người nữ thương binh gang thép — bà Trần Thị Thanh Lịch

Bọn địch đinh ninh bà đã c.hết sau những đòn tra tấn tàn khốc, thậm chí đã đặt cơ thể bà vào quan tài để đưa về quê. Thế nhưng, đó lại là kỳ tích hóa giải vòng vây tử thần của một người nữ thương binh gang thép — bà Trần Thị Thanh Lịch.

​Sinh năm 1949 tại xã Hoài Châu, huyện Hoài Nhơn, tỉnh Bình Định, bà Trần Thị Thanh Lịch tham gia cách mạng từ năm mới 14 tuổi với các nhiệm vụ binh vận và y tá. Đến năm 1969, bà giữ trọng trách Đội trưởng đội "Nữ quyết tử".

​Trong một chiến dịch tiêu diệt ác ôn vào tháng 11/1969, bà sa vào tay giặc. Tại bệnh viện dã chiến Quy Nhơn, đối mặt với những ngọn đòn tra khảo dã man nhất, đặc biệt là 3 lần bị cưa sống chân trái lên tới đầu gối mà không có thuốc tê, bà vẫn cắn răng chịu đựng, tuyệt đối giữ trọn lời thề "Quyết tử cho Tổ quốc quyết sinh" và không hé răng nửa lời.

​

​Cảm phục trước khí tiết ngời sáng ấy, tổ chức quyết định bằng mọi giá phải cứu sống bà. Các cơ sở cách mạng đã bí mật cho bà uống thuốc mê để đánh lừa kẻ thù. Tưởng nữ chiến sĩ đã tử vong, địch buông lỏng cảnh giác; ngay lập tức, đồng đội đã lén lút đặt bà vào quan tài để qua mặt quân địch rồi đưa thẳng về quê nhà Hoài Châu.

​May mắn thoát khỏi lưỡi hái tử thần, mang trên mình đôi nạng gỗ và những vết thương chưa lành da non, bà Lịch không hề lùi bước. Bà tiếp tục xin nhận nhiệm vụ phụ trách y tế xã, mở lớp dạy văn hóa cho thiếu nhi và đào tạo lớp cứu thương.

​Sau ngày đất nước hòa bình, bà vẫn bền bỉ lao động, tích cực gây quỹ giúp đỡ phụ nữ nghèo, xứng danh hình mẫu trọn vẹn của tinh thần "thương binh tàn nhưng không phế" và vinh dự được trao tặng Huân chương Kháng chiến hạng Nhì.

​"Kẻ thù cưa chân thành ba khúc, không cho đi làm cách mạng nữa, tôi càng phải tiếp tục hoạt động. Tôi không thể sống mà không làm việc, tôi sẽ làm việc gấp hai, gấp ba để bọn địch thấy rằng chúng không thể nào khuất phục được ý chí cách mạng."

​Xin thành kính nghiêng mình tri ân người con ưu tú đất Hoài Châu — người đã dâng hiến cả tuổi thanh xuân và một phần xương thịt vì độc lập, tự do của dân tộc.