NGƯỜI MỞ ĐƯỜNG

Những ngày tháng năm 1964, khi tuyến đường vận tải chiến lược nối liền Việt Nam – Lào còn in dấu chân đầu tiên, đã có biết bao thanh niên xung phong lặng lẽ bước vào rừng sâu, mở đường cho cách mạng.

Ông Vũ Thanh Hoản, năm nay đã ngoài 80 tuổi, hiện đang sống tại xã Ninh Cường, tỉnh Ninh Bình một vùng quê yên bình. Ít ai biết rằng, hơn nửa thế kỷ trước, ông từng là một trong những thanh niên xung phong trực tiếp tham gia mở những cung đường đầu tiên trên dãy Trường Sơn – tuyến đường mang ý nghĩa sống còn đối với sự nghiệp kháng chiến.

Ông Hoản kể lại:
Năm đó tôi vừa tròn 19 tuổi, rời quê theo tiếng gọi của Tổ quốc. Khi vào đơn vị, chúng tôi được giao nhiệm vụ mở đường sang phía bạn Lào. Lúc ấy chưa có đường, chỉ là rừng rậm, núi cao, suối sâu. Công việc của chúng tôi bắt đầu từ con số không. Không máy móc hiện đại, chỉ có cuốc, xẻng, dao phát và đôi bàn tay. Mỗi ngày, phải phát rừng, san đất, mở từng mét đường giữa đại ngàn. Nhưng khó khăn không chỉ là địa hình hiểm trở. Sốt rét rừng, thiếu lương thực, và cả bom đạn rình rập từ trên không luôn là mối đe dọa thường trực. Có những ngày, cả tổ phải dừng lại vì nhiều người sốt cao, không thể đứng vững. Nhưng rồi khi cơn sốt vừa hạ, họ lại gượng dậy, tiếp tục công việc dang dở. Ông nhớ nhất là một lần mở đường qua một con dốc đá dựng đứng. Đá lớn chặn ngang, không thể vòng qua. Cả đội phải thay nhau dùng búa, dùng xà beng phá đá suốt nhiều ngày liền. Có hôm tay phồng rộp, chảy máu, nhưng không ai bỏ cuộc. Vì chúng tôi hiểu, con đường này không chỉ để đi, mà là để bộ đội, hàng hóa sang được bên kia, tiếp sức cho chiến trường,

Sau này, tuyến đường ngày càng được mở rộng, trở thành huyền thoại. Nhưng với ông, ký ức sâu đậm nhất vẫn là những ngày đầu tiên – khi từng nhát cuốc, từng bước chân đã góp phần nối liền tình đoàn kết chiến đấu giữa hai dân tộc Việt – Lào.

Giờ đây, mỗi buổi chiều, ông vẫn thường kể lại câu chuyện ấy cho con cháu nghe. Không phải để nhắc về gian khổ, mà để nhắc về một thời tuổi trẻ sống hết mình vì lý tưởng và khi xuất ngũ về địa phương ông được đồng đội và địa phương tín nhiệm và giữ chúc vụ Chủ tịch Hội Cựu thanh niên xung phong để duy trì các hoạt động cũng như những chính sách của Đảng và Nhà nước đối với các đồng đội là cựu thanh niên xung phong