NGƯỜI LÍNH ĐÁNH CHÌM TÀU USNS CARD- LÂM SƠN NÁO

Trong lịch sử Biệt động Sài Gòn – Gia Định, có những người chiến sĩ không xuất hiện giữa chiến trường rộng lớn mà chiến đấu ngay giữa lòng thành phố, nơi từng con đường, bến cảng và góc phố đều nằm dưới sự kiểm soát gắt gao của đối phương. Lâm Sơn Náo, còn được đồng đội gọi là Ba Náo, là một trong những chiến sĩ tiêu biểu như vậy. Cuộc đời chiến đấu của ông gắn liền với Cảng Sài Gòn và đặc biệt là chiến công đánh chìm tàu USNS Card – một trong những trận đánh táo bạo nhất của biệt động Sài Gòn.

Lâm Sơn Náo sinh năm 1936, quê ở vùng Kênh Tẻ, Sài Gòn. Từ nhỏ, ông đã gắn bó với sông nước và Cảng Sài Gòn. Ông theo cha làm công nhân cảng từ khi còn rất trẻ nên hiểu khá rõ từng bến tàu, luồng nước, con rạch, đường đi và những khu vực xung quanh cảng. Chính sự am hiểu địa bàn ấy sau này trở thành một lợi thế đặc biệt khi ông hoạt động bí mật.

Tháng 2 năm 1962, Lâm Sơn Náo chính thức tham gia Đội 65 Biệt động đặc công thành Sài Gòn – Gia Định. Ông vẫn duy trì vỏ bọc hợp pháp là công nhân Cảng Sài Gòn nhưng bên trong mang một nhiệm vụ hoàn toàn khác: điều nghiên các mục tiêu quân sự, xây dựng cơ sở cách mạng, tìm nơi cất giấu vũ khí và chuẩn bị lực lượng chiến đấu. Nhờ nhanh nhẹn, thông minh và am hiểu địa bàn, ông nhanh chóng trở thành một chiến sĩ biệt động quan trọng. Riêng năm 1963, ông cùng đồng đội tham gia 14 trận đánh lớn nhỏ ngay trong nội thành Sài Gòn.

Nhưng chiến công làm nên tên tuổi của Ba Náo lại bắt đầu từ một nhiệm vụ đặc biệt nguy hiểm: đánh chìm tàu chiến Mỹ ngay tại Cảng Sài Gòn. Khi ấy, những con tàu Mỹ liên tục cập cảng để đưa vũ khí, phương tiện và máy bay vào miền Nam. Nếu phá hủy được một tàu lớn, không chỉ gây thiệt hại về vật chất mà còn tạo ra tác động rất lớn về tinh thần đối với quân đội Mỹ và chính quyền Sài Gòn. Vì vậy, Đội 65 được giao nghiên cứu phương án đánh tàu Mỹ.

Cuối năm 1963, Ba Náo cùng đồng đội từng tổ chức một trận đánh nhằm vào tàu US Coree. 80kg thuốc nổ TNT được chia thành bốn khối để đưa bí mật đến gần con tàu qua hệ thống cống ngầm dưới khu vực cảng. Mọi việc được chuẩn bị rất công phu, nhưng đến thời điểm dự kiến, thuốc nổ không phát nổ. Sau khi kiểm tra, ông phát hiện nguyên nhân là nguồn pin không đủ sức kích nổ. Thất bại ấy không khiến Ba Náo nản chí. Ngược lại, ông nghiên cứu kỹ hơn cấu tạo tàu và tìm phương án mới để có thể thực hiện một trận đánh chắc thắng.

Rồi cơ hội lớn xuất hiện vào tháng 5 năm 1964. Đêm 1 tháng 5, lực lượng biệt động nhận tin tàu sân bay hộ tống USNS Card cập cảng Sài Gòn. Đây là một con tàu rất lớn, trọng tải khoảng 16.500 tấn, từng được sử dụng trong Hải quân Hoa Kỳ và đang chở một số lượng lớn máy bay cùng phương tiện quân sự. Với Ba Náo, đây chính là mục tiêu đặc biệt quan trọng. Là công nhân cảng, ông hiểu rõ địa hình, các lối đi và khu vực tàu neo đậu nên được giao trực tiếp tham gia kế hoạch đánh tàu.

Đêm hôm đó, Lâm Sơn Náo cùng đồng đội Nguyễn Phú Hùng, tức Hai Hùng, bí mật tiếp cận con tàu. Hai người lợi dụng hiểu biết về khu vực cảng và đường sông để tiến gần mục tiêu. Sau khi hoàn thành nhiệm vụ, họ nhanh chóng rút khỏi khu vực. Trên đường trở về, xuồng của hai người bị tàu tuần tra phát hiện và truy đuổi. Họ phải chèo nhanh về phía Thủ Thiêm rồi đưa xuồng vào bãi sình, nơi tàu tuần tra không thể tiến vào. Nhờ sự bình tĩnh và hiểu địa hình, cả hai thoát khỏi vòng vây.

Đến rạng sáng 2 tháng 5 năm 1964, một tiếng nổ lớn vang lên tại Cảng Sài Gòn. USNS Card bị đánh chìm. Chiến công ấy gây tiếng vang lớn, bởi một chiến sĩ biệt động đã sử dụng phương tiện vũ khí tương đối nhỏ để đánh chìm một chiến hạm có trọng tải tới hàng chục nghìn tấn ngay tại một cảng được bảo vệ nghiêm ngặt. Báo chí và các tư liệu lịch sử sau này đều đánh giá đây là một trong những trận đánh đặc biệt táo bạo của Biệt động Sài Gòn.

