Người nữ Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân trẻ tuổi nhất - Liệt sĩ Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân Võ Thị Sáu
Đồng chí Võ Thị Sáu, sinh năm 1933 trong một gia đình nghèo giàu truyền thống cách mạng, ở xã Phước Lợi, quận Đất Đỏ, tỉnh Bà Rịa (nay là xã Phước Long Thọ, huyện Đất Đỏ, tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu).
Đồng chí tham gia cách mạng từ nhỏ, năm 1947, đồng chí được kết nạp vào Đội Công an xung phong quận Đất Đỏ và làm liên lạc cho Đội Công an xung phong quận Đất Đỏ. Do chưa đến tuổi thành niên nên đồng chí có điều kiện đi lại giữa hai vùng ta và địch. Công an quận Đất Đỏ đã huấn luyện Võ Thị Sáu sử dụng mìn, súng và lựu đạn để vào vùng địch phá tề, trừ gian. Với vóc dáng nhỏ bé cùng với sự thông minh, nhanh nhẹn và can đảm của mình trong các vai người buôn bán, người làm công, đồng chí luồn sâu vào vùng địch tạm chiếm thu thập nhiều tin tức quan trọng phục vụ công tác.
Với trí thông minh và năng khiếu trinh sát, đầu năm 1948, đồng chí đã phát hiện tên Sáu Thoại làm gián điệp cho Pháp và tên Sơn phản hội, âm mưu đưa Pháp về đánh úp căn cứ của đội Công an xung phong ở Ruộng Rừng. Những tin tức đó đã giúp Công an quận Đất Đỏ có kế hoạch chủ động đề phòng và tiến công địch. Nhờ đó lực lượng Công an nhanh chóng thoát khỏi nguy hiểm và kịp thời bắt giữ, xử lý đối tượng tránh tổn thất cho ta.
Ngày 14/7/1948, bọn ngụy quyền quận tổ chức mít tinh tại sân vận động kỷ niệm “ngày Quốc khánh Pháp”. Sau khi địch dồn nhân dân vào khu vực bảo vệ để tổ chức mít tinh, nhận nhiệm vụ của Đội Công an Xung phong Đất Đỏ được giao nhiệm vụ phá cuộc mít tinh, đồng chí Võ Thị Sáu dùng lựu đạn ném vào khán đài trống để uy hiếp, giải tán cuộc mít tinh. Sau đó, hai chốt Công an Xung phong nổ sung uy hiếp giải tán cuộc mít tinh và yểm trợ cho đồng chí Sáu rút lui an toàn. Sau chiến công này, đồng chí được tổ chức tuyên dương khen ngợi.
Biết rõ tên cai tổng Tòng là Việt gian khét tiếng gian ác, đồng chí Võ Thị Sáu đã đề xuất với Công an quận Đất Đỏ phương án diệt y ngay tại tổng hành dinh. Sau khi được cấp trên chấp thuận, một buổi sáng tháng 11/1949, đồng chí Võ Thị Sáu trà trộn cùng tốp người làm căn cước mang theo trái lựu đạn “mãng cầu” giấu trong cơi đựng trầu vào nhà làm việc của tên cai tổng Tòng rút chốt lựu đạn ném thẳng vào và hô “Việt Minh tấn công” rồi chạy ra ngoài. Lựu đạn nổ, tổng Tòng bị thương nặng, làm cho bọn tề và quân lính khiếp sợ.
Tiếp sau đó, đồng chí Sáu còn đề nghị với lãnh đạo tiêu diệt hai tên việt gian Cả Suốt và Cả Đay - hai ác ôn có nhiều tội ác với Nhân dân. Tháng 2/1950, trong phiên chợ giáp Tết Canh Dần, đồng chí Võ Thị Sáu táo bạo dùng lựu đạn tiêu diệt 2 tên Cả Đay và Cả Suốt. Mặc dù đã được đồng đội yểm trợ, nhưng do quân địch đông nên Võ Thị Sáu bị địch bắt đưa về giam giữ tại khám Chí Hoà (Sài Gòn). Trong nhà tù, chị không khai báo cho địch, luôn lạc quan, tích cực học thêu, học hát, được nhận giải thưởng về thành tích phổ cập tiểu học do liên đoàn tù nhân kháng chiến khám Chí Hoà tặng; kẻ địch không khuất phục được người con gái quận Đất Đỏ, bọn chúng đưa ra toà đại hình, Võ Thị Sáu đã vạch mặt bọn Pháp xâm lược và bọn tay sai bán nước hại dân.
Run sợ trước dư luận, ngày 21/1/1952 bọn thực dân đưa chị ra Côn Đảo để chờ thi hành án. Tại Côn Đảo đồng chí tiếp tục giữ vững khí tiết của người chiến sỹ Công an, đêm ngày 22/01/1952, Võ Thị Sáu được Chi bộ nhà tù Côn Đảo kết nạp vào Đảng Lao động Việt Nam và công nhận là đảng viên chính thức. Ngày 23/01/1952, địch đưa chị ra pháp trường. Trước lúc hy sinh, Võ Thị Sáu từ chối rửa tội: “Tôi không có tội. Nếu cha muốn rửa tội xin hãy rửa cho những kẻ sắp giết tôi đây”. Không cần bịt mắt, chị hiên ngang nhìn thẳng vào họng súng kẻ thù, hát vang bài Tiến quân ca rồi hô to: “Hồ Chí Minh muôn năm! Việt Nam độc lập muôn năm!”.
Đồng chí Võ Thị Sáu hy sinh đã để lại sự thương tiếc vô hạn đối với đồng chí, đồng đội và đồng bào; đồng thời sự hy sinh của chị là lời tố cáo đanh thép đối với sự dã man và âm mưu hèn hạ của chế độ thực dân Pháp lúc bấy giờ.
Đồng chí Võ Thị Sáu là người tử tù đầu tiên ở Côn Đảo cũng là người nữ tù nhỏ tuổi nhất[1]. Đồng chí là tấm gương sáng để lại cho các thế hệ đời sau noi theo. Với thành tích xuất sắc trong chiến đấu, dũng cảm kiên cường trong lao tù và hy sinh anh dũng, năm 1993, Nhà nước đã truy tặng chị Huân chương chiến công hạng Nhất và danh hiệu Anh hùng lực lượng vũ trang


