Người lính và đêm giao thừa trong hầm đá

Tết năm 1975, tôi đón giao thừa trong một căn hầm đá nhỏ ở miền Tây Quảng Trị.

Đó là cái Tết đặc biệt nhất đời tôi.

Cả đơn vị hôm ấy vừa hành quân liên tục nhiều ngày nên ai cũng mệt.

Hầm trú quân chật hẹp, lạnh và ám mùi đất ẩm.

Ngoài trời mưa phùn lất phất từ chiều đến tối.

Không ai nghĩ sẽ có không khí Tết giữa chiến trường.

Vậy mà anh nuôi vẫn cố kiếm ít gạo nếp, nấu được một nồi cháo đặc gọi là “ăn Tết”.

Một đồng đội còn giữ được chút thuốc lá, đem chia mỗi người một điếu.

Gần giao thừa, mọi người ngồi sát quanh ngọn đèn dầu nhỏ giữa hầm.

Không pháo hoa.

Không bánh chưng.

Không tiếng cười rộn ràng như ở quê.

Chỉ có vài người lính trẻ ngồi nghe mưa rơi ngoài cửa hầm mà nhớ nhà đến quay quắt.

Một cậu lính quê Bắc Ninh khẽ nói:

“Giờ này chắc mẹ em đang cúng giao thừa.”

Không ai đáp.

Vì ai cũng đang nghĩ về mái nhà của riêng mình.

Đúng lúc giao thừa, từ xa vọng lại vài tiếng pháo của dân làng dưới chân núi.

Âm thanh rất nhỏ thôi nhưng khiến cả hầm lặng đi.

Tôi nhắm mắt lại và tưởng tượng ra sân nhà mình năm ấy.

Cha chắc đang đun nước chè.

Mẹ bày mâm cỗ nhỏ.

Mấy đứa em ngồi chờ lì xì.

Nghĩ đến đó, cổ họng tôi nghẹn lại.

Một anh lớn tuổi hơn nâng ca nước chè nóng lên rồi cười:

“Nào, chúc năm mới… còn sống để về.”

Tất cả cùng cụng ca nhôm vào nhau.

Tiếng “cạch” vang nhỏ trong căn hầm đá tối om.

Nhưng đến giờ tôi vẫn nhớ rất rõ.

Bởi đó là lời chúc chân thật nhất của những người lính thời chiến.

Nhiều năm sau hòa bình, tôi đã trải qua rất nhiều cái Tết đủ đầy.

Nhưng không có giao thừa nào khiến tôi nhớ bằng đêm trong căn hầm đá năm ấy.

Đêm mà những người lính trẻ ngồi giữa chiến trường, mang theo nỗi nhớ nhà và niềm hy vọng giản dị rằng mùa xuân sau mình sẽ còn được trở về quê hương.