NGƯỜI LÍNH TRINH SÁT TRÊN NHỮNG ĐỈNH ĐÈO HOA LỬA

Từ bút nghiên đến con đường số 4

Mùa thu năm 1950, dưới lời kêu gọi tham gia chiến dịch tiến công phòng tuyến của quân Pháp trên chiến tuyến Cao Bằng - Lạng Sơn, chàng trai Phạm Trí Liên khi ấy tròn 20 tuổi đã xếp bút nghiên lên đường. Ông nhớ lại những đêm hành quân xuyên rừng, đối mặt với đạn pháo, bệnh tật và thiếu thốn lương thực, thuốc men. “Có đồng đội bị mảnh đạn văng vào làm mù mắt, có người mất cả đôi chân vì giẫm phải mìn. Ranh giới giữa sự sống và cái chết lúc ấy mong manh lắm” - ông kể.

Với vai trò lính trinh sát, ông thường đi thực địa kiểm tra tại con đường số 4 qua đèo Bông Lau - Lũng Phầy, dài gần chục km thuộc huyện Tràng Định, giáp tỉnh Cao Bằng. Đây là nơi được coi là “cửa tử” của mọi thế trận phục kích với địa thế một bên núi dựng, một bên khe sâu. Các tổ, đội công tác của ta đào công sự kéo dài hàng km, chuẩn bị trận địa súng cối, súng bazooka. Khi nghe tiếng ô tô địch là lập tức triển khai vây đánh. Quân địch liên tiếp thất bại: quân ta phá hủy 53 xe, đốt cháy 10 vạn lít xăng, diệt 250 lính Âu - Phi trong đó có 2 sĩ quan. Đến tối 10/10/1950, huyện Tràng Định hoàn toàn giải phóng.

Một tháng ở Điện Biên Phủ

Đầu năm 1954, khi Pháp xây dựng tập đoàn cứ điểm Điện Biên Phủ với 49 cứ điểm, ông Liên lại lên đường ra mặt trận. Ông giữ chức Trung đội phó, được giao nhiệm vụ bắn từ xa vào trận địa địch. “Khó khăn nhất là địa hình đồi núi dốc, không có đường cơ động, thường xuyên thiếu nước uống, mất rất nhiều ngày anh em mới chiếm lĩnh được trận địa” - cựu chiến binh nhớ lại.

Một sáng sớm, theo lệnh của sư đoàn, ông cùng đồng đội cầm súng cối 160 ly nấp sau chiến hào bắn thẳng vào quân Pháp đang tập thể dục, tiêu diệt 12 quân cùng 2 người bị thương. Có lần, quân địch rút lui, ông cùng đồng đội quả cảm cầm pháo đuổi theo, khiến gần như cả một trung đội địch không ai đi được nữa. Những ngày quân tiếp tế không tiếp cận được chiến trường, ông phải ăn muối, uống nước sông. “Hôm nào ăn ngon lắm cũng chỉ là ít nắm cơm với 1 - 2 chai nước cả tiểu đội chia nhau uống” - ông kể.

Chiến đấu được gần 1 tháng, trong một lần bắn pháo, ông bị quân địch nhắm vào và bị thương nặng, phải vào nhà thương binh điều trị suốt cả trận chiến. Nhưng ông không chịu khuất phục trước số phận: sau khi phục hồi, ông giúp các bác sĩ chữa trị cho đồng đội, thỉnh thoảng theo dõi quân địch rồi báo về trung đoàn. Ngày nghe tin quân ta chiến thắng, mọi mệt mỏi, đau đớn dường như tan biến - cuối cùng ông cũng được trở về bên vòng tay mẹ hiền sau bao năm xa cách.

Lời nhắn gửi

71 năm đã trôi qua kể từ chiến thắng Điện Biên Phủ, song ký ức về một thời hoa lửa vẫn không phai mờ trong tâm trí người cựu binh. Câu chuyện của ông là bài học quý giá về lòng yêu nước và tinh thần phụng sự không bao giờ tắt: "Các cháu, các con cứ nghe đấy, thấy đấy mà nhớ. Nhờ sự hy sinh của các anh nên mới có hòa bình hôm nay" - ông Liên nghẹn ngào. Lời dặn ấy không chỉ là hồi ức của một người lính già, mà còn là ngọn đuốc thiêng liêng soi đường cho thế hệ trẻ hôm nay.

Câu chuyện thời hoa lửa của ông Liên nhắc chúng ta rằng hòa bình không phải điều hiển nhiên - nó được đánh đổi bằng tuổi trẻ, bằng nước mắt và bằng chính sinh mạng của biết bao người con đất Việt. Để rồi mỗi chúng ta hôm nay, khi được sống trong độc lập, tự do, hãy luôn khắc ghi công ơn ấy, sống xứng đáng với sự hy sinh của cha ông, và tiếp tục gìn giữ, xây dựng non sông ngày càng giàu đẹp - đúng như kỳ vọng của những người đã ngã xuống vì Tổ quốc.

Thời hoa lửa đã lùi xa, nhưng hào khí của nó sẽ mãi trường tồn trong tim mỗi người con đất Việt.