Người lính và chiếc đồng hồ đứng kim lúc nửa đêm

Trong đời lính, tôi chỉ có đúng một món đồ được gọi là “quý giá”.

Đó là chiếc đồng hồ Liên Xô cũ cha tôi để lại trước ngày tôi lên đường nhập ngũ.

Chiếc đồng hồ mặt tròn, dây da nâu đã sờn mép, mỗi ngày phải lên dây cót một lần.

Ngày trao đồng hồ cho tôi, cha chỉ nói:

“Giữ lấy để biết giờ mà còn trở về.”

Câu nói ấy theo tôi suốt những năm tháng chiến tranh.

Ở Trường Sơn, thời gian nhiều khi chẳng còn ý nghĩa như thời bình.

Ngày và đêm nối vào nhau bằng những cuộc hành quân, những lần tránh bom và những đêm gác lạnh buốt giữa rừng.

Vậy mà tôi vẫn giữ thói quen mỗi tối lấy đồng hồ ra lau rồi lên dây cót cẩn thận.

Nó giống như một phần quê nhà còn sót lại bên người lính trẻ.

Năm 1972, đơn vị tôi tham gia vận chuyển hàng vào chiến trường Quảng Trị.

Đêm ấy trời tối đen như mực.

Không trăng.

Không sao.

Chỉ có tiếng dép cao su lội bùn và tiếng côn trùng rả rích trong rừng.

Gần nửa đêm, đoàn chúng tôi bất ngờ bị máy bay phát hiện.

Tiếng động cơ rú lên từ xa khiến tất cả lập tức lao xuống giao thông hào ven đường.

Rồi bom trút xuống.

Mặt đất rung chuyển dữ dội.

Đất đá văng đầy lên người.

Tiếng cây gãy đổ răng rắc giữa màn đêm.

Tôi nằm ép sát xuống đất, tai ù đi vì sức ép.

Khi trận bom qua, cả khu rừng mù mịt khói bụi.

Đơn vị gọi nhau kiểm tra quân số.

May mắn hôm ấy tiểu đội tôi không ai hy sinh.

Nhưng lúc phủi đất đứng dậy, tôi chợt thấy cổ tay mình trống trơn.

Chiếc đồng hồ đã văng mất đâu đó giữa trận bom.

Tim tôi như thắt lại.

Trong ánh đèn pin yếu ớt, tôi bò đi tìm khắp mép đường.

Đồng đội kéo lại:

“Bom có thể quay lại đấy!”

Nhưng tôi vẫn tìm.

Không hiểu sao lúc ấy tôi thấy nếu mất chiếc đồng hồ ấy, mình như mất luôn một phần ký ức về cha.

Cuối cùng tôi tìm thấy nó nằm giữa lớp đất đỏ cạnh gốc cây cháy sém.

Mặt kính đã nứt.

Kim đồng hồ đứng lại đúng 12 giờ đêm.

Tôi cầm nó trong tay mà lặng người rất lâu.

Từ hôm ấy, chiếc đồng hồ không chạy nữa.

Nhưng tôi vẫn giữ bên mình suốt những năm còn lại của chiến tranh.

Mỗi lần nhìn hai chiếc kim đứng im giữa mặt số nứt vỡ, tôi lại nhớ đêm bom dữ dội năm ấy, nhớ cảm giác mong manh giữa ranh giới sống và chết của người lính tuổi đôi mươi.

Ngày hòa bình trở về, mẹ thấy tôi vẫn cất chiếc đồng hồ hỏng trong hộp gỗ liền hỏi:

“Sao không sửa lại?”

Tôi khẽ lắc đầu.

Bởi với tôi, chiếc đồng hồ ấy không còn để xem giờ nữa.

Nó giữ lại một khoảnh khắc của tuổi trẻ — khoảnh khắc mà một người lính hiểu rằng thời gian có thể dừng lại bất cứ lúc nào giữa chiến tranh, nhưng ký ức về đồng đội, về quê nhà và về người cha nơi hậu phương thì sẽ còn mãi suốt cuộc đời.