NGƯỜI LÍNH TRẺ NẰM LẠI Ở GẠC MA

Có những người lính ra đi khi tuổi đời còn rất trẻ, mang theo bên mình những ước mơ giản dị của một người con quê hương. Họ lên đường rồi một ngày sẽ trở về, trong suy nghĩ của cha mẹ là như vậy. Nhưng có những chuyến đi không có ngày trở lại. Có những người con mãi mãi nằm lại giữa trùng khơi, nơi đất liền chỉ còn là một đường chân trời xa thẳm. Liệt sĩ Võ Văn Đức, người con của quê hương Liên Thủy, Lệ Thủy, Quảng Bình, là một trong những người lính đã gửi lại tuổi xuân của mình cho biển đảo Tổ quốc.

Võ Văn Đức sinh năm 1966, tại xã Liên Thủy, huyện Lệ Thủy, trước đây thuộc huyện Lệ Ninh, tỉnh Quảng Bình. Anh là hạ sĩ, chiến sĩ thuộc Lữ đoàn 83 Hải quân – đơn vị công binh của Hải quân nhân dân Việt Nam làm nhiệm vụ xây dựng, bảo vệ các công trình trên quần đảo Trường Sa. Ở tuổi đôi mươi, cũng như bao chàng trai cùng thế hệ, anh khoác lên mình màu áo lính và rời quê hương để thực hiện nghĩa vụ với Tổ quốc.

Nhưng những năm tháng anh sống và chiến đấu là những năm biển đảo Việt Nam đứng trước những thử thách đặc biệt. Cuối năm 1987, đầu năm 1988, tình hình tại khu vực Trường Sa trở nên căng thẳng. Hải quân Việt Nam được giao nhiệm vụ khẩn trương triển khai lực lượng, xây dựng công trình và đóng giữ các bãi đá nhằm khẳng định, bảo vệ chủ quyền. Trong những ngày tháng ấy, những người lính công binh, vận tải, hải quân phải vượt qua sóng gió và hiểm nguy để đưa vật liệu, dựng nhà, cắm cờ, xây dựng công trình giữa những bãi đá san hô giữa biển khơi.

Đó là những nơi mà mỗi bước chân đều phải đánh đổi bằng sự gian khổ.

Không có đất liền để trú ẩn.

Không có những con đường quen thuộc để trở về.

Chỉ có biển cả mênh mông, những bãi đá giữa sóng gió và lá cờ Tổ quốc được dựng lên giữa trùng khơi.

Võ Văn Đức đã có mặt trong những ngày tháng ấy.

Rồi sáng 14 tháng 3 năm 1988, lịch sử biển đảo Việt Nam bước vào một thời khắc bi tráng. Tại khu vực các bãi Gạc Ma, Cô Lin và Len Đao, các lực lượng Việt Nam đang thực hiện nhiệm vụ bảo vệ chủ quyền thì tàu chiến Trung Quốc nổ súng tấn công. Trận chiến diễn ra trong thế tương quan lực lượng rất chênh lệch. Những người lính Việt Nam đã đứng trước một lựa chọn nghiệt ngã: bảo vệ vị trí, bảo vệ lá cờ và bảo vệ chủ quyền của Tổ quốc bằng chính sinh mạng của mình.

Trong ngày hôm ấy, 64 cán bộ, chiến sĩ Hải quân nhân dân Việt Nam đã hy sinh. Các anh đến từ nhiều miền quê trên đất nước – từ Quảng Bình, Thái Bình, Thanh Hóa, Nghệ An, Hà Tĩnh, Hải Phòng và nhiều địa phương khác. Họ có người là cán bộ chỉ huy, có người là chiến sĩ trẻ, có người mới nhập ngũ chưa lâu. Nhưng khi đứng trước biển đảo, tất cả đều chung một nhiệm vụ: giữ lấy chủ quyền thiêng liêng của Tổ quốc.

Võ Văn Đức là một trong những người lính ấy.

Anh nằm lại giữa Trường Sa khi tuổi đời mới chỉ khoảng 22 tuổi.

Hai mươi hai tuổi – cái tuổi mà một chàng trai còn có cả một cuộc đời dài phía trước. Có thể anh từng nghĩ về ngày trở về Liên Thủy. Có thể trong những lá thư gửi về quê, anh từng kể với gia đình về biển, về những ngày làm nhiệm vụ giữa Trường Sa, về những đồng đội cùng sống và chiến đấu bên mình.

Nhưng biển đã giữ anh lại.

