Bài viết

NGƯỜI LÍNH VIẾT NÊN NHỮNG CÂU THƠ BẤT TỬ VỀ DÒNG THẠCH HÃN

Ninh Bình03/07/2026Đoàn phường Lê Hồ (Đoàn phường Lê Hồ)3 lượt xem0 lượt chia sẻ

Bức ảnh này được chụp trước trận đánh đồi Thám Báo năm 1971. Người chiến sĩ cầm khẩu AK ở giữa chính là Lê Bá Dương, người sau này trở thành tác giả của những câu thơ nổi tiếng khiến hàng triệu người xúc động mỗi khi nhắc đến Thành cổ Quảng Trị:

"Đò lên Thạch Hãn ơi... chèo nhẹĐáy sông còn đó bạn tôi nằmCó tuổi hai mươi thành sóng nướcVỗ yên bờ, mãi mãi ngàn năm..."Ít ai biết rằng, đằng sau những vần thơ ấy là một cuộc đời người lính đã đi qua những trận chiến khốc liệt nhất của chiến trường Quảng Trị.Rạng sáng ngày 20/6/1971, Trung đội trưởng Lê Bá Dương cùng ba chiến sĩ thuộc Đại đội 3, Tiểu đoàn 2, Trung đoàn 27 nhận nhiệm vụ đặc biệt: giữ bằng được điểm chốt trên đồi Thám Báo, vị trí chiến lược bảo vệ cao điểm 544 (Pu Lơ), một mắt xích quan trọng của tuyến phòng thủ đối phương tại Đường 9 - Nam Lào.Trước giờ xuất kích, Tiểu đoàn trưởng Bùi Xuân Các trao cho ông ba quả pháo hiệu cùng mệnh lệnh:"Bằng mọi giá phải giữ chốt. Nếu không giữ được, bắn pháo hiệu để pháo binh ta bắn thẳng vào trận địa."Đó thực chất là một mệnh lệnh cảm tử.Biết rằng mình có thể không bao giờ trở về, Lê Bá Dương lặng lẽ mở cuốn sổ tay chiến sĩ. Ông cẩn thận xé hai trang đầu có in hình Chủ tịch Hồ Chí Minh rồi gấp lại bỏ vào túi áo ngực như một lời nhắc nhở về trách nhiệm của người lính trước Tổ quốc.Bốn người lính trẻ bước lên điểm chốt giữa màn đêm mà không ai biết liệu mình có còn nhìn thấy bình minh ngày hôm sau hay không.Suốt ngày 20/6/1971, chỉ với bốn chiến sĩ, tổ chốt đã liên tiếp đánh bật nhiều đợt tấn công của đối phương.Bom đạn dội xuống không ngừng. Đất đá bị cày nát. Đạn dược dần cạn kiệt.Từng người một ngã xuống.Hai đồng đội hy sinh tại trận.Hai người còn lại đều bị thương nặng.Đến cuối ngày, khi nhận thấy đối phương chuẩn bị mở đợt tấn công quyết định, Lê Bá Dương hiểu rằng thời khắc cuối cùng đã tới.Máu từ vết thương vẫn chảy trên người ông.Ông lấy chính dòng máu ấy viết lên mặt sau tấm ảnh Bác Hồ lời thề quyết tử:"Bác Hồ ơi!Bắt đầu từ hôm nay 20.6, con cùng đồng đội đã bắt đầu nổ súng diệt địch giữ chốt đến cùng...Bác ơi! Quyết tâm của chúng con, trách nhiệm của chúng con là giữ chốt..."Sau đó ông giật cả ba quả pháo hiệu. Tín hiệu được gửi đi. Pháo binh lập tức bắn cấp tập vào chính vị trí mà ông đang chiến đấu.Một quyết định chấp nhận hy sinh để hoàn thành nhiệm vụ.Khi những loạt đạn pháo dội xuống, Lê Bá Dương bị sức ép cực mạnh làm bất tỉnh. Nhưng điều kỳ diệu đã xảy ra: ông vẫn sống sót.Đồi Thám Báo không phải lần đầu tiên ông đối mặt với cái chết.Năm 1969, trong trận chiến tại cao điểm 322 phía tây bắc Cam Lộ, đơn vị của ông gồm 67 chiến sĩ vừa dừng chân nấu ăn thì bất ngờ trúng trận rải thảm B-52.Chỉ trong vài phút.Cả đại đội gần như bị xóa sổ.Từ 67 người chỉ còn đúng 6 người sống sót.Những người bạn cùng ăn, cùng ngủ, cùng chiến đấu tuổi đôi mươi đã vĩnh viễn nằm lại giữa núi rừng Quảng Trị.Những ký ức ấy theo ông suốt cuộc đời.Sau ngày đất nước thống nhất, Lê Bá Dương nhiều lần trở lại chiến trường xưa.Ông lặng lẽ thắp hương trên những ngọn đồi.Đi tìm hài cốt đồng đội.Đứng bên dòng Thạch Hãn nơi hàng nghìn chiến sĩ đã ngã xuống trong mùa hè đỏ lửa 1972.Mỗi lần nhìn mặt nước lặng trôi, ông lại nhớ đến những người bạn không bao giờ trở về.Từ những ký ức ấy, bài thơ nổi tiếng về sông Thạch Hãn đã ra đời:"Đò lên Thạch Hãn ơi... chèo nhẹĐáy sông còn đó bạn tôi nằm..."Chỉ vài câu thơ ngắn ngủi nhưng chứa đựng cả máu, nước mắt và tuổi xuân của một thế hệ.Một thế hệ đã gửi lại tuổi hai mươi nơi chiến trường để đất nước có được hòa bình hôm nay.🕯️ Có những người trở về sau chiến tranh.🕯️ Có những người mãi mãi nằm lại.🕯️ Và có những người sống tiếp để kể lại câu chuyện của những đồng đội đã hy sinh.Lê Bá Dương chính là một người như thế.Ông không chỉ là người lính giữ chốt năm xưa, mà còn là người gìn giữ ký ức của cả một thế hệ đã cống hiến tuổi trẻ cho Tổ quốc.Xin cúi đầu tưởng nhớ những người lính đã nằm lại trên dòng Thạch Hãn và khắp các chiến trường Việt Nam.

Bạn cũng đang lưu giữ
một câu chuyện lịch sử?

Hãy chia sẻ để ký ức không bao giờ bị lãng quên

Gửi câu chuyện của bạn
NGƯỜI LÍNH VIẾT NÊN NHỮNG CÂU THƠ BẤT TỬ VỀ DÒNG THẠCH HÃN | Câu chuyện thời hoa lửa