Người lính giữ đèo Sa Mù
Câu chuyện kể về một chiến sĩ đã hy sinh khi giữ chốt tại đèo Sa Mù trong chiến dịch Đường 9 – Nam Lào năm 1971.
Cựu chiến binh Nguyễn Văn Được, sinh năm 1948, từng là chiến sĩ Trung đoàn 27 và trực tiếp tham gia chiến đấu tại mặt trận Đường 9 – Nam Lào năm 1971. Ông kể rằng khu vực đèo Sa Mù là một trong những nơi hiểm trở nhất trên tuyến đường Trường Sơn, thường xuyên diễn ra nhiều trận đánh ác liệt.
Theo lời ông Được, đèo Sa Mù có địa hình dốc cao, nhiều vách đá dựng đứng và sương mù dày đặc gần như quanh năm. Đây là vị trí rất quan trọng vì nếu giữ được con đèo này, các đơn vị phía sau sẽ bảo đảm được tuyến vận chuyển và tiếp tế.
Ông nhớ nhất trận đánh diễn ra vào ngày 10 tháng 3 năm 1971. Hôm đó, đơn vị của ông nhận nhiệm vụ giữ một chốt nhỏ nằm trên sườn đèo để ngăn quân địch tiến sâu vào khu vực phía sau.
Trong tổ chiến đấu của ông có một chiến sĩ tên Trần Văn Phúc, quê ở Ninh Bình, mới 22 tuổi. Phúc là người khỏe mạnh, rất giỏi bắn súng máy và luôn xung phong nhận phần khó khăn nhất.
Ông Được kể rằng từ sáng sớm hôm ấy, địch đã dùng pháo bắn dữ dội lên chốt của đơn vị ông. Đất đá từ trên sườn núi đổ xuống kín cả chiến hào. Đến gần trưa, bộ binh địch bắt đầu tiến lên theo các triền dốc hai bên.
Dù quân số ít hơn rất nhiều, tổ của ông vẫn bám trụ tại chốt. Phúc được giao giữ khẩu súng máy đặt ở vị trí cao nhất để chặn hướng tiến công chính của địch.
Ông Được kể rằng mỗi lần địch tiến lên gần, Phúc lại bình tĩnh siết cò. Tiếng súng máy của anh vang lên liên tục giữa sương mù và khói súng, khiến nhiều đợt xung phong của địch phải dừng lại.
Đến đầu giờ chiều, một quả pháo rơi rất gần vị trí khẩu súng máy. Phúc bị thương ở chân nhưng vẫn không rời vị trí. Anh lấy dây buộc chặt vết thương rồi tiếp tục bắn.
Nhờ có Phúc giữ chốt, đơn vị của ông đã có thêm thời gian chờ lực lượng chi viện đến nơi. Khi quân ta phản công, địch buộc phải rút lui khỏi khu vực đèo.
Nhưng khi đồng đội chạy đến bên khẩu súng máy, họ thấy Phúc đã hy sinh. Anh vẫn ngồi tựa lưng vào bờ đất, hai tay còn giữ chặt khẩu súng của mình.
Nhiều năm sau, mỗi lần đi qua đèo Sa Mù, ông Được vẫn nhớ đến người chiến sĩ trẻ tuổi đã nằm lại giữa mây núi Trường Sơn. Với ông, Phúc mãi mãi là người lính giữ đèo trong những ngày gian khổ nhất của chiến tranh.
