Người lính tuổi 27 và những đêm đào chiến hào trên vách đá

Khác với những thế hệ đàn anh đi trước nhập ngũ trong thời kỳ Kháng chiến chống Mỹ, cựu chiến binh Bùi Văn Công (sinh năm 1954) bước vào đời lính ở một độ tuổi khá chín chắn — khi ông đã 27 tuổi. Hai năm quân ngũ của ông (1981 - 1983) tuy ngắn ngủi nhưng lại rơi đúng vào thời điểm cuộc chiến tranh biên giới phía Bắc bước vào giai đoạn giằng co, tiêu hao vô cùng khốc liệt trên các cao điểm điểm tựa.

Người lính tuổi 27 và những đêm đào chiến hào trên vách đá

Năm 1981, lệnh tổng động viên và nghĩa vụ quân sự tiếp tục gọi tên những thanh niên ưu tú hướng về biên giới. Tạm gác lại những dự định cá nhân khi tuổi đời không còn quá trẻ, ông Bùi Văn Công khoác lên mình bộ quân phục màu xanh súng kíp. Nhờ sự chín chắn, điềm đạm và bản lĩnh của một người đã trưởng thành, sau khóa huấn luyện, ông được biên chế làm tiểu đội trưởng thuộc một đơn vị công binh dã chiến, hành quân thẳng lên mặt trận Vị Xuyên, Hà Tuyên (nay là Hà Giang) — nơi đang là "lò vôi thế kỷ" với những trận đấu pháo n nổ trời.

Nhiệm vụ của đơn vị ông Công lúc bấy giờ cực kỳ nguy hiểm và nặng nề: Đào hào, xây dựng hầm hào kiên cố và củng cố các điểm tựa phòng ngự ngay sát vách đá dựng đứng, dưới tầm ngắm bắn và những loạt pháo bầy của địch.

Chiếc xẻng gãy đôi và đêm thông đường máu dưới làn mưa pháo

Kỷ niệm đáng nhớ nhất, in sâu vào tâm khảm cựu chiến binh Bùi Văn Công diễn ra vào một đêm mùa mưa năm 1982. Đêm ấy, một trận mưa rừng đổ xuống làm sạt lở một mảng núi lớn, lấp phẳng một đoạn chiến hào huyết mạch nối liền giữa hầm chỉ huy và trận địa chốt tiền tiêu trên cao điểm. Nguy hiểm hơn, một nhóm chiến sĩ bộ binh phía trên đang bị cắt đứt đường tiếp tế đạn dược và nước uống, trong khi địch dự kiến sẽ mở trận tấn công vào tảng sáng.

Tiểu đội của ông Công nhận lệnh khẩn cấp: Bằng mọi giá phải khơi thông đoạn hào này trước khi trời sáng. Dưới làn sương mù đặc quánh trộn lẫn khói pháo mồ hôi, ông Công cùng đồng đội bò rạp, dùng xẻng bộ binh cào từng tấc đất đá sũng nước. Địch liên tục bắn pháo vu vơ để ngăn chặn tiếng động. Mỗi lần nghe tiếng rít của đạn pháo, ông lại hô đồng đội nằm ép vào vách đá, pháo dứt lại lập tức bật dậy đào bới.

Trong lúc đang hối hả cuốc đất, một loạt pháo nổ áp sát làm đất đá bắn tung tóe. Chiếc xẻng trên tay ông Công bị mảnh pháo văng trúng, gãy đôi cán gỗ, bàn tay ông bị chấn động chảy máu. Không một chút do dự, ông vứt chiếc cán gãy, dùng phần lưỡi xẻng bằng sắt còn lại và cả đôi tay trần của mình để tiếp tục cào đất, khuôn mặt bết chặt bùn dính. Sự kiên cường của người tiểu đội trưởng đã xốc lại tinh thần cho cả tiểu đội.

Chỉ mười lăm phút trước khi bình minh ló rạng, đoạn chiến hào dài hơn 20 mét đã được khơi thông. Những hòm đạn, những bọc cơm vắt kịp thời được chuyển lên chốt. Trận tấn công sáng hôm đó của địch bị bẻ gãy hoàn toàn. Khi trận đánh kết thúc, nhìn đôi bàn tay rách da nát thịt, thâm tím vì bới đá của ông Công, người trung đội trưởng chỉ biết ôm chầm lấy ông mà khóc vì cảm phục.

Khép lại hai năm lặng thầm cống hiến

Năm 1983, khi hoàn thành xuất sắc nghĩa vụ quân sự của mình, cựu chiến binh Bùi Văn Công nhận quyết định xuất ngũ, trở về với cuộc sống đời thường. Ông rời mảnh đất Hà Tuyên biên thùy, mang theo vết sẹo chai sần nơi lòng bàn tay và ký ức về những đêm thức trắng cậy đá, đào hào bảo vệ biên cương.

Đối với ông Công, hai năm (1981 - 1983) không có những huân chương lấp lánh hay những chiến công vang dội được lưu danh trên mặt báo. Nhưng đó là hai năm ông đã sống và cống hiến bằng tất cả trách nhiệm của một người đàn ông trưởng thành, một người lính công binh thầm lặng, dùng mồ hôi và cả máu của mình để dệt nên bức tường thành vững chãi, giữ vẹn nguyên từng tấc đất biên thùy của Tổ quốc