Người mẹ tiễn ba con ra trận mà không ai trở về
Một người mẹ nghèo có ba người con trai đều tình nguyện nhập ngũ. Suốt nhiều năm, bà vừa lo hậu phương, vừa ngóng tin chiến trường. Cả ba anh đều hy sinh, nhưng bà vẫn kiên cường tiếp tục cống hiến, không một lời oán thán.
Xã Đại Đồng, những năm chiến tranh chống Mỹ, là vùng đất lửa. Thanh niên trong làng hầu hết lên đường ra trận. Nhà bà Hoàng Thị Tự, mái tranh nhỏ nép bên triền đồi, có ba người con trai: anh Thành, anh Tư và anh Nhẫn. Cả ba đều khỏe mạnh, hiền lành, lại giàu lòng yêu nước.
Năm 1964, khi tiếng gọi tòng quân lan đến từng ngõ xóm, anh cả Thành là người đầu tiên xin nhập ngũ. Bà Tự chỉ nắm tay con dặn:
“Con đi, nhớ giữ mình. Mẹ chẳng có gì quý, chỉ mong con trở về.”
Hai năm sau, anh Tư rồi anh Nhẫn cũng lần lượt xin lên đường. Đêm trước ngày đi, ba anh ngồi quanh bếp, còn bà ngồi vá lại mấy bộ quần áo cũ. Bà hiểu rằng chiến tranh chẳng chừa ai, nhưng bà vẫn cố mỉm cười tiễn con.
Để các con yên tâm, bà giấu bớt những bữa cơm chỉ có rau và muối. Giấu luôn chuyện trong nhà đôi lúc không còn tiền mua dầu thắp. Ban ngày, bà kiếm củi thuê, làm ruộng, gùi lúa cho hợp tác xã. Đêm xuống, bà sang nhà văn hóa nghe tin tức từ loa xã, mong có người gọi tên con mình trong danh sách chiến công.
Nhưng rồi tin anh Thành hy sinh được báo về. Bà lặng người chỉ một lúc, rồi gạt nước mắt:
“Nó đi vì nước. Mẹ chịu được.”
Một năm sau, tin anh Tư mất tích trong trận đánh lớn ở Tây Nguyên.
Đến năm 1971, anh Nhẫn – đứa con út hiền nhất nhà – cũng ngã xuống nơi Trị – Thiên đầy bom đạn.
Ba người con, ba nấm mồ nằm ba nơi khác nhau.
Không có một người trở về.
Nhiều người thương quá, khuyên bà nhận trợ cấp rồi sang sống với bà con họ hàng để bớt cô quạnh. Nhưng bà lắc đầu:
“Tui còn ở đây để giữ nhà cho tụi nó. Chừng nào tui còn thở, tụi nó còn có nhà để về.”
Ngày giỗ đầu của người con út, bà nấu đủ ba phần cơm, đặt ba đôi đũa ngay ngắn:
“Tụi bây đi cả rồi, nhưng má vẫn còn đây. Má còn sức là còn lo cho quê mình.”
Sau hòa bình, bà tiếp tục đóng góp cho thôn xóm, làm công việc chăm nghĩa trang liệt sĩ, nhổ cỏ, quét lá, chăm từng nén nhang cho cả những người không phải con mình. Bà nói:
“Mấy đứa nhỏ ở đây đều là con của má hết.”
Người dân Đại Đồng gọi bà bằng cái tên đầy kính trọng:
“Mẹ Tự – người mẹ tiễn ba con đi mà chẳng ai trở về, nhưng trái tim vẫn chưa bao giờ gục xuống.”
Một người mẹ bình dị, chịu mất mát lớn nhất đời người, nhưng lại góp cho Tổ quốc những gì thiêng liêng nhất.
