Người lính trở lại tìm đồng đội

Tháng Bảy, mưa phủ trắng những triền núi Vị Xuyên. Con đường lên các điểm cao năm xưa đã dễ đi hơn, nhưng với cựu chiến binh Nguyễn Văn Ánh (Sinh năm 1957, nhập ngũ năm 1981, hiện nay là CCB thôn Tân An, xã Hùng An), mỗi khúc cua, mỗi vách đá đều gợi lại những ký ức không thể phai.

Đã hơn bốn mươi năm kể từ ngày rời chiến trường, vậy mà trong giấc ngủ của ông, tiếng pháo vẫn đôi khi vọng về. Có điều, điều khiến ông day dứt nhất không phải những trận đánh ác liệt, mà là lời hứa với người đồng đội đã không thể thực hiện.

Mùa hè năm ấy, đơn vị chiến đấu trên một điểm cao đầy đá tai mèo. Sau nhiều ngày đêm giằng co, một trận pháo kích dữ dội trút xuống trận địa.

Khi khói bụi tan đi, người đồng đội tên Hải đã ngã xuống.

Ông Ánh và những người còn lại cố gắng đưa bạn về, nhưng hỏa lực vẫn quá dày đặc. Người chỉ huy nghẹn lòng ra lệnh rút về giữ đội hình.

Trước khi rời đi, ông Ánh cắm một cành cây nhỏ cạnh nơi Hải nằm, cố ghi nhớ từng tảng đá, từng gốc cây, tự nhủ:

"Nhất định sẽ quay lại đón cậu."

Chiến tranh kết thúc.

Lời hứa ấy theo ông suốt những năm tháng hòa bình.

Mỗi khi có dịp, ông lại trở về Vị Xuyên, mang theo tấm bản đồ cũ đã ố vàng, vài bức ảnh chụp từ thời chiến và cuốn sổ ghi chép tỉ mỉ về vị trí đơn vị từng chiến đấu. Ông cùng các đội tìm kiếm lặng lẽ lần theo những dấu tích còn sót lại.

Nhưng núi rừng đã đổi thay.

Những hố bom năm nào phủ kín cây xanh. Dòng suối đã đổi dòng. Những cột mốc duy nhất trong ký ức giờ chỉ còn là những mảnh ghép mờ dần theo thời gian.

Có hôm, đoàn tìm kiếm đào suốt nhiều giờ chỉ gặp đá.

Có hôm, họ tìm thấy một chiếc cúc áo, một mảnh tăng võng đã mục, một đoạn dây lưng han gỉ. Mỗi hiện vật nhỏ bé đều khiến những người cựu binh lặng đi, bởi biết đâu đó từng là kỷ vật của một người đồng đội.

Chiều xuống, ông Ánh đứng lặng trên sườn núi, thắp một nén hương.

Ông khẽ nói như đang trò chuyện với người bạn năm xưa:

"Hải à, chúng tôi vẫn đi tìm cậu. Dù hôm nay chưa gặp, chúng tôi sẽ còn trở lại."

Một chiến sĩ trẻ trong đội quy tập bước đến, nhẹ nhàng đỡ lấy cánh tay ông.

Anh nói:

"Chúng cháu sẽ tiếp tục công việc này. Các bác đã giữ gìn biên cương, còn chúng cháu sẽ cố gắng đưa các liệt sĩ trở về với đất mẹ."

Ông Ánh nhìn người lính trẻ, đôi mắt ánh lên niềm tin.

Ông hiểu rằng hành trình tìm đồng đội không chỉ là trách nhiệm của những người từng cầm súng, mà đã trở thành sự tiếp nối của nhiều thế hệ.

Trước khi rời núi, ông quay lại nhìn lần cuối. Mây chiều đang chậm rãi phủ lên những điểm cao từng đỏ lửa.

Ông tin rằng, dù có những người vẫn còn nằm lại giữa lòng núi đá, họ chưa bao giờ bị lãng quên.

Chừng nào còn những người trở về thắp nén hương, còn những đội quy tập miệt mài tìm kiếm và còn những câu chuyện được kể lại cho thế hệ mai sau, thì lời hứa của những người lính năm xưa vẫn đang được gìn giữ.

Bởi với người lính, chiến tranh chỉ thật sự khép lại khi đồng đội được gọi tên, được trở về trong vòng tay của Tổ quốc và gia đình.