NGƯỜI MỞ ĐƯỜNG TRONG MƯA BOM
NGƯỜI MỞ ĐƯỜNG TRONG MƯA BOM
(Cựu chiến binh Nguyễn Văn Phú)
Huyện Duy Tiên, Hà Nam – vùng đồng bằng chiêm trũng, nơi con người quen cúi mình trước ruộng lúa, quen chịu đựng nắng mưa và nuôi lớn ý chí bằng sự bền bỉ. Năm 1939, Nguyễn Văn Phú sinh ra giữa miền quê ấy, lớn lên cùng bùn đất, với ước mong giản dị: yên ổn làm ăn, dựng vợ, cày ruộng, nuôi con. Nhưng đất nước bước vào những năm tháng không cho phép con người sống yên riêng cho mình. Khi chiến tranh leo thang, ông khoác ba lô, rời làng quê, gia nhập lực lượng Công binh – binh chủng không trực tiếp xung phong đánh địch, nhưng đi trước tất cả, đối mặt với hiểm nguy đầu tiên để mở đường cho đoàn quân phía sau. Ông vào chiến trường Trường Sơn – nơi rừng sâu không che nổi bom đạn, nơi mỗi tấc đường đều phải đánh đổi bằng mồ hôi, máu và cả sinh mạng. Công việc của người công binh không có tiếng hò reo chiến thắng. Chỉ có cuốc xẻng, mìn gỡ dở, cầu tạm, đường bị bom xới tung. Ban ngày sửa đường, ban đêm lại sửa tiếp. Máy bay địch vừa đi qua, mặt đất còn nóng khét mùi thuốc nổ, họ đã phải lao ra, san lấp hố bom, nối lại mạch đường vừa đứt. Ông Phú từng nói với đồng đội: “Đường thông thì quân mới đi, xe mới chạy. Mình chậm một giờ, phía trước có thể mất cả trận.” Có những đêm mưa rừng xối xả, đất đỏ Trường Sơn nhão như bùn, bám chặt lấy bàn chân. Đèn bịt kín ánh sáng, tay lần từng mét đường, tai căng lên nghe tiếng động lạ – vì chỉ một sơ suất nhỏ, mìn chưa nổ có thể cướp đi mạng sống của cả tổ. Bom đạn không chừa ai. Đồng đội ngã xuống ngay bên cạnh hố bom vừa lấp xong. Có người chưa kịp gọi tên quê nhà. Ông Phú và anh em chỉ kịp kéo đồng đội vào mé rừng, thắp nén nhang vội, rồi lại quay ra đường. Đường không thể chờ người sống nguôi đau. Suốt những năm ở Trường Sơn, ông sống giữa ranh giới mong manh của sự sống và cái chết. Vai áo sờn, bàn tay chai sạn, lưng còng sớm hơn tuổi. Nhưng mỗi khi nhìn đoàn xe nối dài vượt qua đoạn đường vừa mở, tiếng động cơ hòa vào mưa rừng, ông lại thấy lòng mình sáng lên. Đến ngày đất nước hòa bình, ông Nguyễn Văn Phú trở về quê cũ. Không huân chương lấp lánh trên ngực áo, không kể nhiều về chiến công. Ông trở lại làm người nông dân như chưa từng rời xa ruộng đất. Nhưng trong những đêm mưa lớn, khi nghe tiếng sấm vọng xa, ký ức Trường Sơn lại trở về. Ông nhớ những con đường mở vội, nhớ tiếng bom dội rừng, nhớ đồng đội nằm lại giữa đại ngàn để những con đường hôm nay được thẳng và yên. Năm 2012, người lính công binh năm xưa lặng lẽ ra đi. Ông đi như cách ông đã sống – âm thầm, bền bỉ, không cần gọi tên. Người ta nhớ đến những người ra trận nổ súng, nhưng Tổ quốc không quên những người mở đường trong mưa bom. Hôm nay, khi những con đường trải nhựa nối dài từ Bắc vào Nam, khi xe cộ đi qua không còn biết đến hố bom xưa cũ, thì ở đâu đó trong từng nhịp đường, dấu chân người công binh Trường Sơn như Nguyễn Văn Phú vẫn còn in lại – lặng thầm, nhưng vĩnh viễn.
