Người mẹ anh hùng - bên sông Nhật Lệ

Quảng Bình quê tôi những năm ấy, dòng sông Nhật Lệ không chỉ soi bóng những rặng dừa mà còn chứng kiến sự gan góc của mẹ Suốt. Nhưng bên cạnh mẹ Suốt lừng danh, còn có biết bao người mẹ khác thầm lặng đào hầm, che chở cho bộ đội bên bãi cát trắng. Mẹ Hiền là một người như thế.

Nhà mẹ nằm sát mép nước, nơi thường xuyên chịu những trận pháo từ tàu chiến địch bắn vào. Mẹ Hiền đã ngoài 60, đôi bàn tay gầy guộc nhưng gân guốc vô cùng. Với một chiếc xẻng cùn và đôi sọt tre, mẹ đã âm thầm đào hơn mười căn hầm bí mật thông nhau dưới nền nhà và ngoài vườn cát. Mẹ bảo: "Đất này là thịt là da, mình đào sâu xuống để giữ lấy người, giữ lấy hồn quê".

Có những hôm máy bay B-52 rải thảm, cả vùng đất rung chuyển như động đất, mẹ vẫn bình thản ngồi trên miệng hầm vờ đan lưới để canh chừng cho anh em bộ đội đang trú ẩn bên dưới. Cát biển rất khó đào, cứ đào lên lại bị sụt xuống, mẹ phải dùng những thanh gỗ cũ, những tấm tôn rỉ để kè chắn. Đôi mắt mẹ mờ đục vì bụi cát và khói bếp, nhưng hễ có đoàn quân nào đi qua cần chỗ nghỉ, mẹ lại nhanh nhẹn dẫn đường như một người chỉ huy thực thụ.

Tôi nhớ một đêm mưa bão, một tiểu đội thương binh cần nơi ẩn náu gấp. Mẹ Hiền đã thức trắng đêm, một mình khuân những bao cát nặng để che chắn miệng hầm tránh nước lụt tràn vào. Mẹ nhường chiếc giường duy nhất cho thương binh nặng, còn mình thì ngồi tựa lưng vào cột nhà, tay vẫn nắm chặt chiếc gậy gỗ để báo động.

Khi chiến tranh kết thúc, căn nhà của mẹ chi chít vết đạn, nhưng những người con bộ đội của mẹ đều bình an vô sự. Mẹ Hiền không nhận huân chương, mẹ chỉ cười móm mém: "Tụi bây về là mẹ vui rồi". Sự hy sinh của mẹ Hiền và những người mẹ miền Trung đã hóa thành những rặng phi lao ven biển, bền bỉ đứng vững trước gió bão và đạn bom, là minh chứng cho sức sống mãnh liệt của một dân tộc không bao giờ chịu khuất phục.