Người mẹ đào hầm bên dòng sông Thạch Hãn

Dưới cái nắng cháy da của vùng đất Quảng Trị, mẹ Thứ ngồi bên bậu cửa, giả vờ nhai trầu nhưng tai mẹ lại dỏng lên nghe ngóng từng tiếng động nhỏ nhất ngoài ngõ. Dưới nền nhà căn bếp chật hẹp của mẹ là một bí mật có thể lấy đi mạng sống của cả gia đình bất cứ lúc nào: một căn hầm bí mật nuôi giấu cán bộ.

Suốt những năm tháng chiến tranh, ngôi nhà tranh của mẹ là nơi dừng chân của hàng trăm lượt chiến sĩ. Đêm đêm, mẹ một mình lụi hụi đào đất mang đổ ra sông Thạch Hãn để tránh bị địch phát hiện vết đất mới. Đôi bàn tay mẹ chai sạn, rướm máu vì đất đá cứng nhắc.

Có lần, lính ngụy bất ngờ vào lục soát nhà. Chúng nghi ngờ có hầm ngầm nên dùng gậy sắt chọc liên tiếp xuống nền đất. Một mũi sắt chọc trúng nắp hầm gỗ, suýt chút nữa xuyên vào vai người chiến sĩ đang trốn bên dưới. Mẹ Thứ nhanh trí bưng nồi nước sôi đổ ập xuống chân tên lính, vờ khóc lóc tạ lỗi vì lóng ngóng.

Tên lính đau đớn chửi rủa rồi bỏ đi. Khi chúng đi khuất, mẹ mở nắp hầm, nước mắt lưng tròng ôm lấy người chiến sĩ trẻ bằng tuổi con trai cả của mẹ đã hy sinh ngoài mặt trận. Những người mẹ như mẹ Thứ chính là hậu phương vững chắc nhất, là chiếc nôi che chở cho cả một cuộc cách mạng.