Không có một nấm mồ nơi quê nhà để người thân có thể thường xuyên đến thăm. Không có một con đường làng để người mẹ ngóng chờ bóng con trở về. Không có một buổi chiều anh bước qua cánh cổng nhà và nói rằng: “Con đã về.”

Chỉ có biển.

Và biển từ đó trở thành nơi anh yên nghỉ.

Điều khiến câu chuyện về những người lính Gạc Ma day dứt không chỉ nằm ở con số 64. Bởi phía sau con số ấy là 64 cuộc đời. Là 64 người con mà cha mẹ từng nuôi lớn. Là những người vợ, người con đang chờ. Là những quê hương từ Bắc vào Nam có những mái nhà mãi mãi thiếu đi một người.

Võ Văn Đức cũng có một quê hương như thế.

Liên Thủy – Lệ Thủy.

Một vùng đất Quảng Bình đã trải qua quá nhiều năm tháng chiến tranh và mất mát. Từ nơi ấy, một người con ra đi mang theo màu áo Hải quân. Và rồi anh không trở về nữa.

Nhưng có một điều rất đặc biệt: những người lính nằm lại ở Gạc Ma không biến mất khỏi lịch sử.

Các anh trở thành một phần của biển.

Mỗi con sóng vỗ vào Trường Sa hôm nay như mang theo ký ức về những người đã nằm xuống. Mỗi lá cờ đỏ sao vàng tung bay giữa biển khơi là một lời nhắc rằng đã từng có những người lính đứng bên lá cờ ấy, dùng chính máu của mình để bảo vệ nó. Tinh thần ấy đã trở thành biểu tượng của ý chí bảo vệ chủ quyền biển đảo Việt Nam.

Có lẽ vì vậy mà khi nhắc đến Gạc Ma, chúng ta không chỉ nhớ về một trận chiến.

Chúng ta nhớ về những con người.

Nhớ về những gương mặt tuổi trẻ.

Nhớ về những người lính đã đi ra biển khi đất nước cần.

Nhớ về những người đã không trở về.

Và trong số những cái tên ấy, có Võ Văn Đức – người con của Liên Thủy, Lệ Thủy, Quảng Bình.

Anh không để lại những chiến công được kể bằng những con số lớn. Anh chỉ là một người lính làm nhiệm vụ của mình giữa biển khơi. Nhưng chính những người lính bình dị như anh đã góp phần tạo nên lịch sử bằng sự hiện diện, bằng trách nhiệm và cuối cùng bằng cả sinh mạng của mình.

Hơn ba mươi năm đã trôi qua.

Người lính trẻ năm nào giờ đã trở thành một cái tên được khắc trong ký ức của quê hương. Những người cùng thế hệ với anh đã tóc bạc. Những đứa trẻ sinh ra sau ngày anh hy sinh giờ đã trưởng thành. Biển Trường Sa vẫn xanh. Những con tàu vẫn ngày ngày vượt sóng. Những người lính Hải quân hôm nay vẫn tiếp tục canh giữ biển trời.

Thời gian có thể làm thay đổi rất nhiều thứ.

Nhưng không thể làm thay đổi ý nghĩa của sự hy sinh.

Bởi chủ quyền của Tổ quốc không chỉ được viết bằng những dòng chữ trên bản đồ, mà còn được viết bằng máu của những người đã đứng lên bảo vệ nó.

Võ Văn Đức đã gửi lại tuổi trẻ của mình giữa biển trời Trường Sa.

Anh không trở về với quê nhà.

Nhưng từ quê hương Liên Thủy, tên anh đã đi xa hơn một con đường làng, vượt qua những con sóng, để hòa vào ký ức chung của đất nước.

Và hôm nay, khi những con tàu tiếp tục ra Trường Sa, khi lá cờ đỏ sao vàng vẫn tung bay giữa biển trời Tổ quốc, chúng ta càng hiểu rằng sự bình yên ấy chưa bao giờ là điều tự nhiên có được.

Có những người đã nằm lại để chúng ta được sống trong những ngày bình yên.

Có những người đã gửi tuổi hai mươi cho biển.

Có những người không có ngày trở về.

Võ Văn Đức là một trong những người như thế.

Xin được nghiêng mình trước người chiến sĩ trẻ quê Liên Thủy – Lệ Thủy, trước 64 cán bộ, chiến sĩ đã hy sinh ngày 14 tháng 3 năm 1988.

Các anh đã trở về với biển.

Nhưng biển không quên các anh.

Và Tổ quốc cũng sẽ không bao giờ quên.

Hai mươi hai tuổi – cuộc đời còn ở phía trước.
Nhưng với Võ Văn Đức, tuổi trẻ đã hóa thành bất tử giữa Trường Sa.