Người phụ nữ Bến Tre làm nên huyền thoại “Đội quân tóc dài”

Nguyễn Thị Định sinh ngày 15-3-1920 tại xã Lương Hòa, huyện Giồng Trôm, tỉnh Bến Tre trong một gia đình nông dân đông con. Tuổi thơ của bà gắn liền với cuộc sống lao động vất vả nơi miền quê Nam Bộ. Tuy vậy, chính trong môi trường đó đã nuôi dưỡng ở bà tinh thần yêu nước và ý chí đấu tranh mạnh mẽ. Khi còn rất trẻ, bà đã tham gia các phong trào cách mạng và sớm trở thành một đảng viên của Đảng Cộng sản Đông Dương vào năm 1938.

Những năm tháng đầu hoạt động cách mạng của bà gắn liền với nhiều hy sinh và mất mát. Sau khi lập gia đình với đồng chí Nguyễn Văn Bích – một cán bộ cách mạng hoạt động công khai – cuộc sống của bà nhanh chóng bị cuốn vào vòng xoáy khốc liệt của cuộc đấu tranh chống thực dân. Chỉ vài ngày sau khi sinh con, chồng bà bị thực dân Pháp bắt và sau đó bị đày ra Côn Đảo. Không lâu sau, chính bà và đứa con nhỏ cũng bị bắt giam. Trong cảnh tù đày, bà phải gửi con về cho gia đình chăm sóc. Tin chồng hy sinh nơi Côn Đảo khiến nỗi đau càng thêm chồng chất, nhưng bà vẫn kiên cường vượt qua tất cả để tiếp tục con đường cách mạng.

Sau khi ra tù vào năm 1943, Nguyễn Thị Định nhanh chóng quay lại hoạt động. Khi Cách mạng Tháng Tám bùng nổ năm 1945, bà đã cùng nhân dân Bến Tre đứng lên giành chính quyền. Trong những năm kháng chiến chống Pháp, bà giữ nhiều nhiệm vụ quan trọng trong phong trào phụ nữ và công tác vận động quần chúng tại địa phương.

Một trong những sự kiện đáng nhớ trong cuộc đời hoạt động của bà là chuyến vượt biển ra miền Bắc năm 1946. Trong điều kiện vô cùng nguy hiểm, bà tham gia đoàn công tác mang theo báo cáo về tình hình chiến trường Nam Bộ để trình lên Trung ương và Chủ tịch Hồ Chí Minh. Sau đó, bà còn trực tiếp tham gia tổ chức vận chuyển vũ khí từ Bắc vào Nam để phục vụ cho cuộc kháng chiến. Chuyến đi này được xem là tiền đề mở ra tuyến vận tải chiến lược trên biển sau này.

Những năm sau đó, Nguyễn Thị Định tiếp tục giữ nhiều vai trò quan trọng trong phong trào cách mạng ở Bến Tre. Đặc biệt, vào đầu năm 1960, bà là người trực tiếp chỉ đạo phong trào nổi dậy của quần chúng tại địa phương. Chính bà là người đặt tên cho phong trào này là “Đồng khởi”. Từ đây, cuộc đấu tranh lan rộng ra khắp miền Nam và trở thành một bước ngoặt quan trọng của cách mạng.

Cũng từ phong trào Đồng khởi, lực lượng “Đội quân tóc dài” nổi tiếng đã ra đời. Đây là lực lượng phụ nữ tham gia đấu tranh chính trị, binh vận và hỗ trợ vũ trang một cách sáng tạo. Hình ảnh những người phụ nữ Nam Bộ với mái tóc dài, tay không nhưng đầy bản lĩnh đối mặt với quân thù đã trở thành biểu tượng đặc biệt của cuộc kháng chiến. Đằng sau sự hình thành và phát triển của lực lượng này có dấu ấn đậm nét của Nguyễn Thị Định.

Nhờ những đóng góp quan trọng của mình, bà được giao nhiều nhiệm vụ lãnh đạo trong cuộc kháng chiến chống Mỹ. Năm 1965, bà giữ chức Phó Tư lệnh Quân Giải phóng miền Nam Việt Nam, trực tiếp tham gia chỉ đạo phong trào chiến tranh du kích. Đến năm 1974, bà được phong quân hàm Thiếu tướng – trở thành một trong những nữ tướng hiếm hoi của quân đội ta.

Trong chiến dịch mùa Xuân năm 1975, khi các lực lượng cách mạng đồng loạt tiến vào giải phóng Sài Gòn, bà tham gia với vai trò Phó Tổng Tư lệnh Quân Giải phóng miền Nam. Chiến thắng lịch sử ngày 30-4-1975 đã khép lại một chặng đường dài đầy gian khổ của dân tộc, trong đó có sự đóng góp thầm lặng nhưng to lớn của nữ tướng Nguyễn Thị Định.

Sau khi đất nước thống nhất, bà tiếp tục cống hiến trong nhiều lĩnh vực khác nhau. Bà từng giữ chức Thứ trưởng Bộ Thương binh và Xã hội, Chủ tịch Hội Liên hiệp Phụ nữ Việt Nam và Phó Chủ tịch Hội đồng Nhà nước. Dù ở cương vị nào, bà vẫn giữ phong cách sống giản dị, gần gũi và luôn dành nhiều tình cảm cho nhân dân.

Qua những trang tư liệu về cuộc đời bà, điều khiến tôi ấn tượng nhất chính là sự kết hợp giữa bản lĩnh kiên cường của một người chiến sĩ và tấm lòng nhân hậu của một người phụ nữ. Bà không chỉ là một nhà lãnh đạo tài năng mà còn là người luôn quan tâm, chia sẻ với những khó khăn của đồng chí, đồng đội và nhân dân.

Ngày nay, tên tuổi Nguyễn Thị Định được nhiều thế hệ nhắc đến với niềm kính trọng. Những công trình, con đường và trường học mang tên bà chính là cách để ghi nhớ công lao của một người phụ nữ đã dành trọn cuộc đời cho sự nghiệp đấu tranh giải phóng dân tộc.

Đối với tôi, câu chuyện về Nguyễn Thị Định không chỉ là một trang sử hào hùng mà còn là minh chứng rõ ràng cho sức mạnh và vai trò to lớn của phụ nữ Việt Nam trong lịch sử đất nước.

Nguồn : qdnd.vn