Người Mẹ có chín lần tiễn con ra trận

Mẹ Nguyễn Thị Thứ sinh năm 1904 tại xã Điện Thắng, huyện Điện Bàn, tỉnh Quảng Nam –

mảnh đất giàu truyền thống yêu nước, nơi bao thế hệ người con đã đứng lên trong các cuộc

kháng chiến. Cuộc đời mẹ gắn liền với những biến động dữ dội nhất của thế kỷ XX. Khi đất

nước bước vào hai cuộc kháng chiến trường kỳ chống thực dân và đế quốc, gia đình mẹ cũng

bước vào những năm tháng thử thách nghiệt ngã.

Mẹ có mười hai người con, trong đó có chín người con trai, một con rể và hai cháu ngoại lần lượt

ngã xuống trong các cuộc kháng chiến. Mỗi lần tiễn con đi là một lần mẹ giấu nước mắt vào

trong. Có người ra đi khi tuổi đời còn rất trẻ, có người chưa kịp lập gia đình, có người để lại phía

sau vợ con thơ dại. Nhưng chưa bao giờ mẹ níu chân con ở lại. Mẹ hiểu rằng đất nước đang cần,

và những người con trai của mẹ đã chọn con đường của trách nhiệm.

Thời hoa lửa của mẹ không phải là những trận đánh trực diện, mà là những buổi chiều đứng

trước ngõ, dõi mắt về phía chân trời xa thẳm. Là những đêm dài nghe tiếng súng vọng về từ

phương xa, lòng quặn thắt mà vẫn cố giữ niềm tin. Là những lần nhận tin báo tử, tim như vỡ ra

nhưng không cho phép mình gục ngã.

Người ta kể rằng, khi nhận tin người con thứ hai hy sinh, mẹ lặng đi rất lâu. Nhưng rồi mẹ nói

một câu giản dị: “Nước còn giặc thì còn phải đánh.” Câu nói ấy không hùng tráng, không hoa

mỹ, nhưng chứa đựng một sức mạnh tinh thần phi thường. Đó là ý chí của một người mẹ đã đặt

vận mệnh Tổ quốc lên trên nỗi đau riêng.

Mỗi người con ngã xuống là một phần máu thịt của mẹ. Mỗi lần khăn tang quấn lên đầu là một

lần trái tim mẹ thêm một vết cắt. Vậy mà suốt những năm tháng ấy, mẹ vẫn bền bỉ sống, bền bỉ

chờ, bền bỉ tin. Mẹ không oán trách số phận, không kêu than trước nỗi bất hạnh. Mẹ lặng lẽ như

bao bà mẹ Việt Nam khác, nhưng sự lặng lẽ ấy lại sáng lên như một ngọn đèn trong đêm.

Có lẽ điều khiến nhiều người xúc động nhất là hình ảnh mẹ trong những năm cuối đời: một

người phụ nữ nhỏ bé, tóc bạc trắng, da đã nhăn nheo vì gió sương và nước mắt, nhưng ánh mắt

vẫn hiền từ và bình thản. Trong ánh mắt ấy là cả một thời đại – thời đại của bom đạn, hy sinh và

lòng yêu nước.

Năm 1994, mẹ được Nhà nước phong tặng danh hiệu Bà mẹ Việt Nam anh hùng. Nhưng với

nhân dân, mẹ đã là anh hùng từ rất lâu rồi – từ ngày mẹ tiễn người con đầu tiên ra trận mà không

hề do dự. Danh hiệu chỉ là sự ghi nhận, còn sự vĩ đại nằm trong chính cuộc đời mẹ.

Khi mẹ qua đời năm 2010, hàng vạn người đã đến tiễn đưa. Không chỉ người dân Quảng Nam,

mà nhiều người từ khắp nơi trên cả nước cũng về thắp cho mẹ một nén hương. Bởi mẹ không

còn là người mẹ của riêng một gia đình, mà là biểu tượng của hàng triệu bà mẹ Việt Nam trong

chiến tranh.

Thời hoa lửa của dân tộc được viết nên bằng máu và nước mắt. Nhưng nếu chỉ nói đến những

người cầm súng mà quên đi những người mẹ ở hậu phương thì câu chuyện ấy sẽ không trọn vẹn.

Bởi chính sự hy sinh thầm lặng của các mẹ đã tiếp thêm sức mạnh cho tiền tuyến.

Khi đọc về mẹ Nguyễn Thị Thứ, tôi không chỉ thấy con số “chín người con trai hy sinh” – một

con số khiến bất cứ ai cũng nghẹn lòng – mà tôi thấy một con người cụ thể: một người mẹ từng

bế con, ru con ngủ, từng mong con lớn lên khỏe mạnh, từng mơ về một mái nhà đông đủ. Chiến

tranh đã lấy đi gần như tất cả, nhưng không thể lấy đi ở mẹ lòng yêu nước và niềm tin.

Là thế hệ trẻ hôm nay, sinh ra và lớn lên trong hòa bình, chúng tôi khó có thể hình dung trọn vẹn

nỗi đau mà mẹ đã trải qua. Nhưng chúng tôi có thể học từ mẹ một điều: sống có trách nhiệm với

đất nước, với cộng đồng. Nếu thế hệ của mẹ sẵn sàng hiến dâng những gì quý giá nhất cho độc

lập, thì thế hệ chúng tôi càng phải biết trân trọng hòa bình và nỗ lực xây dựng tương lai.

Câu chuyện thời hoa lửa của mẹ Nguyễn Thị Thứ không có tiếng súng, không có chiến công

được ghi bằng huân chương, nhưng lại là câu chuyện khiến trái tim người đọc rung động sâu sắc

nhất. Bởi đó là câu chuyện về tình mẫu tử hòa vào tình yêu Tổ quốc; về sự hy sinh không ồn ào

nhưng vĩ đại đến tận cùng.

Và mỗi khi nhắc đến hai chữ “Mẹ Việt Nam”, tôi lại nghĩ đến mẹ – người mẹ có chín lần tiễn

con ra trận mà chưa một lần quay lưng với đất nước. Ngọn lửa của thời chiến đã thử thách mẹ

bằng nỗi đau tột cùng, nhưng cũng làm sáng lên vẻ đẹp cao cả của một trái tim Việt Nam.

Câu chuyện ấy sẽ còn được kể mãi, như một lời nhắc nhở dịu dàng mà sâu sắc: hòa bình hôm

nay được đánh đổi bằng biết bao nước mắt của những người mẹ. Và trong muôn vàn người mẹ

ấy, hình ảnh mẹ Nguyễn Thị Thứ sẽ mãi là biểu tượng thiêng liêng của thời hoa lửa – thời của hy

sinh, của lòng yêu nước và của tình mẫu tử bất diệt.