Người lính giữa những năm tháng khói lửa

Có những con người mà cuộc đời họ như một cuốn sử ký sống động, ghi lại cả một giai đoạn hào hùng và bi tráng của dân tộc. Giữa nhịp sống hối hả của vùng đất Cần Giuộc hôm nay, có một bóng dáng giản dị, gầy gò nhưng toát lên vẻ can trường, kiên định. Đó chính là ông Nguyễn Văn Kiểm – người cựu chiến binh năm xưa từng vào sinh ra tử trên chiến trường Cầu Kinh khốc liệt. Không chỉ là một người lính anh dũng trong thời chiến, giữa thời bình, ông vẫn âm thầm lặng lẽ làm người "giữ lửa", canh giữ linh hồn cho những đồng đội đã ngã xuống, trở thành biểu tượng cao đẹp về lòng thủy chung và đức hy sinh.

Ông Nguyễn Văn Kiểm sinh năm 1946 tại xã Phước Lại, huyện Cần Giuộc (nay thuộc địa phận tỉnh Tây Ninh). Tuổi thanh xuân của ông gắn liền với khói lửa chiến tranh khi ông gia nhập Tiểu đoàn 5 Nhà Bè, thuộc Đại đội 316. Đó là những năm tháng mà lý tưởng cách mạng rực cháy trong tim mỗi chàng trai trẻ, và ông Kiểm cũng không ngoại lệ.

Dấu ấn sâu đậm nhất trong cuộc đời binh nghiệp của ông chính là cuộc chiến đấu 45 ngày đêm tại khu vực Cầu Kinh vào năm 1967. Đây là vùng đất thép, nơi địch tập trung hỏa lực tối tân nhằm bóp nghẹt tuyến giao thông huyết mạch của ta. Trong cái nắng cháy và bùn lầy, chàng trai trẻ Nguyễn Văn Kiểm đã cùng đồng đội viết nên những trang sử bằng máu và lòng quả cảm.

Nhắc về Cầu Kinh là nhắc về những trận càn quét khủng khiếp của quân đội Mỹ. Địch huy động tối đa sức mạnh từ máy bay trực thăng, tàu chiến trên sông cho đến pháo binh hạng nặng bắn phá liên tục. Thế nhưng, "vỏ quýt dày có móng tay nhọn", ông Kiểm cùng Đại đội 316 đã kiên cường bám trụ. Những đôi tay vốn chỉ quen việc đồng áng nay cầm chắc tay súng, bắn rơi máy bay, đánh chìm tàu địch, biến khu vực Cầu Kinh thành nỗi khiếp nhược của quân thù.

Trong khói lửa mịt mù ấy, tình đồng chí là thứ ánh sáng duy nhất soi rọi. Ông Kiểm bồi hồi nhớ lại khoảnh khắc tưởng chừng đã mất đi người đồng đội Tám Nghĩa khi thấy ông bị trúng đạn. Trong giây phút sinh tử, ông Kiểm chẳng màng hiểm nguy, lao vào cứu bạn để rồi chính mình cũng bị thương nặng ở tay trái. Cứ ngỡ người anh em đã hy sinh, nhưng định mệnh đã mỉm cười khi họ bất ngờ gặp lại nhau tại trạm y tế tiền phương. Những giọt nước mắt lăn dài trên gương mặt lấm lem bùn đất và thuốc súng lúc ấy không phải vì đau đớn, mà vì hạnh phúc của sự hồi sinh.

Chiến tranh không phải là một trò đùa, nó để lại trên cơ thể ông Kiểm những vết sẹo vĩnh viễn. Năm 1970, trong một trận đánh ác liệt, ông đã vĩnh viễn mất đi cánh tay phải. Trở về từ cõi chết với thân hình không còn nguyên vẹn, là một thương binh nặng, nhưng tinh thần của "anh bộ đội cụ Hồ" trong ông chưa bao giờ tàn lụi.

Nỗi đau thể xác có lẽ chẳng thấm tháp gì so với nỗi đau tinh thần khi ông phải chứng kiến biết bao đồng đội nằm lại dọc dòng sông Cầu Kinh. Họ ra đi khi tuổi đời còn xanh, chưa kịp nếm trải hạnh phúc lứa đôi hay nhìn thấy ngày độc lập. Chính những hình ảnh ấy đã trở thành động lực khiến ông tự hứa với lòng mình phải sống thay phần của những người đã khuất.

Sau khi chiến tranh kết thúc, thay vì chọn nghỉ ngơi, ông Kiểm lại chọn một công việc "không lương" nhưng đầy ý nghĩa. Từ năm 2013, khi Khu di tích Cầu Kinh được xây dựng, ông tình nguyện trở thành người trông nom, gìn giữ nơi này. Thực tế, ngay từ trước khi có di tích khang trang, ông đã tự tay lập miếu thờ nhỏ để khói hương cho bạn bè mình.

Mỗi ngày, người ta lại thấy người thương binh cụt tay ấy cần mẫn lau dọn từng tấm bia đá, tỉ mỉ chăm sóc từng gốc cây cảnh và thành kính thắp những nén nhang thơm. Với ông, mỗi tấc đất nơi đây đều có hơi ấm của đồng đội, mỗi ngọn cỏ đều thấm đẫm máu xương của cha anh. Ông làm việc bằng tất cả sự tự nguyện, không vì tiền bạc hay danh vọng, mà chỉ vì một chữ "Nghĩa".

Gần gũi với ông Kiểm, người ta mới cảm nhận hết cái chất phác nhưng đầy chiều sâu của một tâm hồn lớn. Khi kể chuyện chiến đấu, đôi mắt ông sáng rực, giọng nói hào hùng như đang sống lại thời "tiếng súng át tiếng bom". Nhưng khi nhắc đến những người bạn không về, giọng ông bỗng nghẹn lại, chứa chan sự xúc động.

Ông thường bảo: "Làm việc này thấy vui trong lòng, thấy như được ở gần anh em". Câu nói giản dị ấy chứa đựng một triết lý sống cao đẹp: sống là để cống hiến, để tri ân. Ông chính là nhịp cầu nối liền quá khứ và hiện tại, giúp thế hệ trẻ hiểu rằng độc lập hôm nay được đổi bằng cái giá không hề rẻ.

Hình ảnh ông Nguyễn Văn Kiểm – người lính anh dũng trong chiến tranh và người công dân mẫu mực giữa đời thường – đã để lại trong lòng chúng ta một niềm cảm phục sâu sắc. Ông không chỉ giữ gìn một khu di tích, mà còn đang giữ gìn hồn cốt của lịch sử, giữ gìn đạo lý "Uống nước nhớ nguồn" của dân tộc Việt Nam. Soi mình vào tấm gương của ông, thế hệ trẻ hôm nay cần nhận thức rõ hơn về trách nhiệm của bản thân. Chúng ta cần phải biết trân trọng giá trị của hòa bình và không bao giờ được phép quên lãng những người đã ngã xuống. Câu chuyện về người lính cụt tay bên dòng Cầu Kinh sẽ mãi là một bài ca hy vọng, một lời nhắc nhở nhẹ nhàng mà thấm thía về lòng biết ơn và sự thủy chung với quá khứ hào hùng của dân tộc.