hãy chia sẻ để ký ức không bao giờ bị lãng quên

Gửi câu chuyện của bạn