NGƯỜI LÍNH GIÀ KỂ CHUYỆN MÙA THU NĂM ẤY

Mỗi khi mùa thu về, khi nắng nhẹ trải trên những con đường quê hương Uông Bí, trong lòng Phạm Hồng Sơn lại dâng lên một cảm xúc rất đặc biệt. Đó là cảm xúc của mùa thu năm ấy – mùa thu 1945, mùa thu đã thay đổi số phận của cả một dân tộc, và cũng thay đổi cuộc đời của ông mãi mãi.

Ở tuổi xế chiều, ông Sơn thường được con cháu, bà con lối xóm và cả những người trẻ tìm đến để nghe kể chuyện. Ông không kể bằng giọng hào hùng, không tô đậm chiến công, mà kể bằng giọng trầm lắng của một người đã đi qua gần trọn thế kỷ thăng trầm. Nhưng chính sự bình dị ấy lại khiến người nghe xúc động sâu sắc.

Ông thường bắt đầu câu chuyện bằng những ngày trước cách mạng: làng quê nghèo, dân đói, trẻ con thất học, người lớn sống trong sợ hãi. Ông nói rằng, nếu không sống trong cảnh mất nước thì khó có thể hiểu hết giá trị của độc lập. Những ngày ấy, con người ta sống cầm chừng, không dám mơ ước điều gì lớn lao.

Rồi ông kể về mùa thu năm 1945 – mùa thu của niềm tin. Tin tức về Việt Minh, về Tổng khởi nghĩa lan nhanh như lửa gặp gió. Trong ánh mắt người dân, lần đầu tiên ông thấy ánh sáng của hy vọng. Những người nông dân, thợ mỏ vốn quen cúi đầu nay đứng thẳng lưng, nói chuyện về tương lai của đất nước.

Khi kể đến ngày khởi nghĩa, giọng ông chậm lại. Ông nói, đó là ngày mà mọi cảm xúc cùng lúc ùa về: hồi hộp, lo lắng, vui mừng và cả sẵn sàng hy sinh. Ông nhớ rõ từng khuôn mặt trong đám đông, nhớ tiếng hô vang, nhớ khoảnh khắc người dân ôm nhau khóc vì vui sướng.

Với ông, mùa thu năm ấy không chỉ là chiến thắng của cách mạng, mà còn là chiến thắng của lòng người trước nỗi sợ hãi. Người dân đã vượt qua chính mình để đứng lên giành quyền sống.

Nhiều năm trôi qua, ký ức ấy không hề phai. Mỗi lần kể lại, ông Sơn như sống lại tuổi trẻ của mình – một tuổi trẻ không giàu có vật chất, nhưng giàu lý tưởng. Ông thường kết thúc câu chuyện bằng một lời nhắn nhủ nhẹ nhàng:
“Các cháu sinh ra trong hòa bình, đừng quên rằng đã có một mùa thu rất đặc biệt để các cháu có ngày hôm nay.”

Người lính già kể chuyện mùa thu năm ấy không phải để nhắc lại quá khứ một cách hoài niệm, mà để giữ cho ký ức lịch sử luôn sống trong lòng các thế hệ sau.