Người nũ anh hùng đất mỏ - Nguyễn Thị Suốt
Giữa mưa bom bão đạn ở sông Nhật Lệ (Quảng Bình), mẹ Suốt ngày đêm chèo đò đưa bộ đội và hàng hóa qua sông. Dù bom rơi sát bờ, mẹ vẫn kiên cường bám chèo, không quản nguy hiểm. Có lần, đò vừa cập bến thì bom nổ, nhưng mẹ vẫn bình tĩnh quay lại đưa chuyến tiếp theo. Hình ảnh người mẹ gầy gò giữa sóng nước và bom đạn đã trở thành biểu tượng đẹp của hậu phương anh hùng.
Nguyễn Thị Suốt (1908–1968), thường được gọi thân mật là Mẹ Suốt, là nữ Anh hùng Lao động trong thời kỳ Chiến tranh Việt Nam. Bà nổi tiếng với tinh thần quả cảm khi tự nguyện chèo đò đưa bộ đội, thương binh và vũ khí qua sông Nhật Lệ (Quảng Bình) giữa bom đạn ác liệt của không quân Mỹ, trở thành biểu tượng của người phụ nữ Việt Nam anh hùng.
Thông tin chính
Năm sinh – mất: 1908 – 1968
Quê quán: Thôn Trung Bính, xã Bảo Ninh, Đồng Hới, Quảng Bình
Nghề nghiệp: Người lái đò
Danh hiệu: Anh hùng ngành Giao thông vận tải (1967)
Tưởng niệm: Tượng đài Mẹ Suốt, đường Mẹ Suốt (Đồng Hới)
Cuộc đời và cống hiến
Sinh trong gia đình ngư dân nghèo, Nguyễn Thị Suốt phải đi ở từ nhỏ, sau Cách mạng Tháng Tám thì lập gia đình và làm nghề chèo đò. Khi Sự kiện Vịnh Bắc Bộ mở đầu chiến tranh phá hoại miền Bắc, ở tuổi 58, bà tình nguyện chở người và hàng tiếp tế vượt sông Nhật Lệ dưới mưa bom. Từ 1964 đến 1966, bà thực hiện hàng nghìn chuyến đò, đảm bảo liên lạc và vận chuyển cho tuyến lửa Quảng Bình.
Vinh danh và hy sinh
Năm 1966, bà dự Đại hội Anh hùng, Chiến sĩ thi đua toàn quốc, được Hồ Chí Minh gặp và khen ngợi. Ngày 1.1.1967, bà được phong Anh hùng ngành Giao thông vận tải. Tháng 8.1968, trong một trận oanh tạc tại bến đò Bảo Ninh, bà hy sinh khi đang làm nhiệm vụ, được Nhà nước truy tặng danh hiệu liệt sĩ.
Di sản tinh thần và văn học
Hình ảnh Mẹ Suốt trở thành nguồn cảm hứng cho Tố Hữu viết bài thơ “Mẹ Suốt” (1965), ca ngợi người mẹ anh hùng giữa khói lửa chiến tranh. Bức tượng Mẹ Suốt bên bờ sông Nhật Lệ – tác phẩm của nhà điêu khắc Phan Đình Tiến, khánh thành năm 2003 – vẫn là biểu tượng bất khuất của Quảng Bình và của phụ nữ Việt Nam trong kháng chiến.
