Người nghệ sĩ vẽ tranh trên chiến hào
Ông Nguyễn Văn Khoa (sinh năm 1943, Hà Nội) là một họa sĩ chiến trường, từng vẽ ký họa về cuộc sống bộ đội, sinh hoạt hậu phương, và những trận đánh ở mặt trận Quảng Trị - Thừa Thiên từ 1968 đến 1972, góp phần ghi lại chân thực bức tranh chiến tranh và cuộc sống của dân tộc.
Là một họa sĩ tốt nghiệp trường Mỹ thuật, tôi tình nguyện tham gia chiến trường Trị Thiên năm 1968 để vẽ về hiện thực chiến tranh. Tôi mang theo bút, mực, một cuốn sổ tay và màu nước. Mỗi khi có giờ nghỉ giữa trận đánh, tôi vẽ chân dung đồng đội, những căn hầm, những đoàn quân hành quân trong đêm. Bức ký họa về chiến sĩ Trần Văn Tiến lúc hút thuốc sau trận đánh ở đồi D3 năm 1969 hiện đang được trưng bày tại Bảo tàng Mỹ thuật Quân đội. Trong một lần địch bắn phá dữ dội, tôi bị thương ở tay nhưng vẫn ôm khư khư cuốn sổ bên ngực. Những bức tranh của tôi là "bức ảnh sống" của thời kỳ gian khổ nhưng hào hùng. Sau 1975, ông làm việc tại Nhà xuất bản Mỹ thuật, tiếp tục vẽ những bức tranh về lịch sử dân tộc. Ông tâm sự: "Tôi vẽ không phải để làm đẹp chiến tranh, mà để lưu lại sự thật, lưu lại ký ức, và để thế hệ sau thấu hiểu giá trị của hòa bình, cũng là cách tôi tiếp tục cống hiến cho Tổ quốc".
