NGƯỜI MẸ ANH HÙNG NƠI ĐẤT ĐẢO HÀM LUÔNG
ANH HÙNG LIỆT SĨ TRẦN THỊ KẾ - NGƯỜI MẸ ANH HÙNG NƠI ĐẤT ĐẢO HÀM LUÔNG
Trong những năm tháng đen tối của giai đoạn 1955 - 1959, khi chính quyền Ngô Đình Diệm ban hành đạo luật đặt cộng sản ra ngoài vòng pháp luật, thực hiện chính sách "Tố cộng, diệt cộng" đẫm m.á.u, miền Nam sông nước đã chứng kiến những biểu tượng bất khuất của lòng trung kiên. Giữa muôn vàn người con quả cảm của quê hương Đồng Khởi, má Trần Thị Kế (má Kế) — người con gái đất cồn nổi Hàm Luông đã khắc ghi vào lịch sử một tượng đài lòng son sắt. Bằng lời tuyên bố đanh thép trước họng súng quân thù và sự hy sinh lẫm liệt trong lao tù, má đã bảo vệ vẹn toàn bí mật của Đảng, trở thành nguồn cảm hứng bất tử cho khúc ca kiêu hãnh của những bà mẹ miền Nam.
Bà Trần Thị Kế sinh năm 1912 tại vùng đất cồn Ốc (sau là xã đảo Hưng Phong, huyện Giồng Trôm, tỉnh Bến Tre — nay là xã Phước Long, huyện Giồng Trôm, tỉnh Bến Tre). Là con gái út trong một gia đình có điều kiện khá giả, thế nhưng khi ngọn lửa cách mạng bùng cháy, bà đã sớm lựa chọn đứng về phía nhân dân. Trong thời kỳ kháng chiến chống thực dân Pháp (1945 – 1954), bà kết hôn với ông Phạm Công Văn — một cán bộ cốt cán tại địa phương. Đồng cam cộng khổ cùng chồng, bà tham gia hoạt động tích cực và vinh dự được kết nạp vào Đảng Lao động Việt Nam (nay là Đảng Cộng sản Việt Nam), một lòng một dạ phụng sự sự nghiệp giải phóng dân tộc.
Năm 1954, Hiệp định Giơ-ne-vơ được ký kết, đất nước tạm thời bị chia cắt làm hai miền. Đứng trước bước ngoặt lịch sử, theo sự phân công của tổ chức, ông Văn cùng con trai đã quyết định không đi tập kết ra Bắc mà mưu trí ở lại quê nhà, rút vào hoạt động bí mật nhằm gầy dựng phong trào, chuẩn bị cho cuộc đối đầu sinh t.ử mới. Giai đoạn 1955 – 1959 trở thành thời kỳ thử thách khốc liệt nhất khi chính quyền tay sai điên cuồng mở các chiến dịch bình định, xúc tiến ruồng bố khắp tỉnh Kiến Tường cũ (Bến Tre), biến nơi đây thành trọng điểm đàn áp nhằm nhổ tận gốc các cơ sở cách mạng của ta.
Sáng ngày 17/4/1959, sau một thời gian dài theo dõi và phát hiện hành tung bí mật của cha con ông Phạm Công Văn, lực lượng công an mật vụ thuộc đồn Cồn Ốc đã hung hãn kéo quân đến bao vây, lục soát phong tỏa toàn bộ ngôi nhà của má Trần Thị Kế. Kẻ thù lồng lộn lật tung từng thớ đất, bờ ao nhưng hoàn toàn bất lực trước hệ thống hầm trú ẩn bí mật được ngụy trang vô cùng khéo léo. Không tìm được tang chứng, chúng lập tức quay sang dùng báng súng, đòn roi t.r.a t.ấ.n dã man má Kế nhằm ép người vợ, người mẹ ấy phải khuất phục, chỉ điểm chỗ ẩn nấp của chồng con.
Thế nhưng, những đòn roi tàn khốc của kẻ thù chỉ nhận lại cái nhìn khinh bỉ. Giữa làn mưa roi vọt, má Trần Thị Kế đã kiêu hãnh đứng thẳng, dõng dạc chỉ tay thẳng vào ngực mình và thét lớn một câu nói làm run sợ những kẻ cầm súng:
“Chồng con tao ở trong tim tao đây, chúng bây m.ổ ra mà kiếm!”.
Lời tuyên ngôn đanh thép, kết tinh từ tình yêu gia đình hòa quyện với lòng trung thành tuyệt đối với Đảng đã hoàn toàn bẻ gãy ý chí của lũ quỷ khát máu. Điên cuồng và bất lực trước chí thép của người phụ nữ Nam Bộ, chúng áp giải má về trung tâm tỉnh, tống giam vào nhà lao Khám Lá. Tại đây, dù tiếp tục phải gánh chịu những hình phạt t.r.a t.ấ.n hiểm độc liên tục, má quyết không hở môi nửa lời và đã anh dũng trút hơi thở cuối cùng vào hai ngày sau đó, hiến dâng trọn vẹn cuộc đời xanh tuổi 47 cho mảnh đất quê hương.
Sự hy sinh lẫm liệt của má Trần Thị Kế đã trở thành ngọn đuốc tinh thần, thổi bùng lên ngọn lửa căm thù, thôi thúc quân và dân Bến Tre đồng lòng đứng lên làm nên cuộc Đồng Khởi huyền thoại năm 1960. Câu nói bất hủ của má đã đi vào lòng quần chúng nhân dân qua những giai điệu đầy xúc động của ca khúc "Bà mẹ bên bờ Hàm Luông", một bài ca đi cùng năm tháng ngợi ca người mẹ kiên cường nơi sóng nước cồn nổi.
Để ghi nhận tấm lòng son sắt và sự cống hiến vĩ đại của má đối với sự nghiệp giải phóng miền Nam, năm 2010, Đảng và Nhà nước đã trân trọng truy tặng liệt sĩ Trần Thị Kế danh hiệu cao quý nhất: Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân. Hình ảnh người mẹ cồn Ốc lấy lồng ngực chở che cho cách mạng sẽ mãi mãi là biểu tượng kiêu hãnh của người phụ nữ Việt Nam, một nốt nhạc trầm hùng bất tử trong pho sử vàng của dân tộc.


