NGƯỜI MẸ MANG NỖI ĐAU CỦA CẢ MỘT DÂN TỘC MẸ VIỆT NAM ANH HÙNG NGUYỄN THỊ THỨ – NGƯỜI GIỮ LỬA GIỮA NHỮNG MÙA CHIẾN TRANH

Có những con người không cầm súng, không trực tiếp bước vào những trận đánh ác liệt, nhưng cuộc đời họ lại chính là bản anh hùng ca vĩ đại nhất của dân tộc. Họ chiến đấu bằng sự hy sinh, bằng những giọt nước mắt âm thầm và bằng trái tim luôn hướng về Tổ quốc. Trong hàng triệu người mẹ Việt Nam đã tiễn chồng, tiễn con ra chiến trường năm ấy, có một người mẹ mà mỗi khi nhắc đến, lòng người đều lặng đi bởi sự mất mát quá lớn. Đó là Mẹ Việt Nam Anh hùng Nguyễn Thị Thứ – người mẹ đã hiến dâng gần như cả gia đình mình cho độc lập dân tộc và trở thành biểu tượng bất tử của lòng yêu nước Việt Nam.

Giữa thành phố Tam Kỳ, tỉnh Quảng Nam hôm nay, Tượng đài Mẹ Việt Nam Anh hùng sừng sững giữa bầu trời xanh. Mỗi ngày, hàng nghìn người dân và du khách tìm đến nơi đây để dâng nén hương thành kính. Ít ai biết rằng khuôn mặt hiền từ khắc trên khối đá granite ấy chính là khuôn mặt của một người mẹ bằng xương bằng thịt – người đã trải qua gần như mọi nỗi đau mà chiến tranh có thể gieo xuống một gia đình.

Những năm tháng chiến tranh chống thực dân Pháp rồi đế quốc Mỹ, mảnh đất Quảng Nam luôn là một trong những chiến trường ác liệt nhất miền Nam. Bom đạn cày xới ruộng đồng, làng mạc bị đốt phá, tiếng súng và tiếng máy bay trở thành âm thanh quen thuộc của cuộc sống. Trong hoàn cảnh ấy, hàng vạn thanh niên đã lên đường cầm súng bảo vệ quê hương. Những người ở lại cũng bước vào một cuộc chiến không kém phần khốc liệt – cuộc chiến của sự chờ đợi.

Mẹ Nguyễn Thị Thứ sinh ra và lớn lên trên chính vùng đất giàu truyền thống yêu nước ấy. Cuộc đời mẹ vốn giản dị như bao người phụ nữ nông dân khác: quanh năm gắn bó với đồng ruộng, với mái nhà tranh nhỏ và đàn con thơ. Nhưng khi đất nước lâm nguy, mẹ hiểu rằng tình yêu dành cho gia đình phải đặt sau tình yêu dành cho Tổ quốc.

Lần lượt từng người con trai của mẹ khoác ba lô lên đường nhập ngũ. Mỗi lần tiễn con đi là một lần người mẹ cố nén nước mắt, dặn dò con giữ gìn sức khỏe và hoàn thành nhiệm vụ. Những cái ôm vội vàng trước sân nhà, những bước chân khuất dần cuối con đường đất đỏ… không ai biết đó có phải là lần gặp cuối cùng hay không.

Ngày ấy, người mẹ nào cũng mang trong tim một niềm hy vọng rất nhỏ: chiến tranh sẽ sớm kết thúc và con mình sẽ trở về.

Nhưng với mẹ Nguyễn Thị Thứ, điều kỳ diệu ấy đã không xảy ra.

Những tờ giấy báo tử lần lượt được gửi về ngôi nhà nhỏ.

Người con thứ nhất hy sinh.

Rồi người con thứ hai.

Người con thứ ba...

Cho đến người con thứ chín.

Mỗi lần nghe tiếng cán bộ xã bước vào sân nhà, trái tim người mẹ lại thắt lại. Bởi thời chiến, mỗi lá thư mang về đều có thể là tin vui, nhưng cũng có thể là nỗi đau không gì bù đắp nổi.

Chín người con trai.

Một người con rể.

Hai người cháu ngoại.

Tất cả đều đã ngã xuống vì Tổ quốc.

Mười hai người thân yêu nhất của mẹ đã nằm lại trên khắp các chiến trường. Không có nỗi đau nào có thể đo đếm được sự mất mát ấy.

