Người nữ Đại đội trưởng Thanh niên xung phong và lời dặn của Bác Hồ

Năm 1965, khi mới 21 tuổi, bà tình nguyện gia nhập lực lượng Thanh niên xung phong. Rời quê hương Đức Thọ (Hà Tĩnh), bà hành quân vào tuyến lửa Trường Sơn, đảm nhận nhiệm vụ vận chuyển gạo, đạn dược vào chiến trường và cáng thương binh từ tiền tuyến trở ra.

Con đường Trường Sơn những năm ấy đầy bom đạn. Ban ngày, máy bay địch quần thảo liên tục; ban đêm, lực lượng Thanh niên xung phong lại lặng lẽ vượt rừng, băng suối. Bà nhớ mãi những bao gạo nặng gần bằng trọng lượng cơ thể mình. Có những ngày phải gùi hơn 30 kg gạo hoặc đạn dược, đi hàng chục kilômét giữa mưa rừng và sốt rét.

Bà kể rằng điều đáng sợ nhất không phải là gian khổ mà là những trận bom bất ngờ. Có lần, cả tổ đang hành quân thì máy bay lao tới ném bom. Mọi người vừa kịp lao xuống hầm thì đất đá phủ kín lối ra. Khi tiếng bom vừa dứt, ai còn khỏe lại lập tức đào đất cứu đồng đội rồi tiếp tục lên đường. Không ai nghĩ đến việc dừng lại, bởi phía trước còn biết bao chiến sĩ đang chờ từng bao gạo, từng thùng đạn.

Sau hai năm ở Trường Sơn, bà được điều động về Ngã ba Đồng Lộc và lần lượt giữ chức Đại đội phó rồi Đại đội trưởng Đại đội 557. Đây là nơi được mệnh danh là "tọa độ lửa", hằng ngày phải hứng chịu nhiều đợt ném bom của không quân Mỹ.

Nhiệm vụ của đơn vị là san lấp hố bom, sửa đường, bảo đảm giao thông thông suốt. Có những đêm vừa lấp xong hố bom thì máy bay lại quay lại đánh phá. Đất đá chưa kịp nguội, bà và đồng đội đã cầm cuốc, xẻng lao ra mặt đường. Ai cũng hiểu rằng chỉ cần tuyến đường bị tắc, hàng hóa và lực lượng chi viện sẽ không thể đến được chiến trường miền Nam.

Trong ký ức của bà Nguyễn Thị Lân, điều thiêng liêng nhất là hai lần được gặp Chủ tịch Hồ Chí Minh. Lần đầu tiên được đứng trong hàng ngũ những Thanh niên xung phong tiêu biểu ra Hà Nội, bà vô cùng xúc động khi nhìn thấy Bác với nụ cười hiền hậu. Lần thứ hai, năm 1969, bà được tham gia Đoàn đại biểu Quân khu 4 báo công với Bác.

Bà kể rằng Bác ân cần hỏi thăm sức khỏe, công việc của từng người rồi căn dặn: "Các cháu phải đoàn kết, cố gắng hoàn thành nhiệm vụ, giữ gìn sức khỏe để phục vụ đất nước." Những lời dạy giản dị ấy đã trở thành nguồn động viên to lớn giúp bà và đồng đội vượt qua mọi gian khổ, hiểm nguy.

Sau ngày đất nước thống nhất, bà Nguyễn Thị Lân trở về với cuộc sống đời thường.