NGƯỜI LÍNH GIÀ VÀ KÝ ỨC THÁNG TƯ
Nhập ngũ ngày 30/9/1966, trải qua những năm tháng chiến đấu, ông Trần Ngọc Thổ có mặt trong đội hình tiến về giải phóng Sài Gòn. Với ông, tham gia Chiến dịch Hồ Chí Minh là một dấu mốc thiêng liêng trong cuộc đời người lính.
Trên hành trình ấy, có những thời khắc mà sự giúp sức của nhân dân đã trở thành điểm tựa cho bộ đội.
Ông nhớ buổi sáng ngày 20/4/1975, khi đưa lực lượng vượt sông Vàm Cỏ Tây để tiến đánh Chi khu Tân Trụ. Khúc sông rộng, tàu chiến đối phương ở gần, nhiệm vụ đặt ra hết sức khẩn trương. Chỉ trong khoảng nửa giờ, cán bộ địa phương đã huy động được 20 ghe máy lớn. Nhờ sự phối hợp, giúp đỡ của nhân dân, khoảng 600 cán bộ, chiến sĩ cùng trang bị vượt sông thuận lợi.
Những chiếc ghe vốn gắn với cuộc sống mưu sinh hôm ấy đã chở những người lính đi tiếp trên đường chiến đấu. Phía sau mỗi chuyến ghe là sự tin tưởng và lòng can đảm của những người dân đặt hy vọng vào ngày đất nước hòa bình.
“Tám Thổ” của má. Sinh ra trên đất Bắc, ông Trần Ngọc Thổ gắn bó với chiến trường phương Nam và được những người mẹ nơi đây yêu thương như con ruột.
Trong ký ức của ông có má Bảy, người trước khi bị buộc chuyển vào vùng địch vẫn chôn lại một lu lương thực cho bộ đội. Có người má ở Cần Giuộc dành cả đàn gà hơn 30 con để bồi dưỡng cho những người lính chuẩn bị bước vào trận đánh.
Và có má Tư Bún ở Tiền Giang. Con trai má là liệt sĩ Tám Phước đã hy sinh. Má nhận ông Thổ làm con nuôi, gọi ông bằng cái tên thân thương “Tám Thổ”. Từ đó, người lính xa quê có thêm một mái nhà để thương nhớ, một người mẹ để tìm về.
Cuối tháng 4/1975, khi đơn vị nhận lệnh gấp rút tiến về Sài Gòn, dù còn nghèo, má bán 40 giạ lúa để giúp bộ đội lên đường. Má dặn:
“Lỡ đứa nào bị thương thì về ở với má”. Lời dặn ấy nghe mộc mạc mà khiến người đọc lặng đi. Má đã mất một người con, vẫn sẵn lòng đón những người con khác trở về, kể cả khi họ mang trên mình thương tích. Với những người lính đang bước vào trận đánh, biết có một mái nhà chờ mình cũng là có thêm sức mạnh để tiến lên.
Ngày chiến thắng và những điều còn ở lại. Trên đường hành quân, ông và đồng đội gặp những người dân để sẵn nước bên đường, chặt dừa mời bộ đội, lấy xe chở những chiến sĩ đuối sức. Chưa từng quen biết, họ vẫn chăm sóc nhau như ruột thịt.
Rồi ngày 30/4/1975 đến. Khi nhận tin chính quyền Sài Gòn đầu hàng, ông và đồng đội trào nước mắt. Sau những chặng đường chiến đấu, giây phút chiến thắng đã trở thành hiện thực.
Nhưng trong ký ức của người lính, niềm vui ấy luôn đi cùng nỗi nhớ đồng đội và lòng biết ơn nhân dân. Có người đã trở về. Có người nằm lại. Có những người mẹ đã dành cho bộ đội từ bữa ăn, hạt gạo đến tình thương sâu nặng nhất của mình.
Bởi vậy, câu chuyện tháng Tư của Thiếu tướng Trần Ngọc Thổ còn giúp chúng ta hiểu thêm sức mạnh của tình quân dân: sức mạnh được vun đắp bằng sự chở che, tin cậy và sẵn lòng cùng nhau vượt qua hiểm nguy.
Để lòng biết ơn trở thành việc làm. Với đoàn viên, học sinh hôm nay, đọc lại câu chuyện cũng là dịp tự hỏi mình đã hiểu được bao nhiêu về những con người làm nên hòa bình.
Chúng ta có thể bắt đầu bằng việc lắng nghe một cựu chiến binh kể chuyện, ghi lại chính xác một ký ức, thăm hỏi gia đình có công, chăm sóc một địa chỉ tưởng niệm. Trong cuộc sống hằng ngày, đó còn là học tập nghiêm túc, sống nhân ái và có trách nhiệm với cộng đồng.
Mỗi câu chuyện được gìn giữ cẩn trọng sẽ giúp một thế hệ hiểu thêm về thế hệ đi trước. Mỗi việc làm biết ơn sẽ khiến sự tri ân có ý nghĩa cụ thể hơn.
Tháng Tư đã đi vào lịch sử. Tình nghĩa của những người mẹ và người lính vẫn còn điều để nhắc chúng ta hôm nay: hãy sống xứng đáng với sự chở che mình đã được nhận.