Thế nhưng, người mẹ ấy chưa bao giờ trách đất nước.

Chưa bao giờ oán trách chiến tranh.

Điều duy nhất mẹ luôn nói là chỉ mong đất nước được hòa bình để không còn người mẹ nào phải khóc như mình nữa.

Có lẽ đó chính là sự hy sinh lớn lao nhất của người phụ nữ Việt Nam.

Không chỉ tiễn con ra trận, mẹ Nguyễn Thị Thứ còn âm thầm nuôi giấu cán bộ cách mạng ngay tại quê hương mình. Trong những năm tháng địch càn quét liên tục, ngôi nhà nhỏ của mẹ nhiều lần trở thành nơi trú ẩn an toàn cho lực lượng cách mạng. Dù biết nếu bị phát hiện sẽ phải đối mặt với tù đày, tra tấn, thậm chí là cái chết, mẹ vẫn sẵn sàng che chở những người lính như chính con ruột của mình.

Đối với mẹ, ai cầm súng vì độc lập dân tộc đều là con.

Chiến tranh kết thúc.

Đất nước thống nhất.

Ngày cả dân tộc vỡ òa trong niềm vui chiến thắng cũng là ngày căn nhà của mẹ vẫn lặng lẽ.

Không còn những bước chân con trở về.

Không còn tiếng gọi "Mẹ ơi!".

Không còn những bữa cơm đoàn viên.

Người mẹ già chỉ lặng lẽ thắp hương trước bàn thờ những người con đã mãi mãi nằm lại nơi chiến trường.

Mỗi tấm bằng "Tổ quốc ghi công" là một niềm tự hào, nhưng cũng là một nỗi đau không bao giờ nguôi ngoai.

Năm 1994, Nhà nước phong tặng mẹ danh hiệu Mẹ Việt Nam Anh hùng.

Sau này, khi xây dựng Tượng đài Mẹ Việt Nam Anh hùng tại Tam Kỳ, các nhà điêu khắc đã chọn chính hình ảnh của mẹ Nguyễn Thị Thứ làm nguyên mẫu. Khuôn mặt hiền hậu ấy hôm nay không chỉ là chân dung của riêng một người mẹ, mà còn tượng trưng cho hàng chục nghìn bà mẹ Việt Nam đã lặng lẽ hiến dâng những điều quý giá nhất cho độc lập dân tộc.

Đứng trước tượng đài, ai cũng có cảm giác như đang đứng trước chính người mẹ của mình. Gương mặt mẹ bình yên, đôi mắt nhìn xa xăm như vẫn dõi theo những đoàn quân năm ấy.

Chiến tranh đã lùi xa gần nửa thế kỷ, nhưng câu chuyện về Mẹ Nguyễn Thị Thứ vẫn luôn được nhắc lại bằng tất cả sự kính trọng. Đó không chỉ là câu chuyện của một người mẹ mất con, mà còn là câu chuyện về lòng yêu nước, về đức hy sinh và sức mạnh phi thường của những người phụ nữ Việt Nam trong thời hoa lửa.

Thế hệ trẻ hôm nay lớn lên trong hòa bình, được học tập, làm việc và theo đuổi ước mơ mà không còn phải nghe tiếng bom rơi hay chứng kiến cảnh chia ly. Mỗi con đường rộng mở, mỗi ngôi trường khang trang, mỗi lá cờ đỏ tung bay trong gió đều được đánh đổi bằng biết bao máu xương của các anh hùng liệt sĩ và cả những giọt nước mắt âm thầm của những người mẹ như mẹ Nguyễn Thị Thứ.

Lịch sử sẽ mãi khắc ghi tên những người đã ngã xuống. Nhưng lịch sử cũng sẽ không bao giờ quên những người mẹ đã âm thầm đứng phía sau, tiễn con đi mà không hẹn ngày trở lại.

Có lẽ, tượng đài lớn nhất dành cho Mẹ Nguyễn Thị Thứ không chỉ là công trình bằng đá giữa lòng Quảng Nam, mà chính là sự biết ơn của hàng triệu trái tim Việt Nam. Chừng nào đất nước còn nhớ đến những người mẹ ấy, chừng đó ngọn lửa yêu nước vẫn sẽ tiếp tục được truyền từ thế hệ này sang thế hệ khác, để quá khứ hào hùng mãi là nguồn sức mạnh đưa dân tộc Việt Nam vững bước trên con đường xây dựng và bảo vệ Tổ quốc.