NGƯỜI NỮ Y TÁ NĂM XƯA VÀ KÝ ỨC HÀO HÙNG BÊN ĐỒI TỨC DỤP
Trong dòng chảy lịch sử cách mạng của quê hương An Giang, đồi Tức Dụp, núi Cô Tô, huyện Tri Tôn là một “địa chỉ đỏ” thiêng liêng, nơi ghi dấu tinh thần chiến đấu kiên cường, bất khuất của quân và dân An Giang trong cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước. Tại nơi ấy, biết bao người con ưu tú đã sống, chiến đấu, chịu đựng gian khổ, hy sinh tuổi xuân để bảo vệ căn cứ cách mạng, giữ vững niềm tin vào ngày đất nước thống nhất.
Trong những nhân chứng lịch sử từng trực tiếp sống và chiến đấu tại đồi Tức Dụp, câu chuyện của bà Nguyễn Thị Ngọc, thường gọi là bà Ba Ngọc, cựu chiến binh xã Lương Phi, huyện Tri Tôn, để lại nhiều xúc động. Hơn nửa thế kỷ đã trôi qua, nhưng mỗi lần trở lại những hang đá, gốc cây, lối mòn của đồi Tức Dụp, ký ức về một thời bom đạn trong bà vẫn như còn nguyên vẹn. Báo Quân đội nhân dân ghi nhận, bà từng là y tá, trực tiếp tham gia chiến đấu cùng đồng đội tại ngọn đồi lịch sử này; bà xúc động nhớ lại rằng bom đạn đánh phá rất ác liệt, bộ đội bị thương và hy sinh nhiều, nhưng mọi người vẫn quyết tâm đánh trả và giành chiến thắng.
Năm ấy, bà Ngọc còn rất trẻ. Tuổi mười bảy của bà không gắn với những ngày tháng bình yên, mà gắn với núi rừng, với thương binh, với tiếng bom rền và những đêm dài bám trụ trong căn cứ. Là một nữ y tá, bà không chỉ chăm sóc thương binh, mà còn cùng đồng đội chịu đựng thiếu thốn, hiểm nguy. Báo An Giang kể lại rằng bà đã bám trụ núi rừng suốt 9 năm, từ năm 1967 đến năm 1976; trong những ngày gian khổ, có khi bữa ăn chỉ là muối kho, cháo nấu với chuối rừng, rồi củ rừng để qua cơn đói.
Câu chuyện của bà Ba Ngọc không phải là câu chuyện của một chiến công được kể bằng những lời lớn lao, mà là câu chuyện rất đời thường: một cô gái trẻ rời mái nhà yên ấm, bước vào chiến tranh, học cách chịu đói, chịu khổ, học cách bình tĩnh trước mất mát và đau thương. Trong hoàn cảnh ác liệt ấy, nhiệm vụ của người y tá càng nặng nề hơn. Mỗi thương binh được cứu chữa là một niềm hy vọng. Mỗi lần băng bó vết thương cho đồng đội là một lần chứng kiến sự tàn khốc của chiến tranh, nhưng cũng là một lần tiếp thêm niềm tin rằng cuộc chiến đấu chính nghĩa của nhân dân ta nhất định sẽ thắng lợi.
Đồi Tức Dụp là nơi diễn ra trận quyết chiến 128 ngày đêm, từ ngày 7/11/1968 đến ngày 23/2/1969. Theo tư liệu của Quân đội nhân dân, quân và dân An Giang đã bám trụ, đương đầu với lực lượng địch đông hơn rất nhiều, chịu đựng hàng nghìn tấn bom đạn, nhưng vẫn kiên cường chiến đấu, biến chiến thắng đồi Tức Dụp thành biểu tượng lịch sử của quân và dân An Giang. Chiến công ấy được Trung ương Đảng ghi nhận bằng tám chữ vàng: “Kiên cường bám trụ, giữ vững núi Tô”.
Điều làm nên sức lay động trong câu chuyện của bà Ba Ngọc chính là tinh thần chịu đựng, hy sinh thầm lặng. Bà và đồng đội không chiến đấu trong điều kiện đầy đủ, không có sự an toàn, không có bữa ăn trọn vẹn, nhưng vẫn giữ vững ý chí. Đó là ý chí của những con người tin vào độc lập, tự do; tin vào Đảng, vào cách mạng; tin rằng quê hương, đất nước nhất định sẽ sạch bóng quân thù.
Từ câu chuyện ấy, thế hệ hôm nay càng hiểu rằng hòa bình không tự nhiên mà có. Độc lập, thống nhất là kết quả của biết bao máu xương, mồ hôi, nước mắt của các thế hệ cha anh. Những hang đá ở Tức Dụp, những dấu tích chiến tranh còn lại không chỉ là chứng tích lịch sử, mà còn là bài học sống động về lòng yêu nước, tinh thần đoàn kết, ý chí vượt khó và trách nhiệm với Tổ quốc.
Sưu tầm và lan tỏa câu chuyện của các nhân chứng lịch sử như bà Nguyễn Thị Ngọc là việc làm có ý nghĩa sâu sắc. Bởi lịch sử không chỉ nằm trong sách vở, mà còn hiện diện trong ký ức của những con người đã từng sống, từng chiến đấu, từng mất mát và từng chiến thắng. Mỗi câu chuyện được kể lại là một ngọn lửa truyền thống được trao truyền cho thế hệ trẻ hôm nay.
Đối với thanh niên, học sinh, cán bộ, đảng viên và nhân dân An Giang, câu chuyện bên đồi Tức Dụp nhắc nhở mỗi người phải biết trân trọng quá khứ, sống có lý tưởng, có trách nhiệm, ra sức học tập, lao động, rèn luyện, góp phần xây dựng quê hương ngày càng giàu đẹp. Tri ân lịch sử không chỉ là thắp một nén hương, đến thăm một di tích, mà còn là biến lòng biết ơn thành hành động cụ thể trong cuộc sống hôm nay.
Có thể nói, bà Ba Ngọc và những người từng chiến đấu tại đồi Tức Dụp là những “nhân chứng sống” của một thời hoa lửa. Câu chuyện của họ làm sáng lên phẩm chất cao đẹp của con người Việt Nam: yêu nước, kiên cường, nhân ái, thủy chung và sẵn sàng hy sinh vì độc lập, tự do của Tổ quốc. Dù thời gian có trôi qua, ký ức ấy vẫn còn nguyên giá trị, tiếp tục nhắc nhở các thế hệ hôm nay và mai sau rằng: hãy sống xứng đáng với những hy sinh của cha anh, giữ gìn hòa bình và góp sức xây dựng quê hương An Giang ngày càng phát triển.
Tài liệu tham khảo
1. Báo Quân đội nhân dân, bài viết “Ký ức hào hùng bên đồi Tức Dụp”.
2. Báo An Giang, bài viết “Trở lại miền nhớ…”.
3. Chuyên trang Sự kiện và Nhân chứng, Báo Quân đội nhân dân, bài viết “Từ mùa thu ở An Giang”.


