Người lính nghe lén điện đài của đối phương: “Chúng tôi nghe từng tín hiệu trong bóng tối”

Trong những câu chuyện về Chiến dịch Điện Biên Phủ năm 1954, người ta thường nhắc đến những trận đánh ác liệt, những cuộc xung phong giữa làn đạn. Nhưng phía sau những trận đánh ấy còn có một lực lượng thầm lặng – những chiến sĩ thông tin, trinh sát điện đài, những người làm nhiệm vụ thu và phân tích tín hiệu liên lạc của đối phương.

Với ông Phạm Văn Đức, năm nay đã 90 tuổi, cựu chiến sĩ thông tin từng tham gia một tổ nghe lén điện đài trong chiến dịch Điện Biên Phủ, ký ức về những đêm lặng im bên chiếc máy thu sóng vẫn còn nguyên vẹn.

“Chúng tôi không cầm súng xung phong,” ông nói,
“nhưng từng tín hiệu nghe được có thể ảnh hưởng đến cả trận đánh.”

Khi nhiệm vụ bắt đầu trong im lặng

Năm 1953, ông Đức khi đó mới 20 tuổi, được tuyển chọn vào một đơn vị thông tin đặc biệt.

Sau thời gian huấn luyện, ông được giao nhiệm vụ tham gia tổ thu tín hiệu điện đài.

Theo ông Đức, nhiệm vụ của họ là sử dụng máy thu sóng để bắt các tín hiệu liên lạc của đối phương, sau đó chuyển về cho cấp trên phân tích.

“Chúng tôi phải học cách nhận biết tần số và tín hiệu,” ông nhớ lại.

Công việc này đòi hỏi sự kiên nhẫn và tập trung cao độ.

Không giống như những người lính ngoài chiến hào, họ làm việc trong những căn hầm nhỏ, kín đáo.

Những chiếc máy thu sóng giữa chiến trường

Theo ông Đức, thiết bị của tổ điện đài không lớn nhưng rất quan trọng.

Một chiếc máy thu sóng, tai nghe và các thiết bị ghi chép là những công cụ chính.

“Chúng tôi ngồi bên máy hàng giờ,” ông kể.

Tai nghe áp sát tai, mắt nhìn vào bảng điều chỉnh.

Mọi âm thanh phát ra từ máy đều phải được chú ý.

Đôi khi chỉ là những tiếng rè, những tín hiệu không rõ ràng.

Nhưng cũng có lúc là những đoạn liên lạc của đối phương.

Nghe trong im lặng tuyệt đối

Theo ông Đức, công việc nghe lén điện đài đòi hỏi sự im lặng tuyệt đối.

Không được gây tiếng động lớn.

Không được để lộ vị trí.

“Chúng tôi thường làm việc trong những hầm nhỏ,” ông nói.

Bên ngoài là chiến trường với tiếng pháo, tiếng súng.

Nhưng bên trong, họ phải giữ sự tập trung cao nhất.

Có những đêm, ông ngồi hàng giờ chỉ để chờ một tín hiệu rõ ràng.

“Có khi nghe được một đoạn rất ngắn,” ông nhớ lại.

Nhưng đoạn tín hiệu đó có thể mang thông tin quan trọng.

Những tín hiệu giữa chiến dịch

Khi chiến dịch Điện Biên Phủ bắt đầu ngày 13/3/1954, công việc của tổ điện đài trở nên dồn dập hơn.

Theo ông Đức, lượng tín hiệu liên lạc của đối phương tăng lên.

“Chúng tôi phải làm việc liên tục,” ông kể.

Các thông tin thu được được chuyển nhanh về cấp trên.

Những tín hiệu đó giúp xác định hoạt động của đối phương.

“Có khi chỉ một câu nói cũng rất quan trọng,” ông nói.

Những đêm căng thẳng

Theo ông Đức, những đêm trong chiến dịch là những đêm căng thẳng nhất.

Họ phải vừa nghe tín hiệu, vừa cảnh giác với pháo và máy bay.

Có những lúc pháo nổ rất gần.

“Đất đá rung lên trong hầm,” ông nhớ lại.

Nhưng công việc vẫn phải tiếp tục.

Tai nghe vẫn áp sát tai.

Tay vẫn ghi chép.

“Không được bỏ sót bất kỳ tín hiệu nào,” ông nói.

Khi thông tin trở thành vũ khí

Theo ông Đức, những thông tin thu được từ điện đài không phải lúc nào cũng rõ ràng.

Nhưng khi được phân tích, chúng có thể giúp chỉ huy nắm được tình hình của đối phương.

“Đó là một phần quan trọng của chiến dịch,” ông nói.

Ông nhớ có lần tổ của ông thu được một đoạn tín hiệu cho thấy đối phương đang điều chỉnh lực lượng.

Thông tin đó nhanh chóng được báo cáo.

“Chúng tôi biết rằng công việc của mình có ý nghĩa,” ông kể.

Những ngày cuối của chiến dịch

Đầu tháng 5/1954, chiến dịch bước vào giai đoạn quyết định.

Theo ông Đức, những ngày đó lượng tín hiệu liên lạc càng nhiều.

“Chúng tôi gần như không nghỉ,” ông nói.

Ai cũng cảm nhận được rằng trận chiến sắp kết thúc.

Mỗi tín hiệu thu được đều được chú ý đặc biệt.

Khoảnh khắc chiến thắng qua làn sóng điện

Chiều ngày 7/5/1954, khi trận đánh cuối cùng diễn ra, tổ điện đài vẫn làm việc.

Theo ông Đức, tin tức về tình hình chiến trường được truyền đi liên tục.

Đến một thời điểm, những tín hiệu từ phía đối phương thay đổi.

“Chúng tôi cảm nhận được sự khác biệt,” ông nhớ lại.

Không lâu sau, tin chiến thắng lan đến.

Tướng De Castries đã bị bắt.

Chiến dịch kết thúc.

“Chúng tôi tháo tai nghe ra và nhìn nhau,” ông nói.

Không cần nói nhiều, ai cũng hiểu điều gì đã xảy ra.

Ký ức của người lính thầm lặng

Sau chiến tranh, ông Đức trở về cuộc sống bình thường.

Nhưng ký ức về những đêm nghe điện đài vẫn luôn ở trong tâm trí.

“Đó là những đêm rất đặc biệt,” ông nói.

Theo ông, chiến dịch Điện Biên Phủ không chỉ là chiến thắng của những trận đánh lớn mà còn là kết quả của nhiều công việc thầm lặng.

“Người nghe điện đài cũng góp phần vào chiến thắng,” ông chia sẻ.

Mỗi người một vị trí, một nhiệm vụ.

Người cầm súng, người kéo pháo, người vận chuyển, người giữ liên lạc.

Tất cả cùng tạo nên một chiến thắng chung.

“Chúng tôi chỉ là những người lính bình thường,” ông nói chậm rãi,