Người lính và chiếc bi đông nước không bao giờ đầy

Những người chưa từng đi qua chiến tranh thường nghĩ người lính sợ nhất là bom đạn.

Thật ra có những lúc, thứ khiến chúng tôi ám ảnh hơn lại là… khát nước.

Ở Trường Sơn mùa khô, nước hiếm vô cùng.

Có những ngày hành quân qua toàn đồi đá cháy nắng, suối cạn trơ đáy, cả tiểu đội chỉ còn vài ngụm nước cuối cùng trong bi đông.

Chiếc bi đông nhôm của tôi lúc nào cũng buộc sát bên hông.

Nó móp méo vì va đập, lớp sơn xanh bong gần hết, nhưng quý hơn bất cứ thứ gì.

Ngày ấy, mỗi giọt nước đều phải chắt chiu.

Buổi sáng chỉ dám nhấp môi một ít.

Trưa khát cháy cổ cũng không dám uống nhiều.

Nhiều hôm hành quân giữa nắng gắt, môi ai cũng nứt toác.

Mồ hôi chảy ra rồi khô ngay trên mặt.

Tôi nhớ một buổi chiều năm 1972.

Đơn vị vượt qua một cánh rừng khộp khô cháy suốt gần mười tiếng đồng hồ.

Nắng dội xuống đầu bỏng rát.

Không ai còn sức nói chuyện.

Chỉ nghe tiếng dép kéo lê trên đất khô và tiếng thở nặng nhọc.

Đến lúc nghỉ chân, tất cả bi đông gần như cạn sạch.

Một cậu lính trẻ ngồi tựa gốc cây, môi trắng bệch.

Tôi lắc thử bi đông mình.

Chỉ còn chút nước dưới đáy.

Tôi đưa cho cậu.

Cậu lắc đầu:

“Anh uống đi.”

Tôi cười:

“Uống chung.”

Rồi cả hai chia nhau từng ngụm nhỏ.

Nước lúc ấy không còn đơn thuần là nước nữa.

Nó giống như sự sống.

Có lần đơn vị tìm được một khe nước nhỏ giữa rừng sau nhiều ngày thiếu nước.

Anh em gần như reo lên.

Mọi người xếp hàng thay nhau lấy nước vào bi đông.

Có người còn úp mặt xuống suối uống một hơi thật dài rồi nằm vật ra cười như trẻ con.

Tôi chưa bao giờ thấy nước ngon đến thế.

Chiến tranh khiến con người ta biết quý những điều bình thường nhất.

Một bữa cơm nóng.

Một giấc ngủ yên.

Hay chỉ một ngụm nước giữa ngày khô cháy.

Nhưng cũng có những lúc bi thương.

Một đồng đội của tôi từng sốt rét nặng giữa mùa khô.

Cậu mê man gọi nước suốt đêm.

Trong tiểu đội chỉ còn vài bi đông chưa cạn hẳn.

Mọi người chuyền nhau từng ngụm nhỏ để dành cho cậu.

Đêm ấy không ai ngủ.

Tất cả ngồi quanh nhìn người đồng đội trẻ run lên vì cơn sốt.

May mà cậu qua khỏi.

Sáng hôm sau khi tỉnh lại, điều đầu tiên cậu nói là:

“Cho em xin ngụm nước…”

Nghe câu ấy, nhiều người quay đi rất nhanh vì sợ lộ đôi mắt đỏ hoe.

Ngày hòa bình, tôi trở về quê với chiếc bi đông cũ vẫn mang theo bên người.

Mẹ nhìn nó rồi hỏi:

“Cái này cũ thế còn giữ làm gì?”

Tôi chỉ vuốt nhẹ lớp nhôm móp méo mà cười.

Làm sao bà hiểu được rằng chiếc bi đông ấy từng đi cùng con trai mình qua những ngày khát cháy cổ giữa Trường Sơn.

Bây giờ cuộc sống đủ đầy hơn nhiều.

Nước lúc nào cũng có.

Nhưng mỗi lần mở vòi nước chảy ào ào, tôi lại nhớ những năm tháng phải chắt chiu từng giọt trong chiếc bi đông cũ.

Và tôi lại nhớ đến những người lính trẻ năm ấy — những chàng trai đã đi qua chiến tranh bằng sự chịu đựng phi thường, bằng tình đồng đội giản dị và bằng khát vọng được sống, được trở về với quê hương sau những mùa hoa lửa đỏ trời.