Chiến công đánh chìm USNS Card không chỉ gây thiệt hại về quân sự mà còn tạo ra một cú sốc tinh thần lớn. Một mục tiêu mà đối phương tin rằng được bảo vệ rất chặt chẽ lại bị đánh chìm ngay giữa Cảng Sài Gòn. Sự kiện này được nhắc tới rộng rãi trên báo chí quốc tế và trở thành một chiến công tiêu biểu của lực lượng biệt động. Để ghi nhận và kỷ niệm chiến công, Việt Nam từng phát hành một con tem có hình ảnh tàu Mỹ bị đánh đắm tại bến cảng Sài Gòn.

Đặc biệt, sau chiến công này, Chủ tịch Cuba Fidel Castro đã tặng Lâm Sơn Náo một khẩu súng ngắn K59 như một món quà biểu dương. Kỷ vật ấy sau này được gia đình ông trao tặng cho Bảo tàng Biệt động Sài Gòn – Gia Định vào năm 2024 cùng sáu viên đạn và giấy tờ liên quan. Đây là một trong những hiện vật gắn trực tiếp với câu chuyện về chiến công đánh chìm USNS Card và hiện được lưu giữ như một chứng tích lịch sử.

Sau chiến công vang dội ấy, Lâm Sơn Náo vẫn tiếp tục hoạt động trong lòng Sài Gòn. Ông không chỉ tham gia đánh tàu mà còn trực tiếp chiến đấu và chỉ huy nhiều trận đánh khác. Theo tư liệu của Báo Nhân Dân, ông đã trực tiếp chiến đấu và chỉ huy 15 trận đánh lớn, nhỏ trong nội thành. Công việc của người biệt động lúc ấy luôn phải được thực hiện trong bí mật: ban ngày là một công nhân bình thường, nhưng khi có nhiệm vụ lại trở thành người chiến sĩ sẵn sàng đối mặt với hiểm nguy.

Tháng 2 năm 1967, trên đường vào nội thành làm nhiệm vụ, Lâm Sơn Náo bị mật vụ phục kích và bắt giữ. Địch đưa ông về giam tại Chí Hòa rồi tìm mọi cách tra khảo để buộc ông khai ra cơ sở, đồng đội và mạng lưới biệt động. Nhưng dù bị tra tấn trong thời gian dài, ông vẫn không khai báo, quyết bảo vệ tổ chức và đồng đội. Sau đó, ông bị đày ra Côn Đảo, nơi ông tiếp tục phải chịu những năm tháng tù đày khắc nghiệt.

Trong nhà tù, người chiến sĩ biệt động vẫn giữ vững khí tiết. Ông kiên quyết không hợp tác với địch, không từ bỏ lý tưởng cách mạng. Sau Hiệp định Paris năm 1973, ông được đưa về đất liền trong tình trạng sức khỏe suy kiệt, sau đó được tổ chức đưa về chiến khu miền Đông để điều trị. Khi sức khỏe hồi phục, ông lại trở về hoạt động trong lực lượng Biệt động – Đặc công Thành, tiếp tục xây dựng cơ sở và chuẩn bị lực lượng cho giai đoạn quyết định của cuộc chiến.

Đến Chiến dịch Hồ Chí Minh năm 1975, Lâm Sơn Náo tiếp tục tham gia lực lượng cách mạng. Khi miền Nam hoàn toàn giải phóng, ông được giao công tác tại quận 4, Thành phố Hồ Chí Minh, sau đó tiếp tục công tác trong quân đội và chính quyền địa phương. Năm 1983, ông chuyển sang công tác dân sự và đến năm 1994 nghỉ hưu.

Điều đặc biệt trong câu chuyện về Lâm Sơn Náo là sau chiến tranh, ông từng có thời gian chờ đợi việc được xét phong tặng danh hiệu Anh hùng. Năm 2010, một số cán bộ, đồng đội cũ đã đề nghị xét tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân cho ông. Tuy nhiên, tư liệu báo chí cho thấy quá trình này đã gặp nhiều vướng mắc và không đi đến kết quả như ông mong muốn. Vì vậy, nếu viết bài về ông, cần không khẳng định ông đã được phong tặng danh hiệu Anh hùng LLVTND nếu không có quyết định chính thức để chứng minh.

Tên tuổi Lâm Sơn Náo gắn liền với biệt danh Ba Náo và với một trong những chiến công nổi tiếng nhất của Biệt động Sài Gòn: đánh chìm USNS Card ngay tại Cảng Sài Gòn. Nhưng điều đáng nhớ hơn cả không chỉ là con tàu bị đánh chìm mà là bản lĩnh của một người công nhân cảng đã biến sự am hiểu địa bàn thành lợi thế chiến đấu, dám nhận nhiệm vụ đặc biệt nguy hiểm, bị bắt và tra tấn nhưng vẫn giữ bí mật cho đồng đội. Câu chuyện của ông cho thấy sức mạnh của lực lượng biệt động không nằm ở quân số hay vũ khí hiện đại, mà ở trí thông minh, lòng dũng cảm, sự kiên trì và khả năng hoạt động bí mật ngay giữa sào huyệt của đối phương.

Lâm Sơn Náo vì thế được đồng đội và người dân Sài Gòn nhắc nhớ như một người chiến sĩ biệt động tiêu biểu. Từ người công nhân Cảng Sài Gòn, ông trở thành chiến sĩ Đội 65, lập chiến công vang dội trên sông Sài Gòn, trải qua nhà tù Côn Đảo rồi lại trở về chiến đấu cho đến ngày đất nước thống nhất. Cuộc đời ông là một câu chuyện đặc biệt về lòng trung thành với cách mạng và tinh thần không khuất phục trước kẻ thù; còn chiến công đánh chìm USNS Card đã trở thành một dấu mốc đáng nhớ trong lịch sử Biệt động Sài Gòn – Gia Định.