Người lính già và ký ức về 81 ngày đêm “mưa đỏ” bảo vệ Thành cổ Quảng Trị
Cuộc chiến đấu anh dũng trong 81 ngày đêm bảo vệ Thành cổ Quảng Trị (từ ngày 28/6 đến 16/9/1972) như bản tráng ca hào hùng đi vào lịch sử đấu tranh giữ nước của dân tộc ta.
Tại chiến trường vô cùng ác liệt này, hàng nghìn người con ưu tú của Tổ quốc đã ngã xuống. Máu, xương của các anh đã hóa thân vào từng tấc đất, hòa vào mênh mang sóng nước của dòng Thạch Hãn.
Máu trộn với bùn
Chúng tôi đến thăm căn nhà nhỏ của Trung tá Nguyễn Cảnh Lương (sinh năm 1952) ở xã Vạn An, tỉnh Nghệ An sau cơn bão số 5 vài ngày. Ông Lương hiện là Chủ tịch Hội chiến sĩ Thành cổ Quảng Trị năm 1972 Nam Đàn, Ban Chấp hành Hội chiến sĩ Thành cổ Quảng Trị năm 1972 tỉnh Nghệ An.
Dòng ký ức đưa ông quay trở lại năm 20 tuổi, khi đó, đảng viên trẻ, Bí thư Đoàn thanh niên Hợp tác xã Lam Sơn (xã Ngọc Sơn, huyện Thanh Chương cũ, Nghệ An) Nguyễn Cảnh Lương xung phong ra trận. Hành trang anh mang theo là lòng yêu nước, căm thù giặc và kinh nghiệm của những ngày tháng phụ trách khẩu đội súng 12 ly 7 bảo vệ bầu trời quê hương trên đỉnh núi Nguộc.
Sau 3 tháng huấn luyện và một tháng hành quân bộ, ngày 20/6/1972, người lính trẻ Nguyễn Cảnh Lương trong đội hình Đại đội 2, Tiểu đoàn 2, Trung đoàn 27 (Trung đoàn Triệu Hải), Quân khu 4 có mặt trong đội hình vượt sông để sang Thành cổ, chuẩn bị cho cuộc chiến đấu có tính chất quyết định đến mặt trận ngoại giao cách đó trên dưới 10.000km.
Ngày 28/6/1972, họ chính thức bước vào cuộc chiến đấu giữ Thành. Ngày nối ngày, đêm nối đêm, họ sống, chiến đấu, nằm lại trên khoảng chiến trường chỉ vỏn vẹn 3km2 ấy. Người trước ngã xuống, người sau được bổ sung, chưa kịp biết tên nhau, đơn vị đã “mòn” đi.
Ánh mắt nhìn xa xăm, người cựu binh chiến đấu bảo vệ Thành cổ Quảng Trị hồi tưởng về những tháng năm chiến đấu gian khổ, oanh liệt.
“Lâu rồi nên có nhiều chuyện tôi không còn nhớ rõ nữa. Bấy giờ tiểu đội tôi cùng Tiểu đoàn 2, Trung đoàn 27 làm nhiệm vụ chốt chặn phía trước. Đối diện chúng tôi là Đoàn 147 - Sư đoàn thủy quân lục chiến ngụy…
Mùa hè năm ấy, trong Thành cổ Quảng Trị có đến 3 mùa mưa “mưa bom bão đạn của quân thù, mưa của thời tiết với trận lụt lịch sử và mưa đỏ”. Mưa đỏ, chính là máu, là xương, là thân thể của lớp lớp người lính đã ngã xuống trong trận chiến bảo vệ khu thành cổ. Hết những ngày hè như nung, da thịt cháy khét mùi thuốc súng, là mưa, mưa “thối trời thối đất”, nước lũ dâng lên ngập cả hầm hào”, Trung tá Nguyễn Cảnh Lương nhớ lại.
