Người Phụ Nữ Giữ Tiếng Gõ Đêm

Cô Nguyễn Bảy Kỳ sinh năm 1945 trong một gia đình đông con ở vùng quê sông nước Nam Bộ. Từ nhỏ cô đã quen với cảnh đồng ruộng, chèo xuồng và những đêm mất ngủ vì tiếng bom vọng từ xa. Khi chiến tranh bảo vệ Tổ quốc diễn ra căng thẳng ở khu vực biên giới Tây Nam, cô tham gia hỗ trợ dân quân địa phương với nhiệm vụ may vá quần áo, chuẩn bị lương thực và làm liên lạc cho các tổ trực đêm trong vùng. Ngôi nhà lá nhỏ của cô nằm cạnh một con rạch hẹp, nơi nhiều đơn vị thường đi ngang để nhận tin tức hoặc nghỉ chân. Ban ngày cô vẫn làm ruộng như bao người dân khác, nhưng đêm xuống lại âm thầm thức cùng lực lượng canh gác. Những năm ấy, việc truyền tin rất khó khăn vì không thể dùng ánh sáng hay tiếng gọi lớn. Người dân trong xóm nghĩ ra cách dùng tiếng gõ vào thân cây hoặc mạn xuồng để báo hiệu tình hình. Một đêm cuối năm 1978, trời tối đen và gió chướng thổi mạnh qua hàng dừa nước. Cô Bảy Kỳ đang vá áo dưới ánh đèn dầu nhỏ thì nghe tiếng gõ ba nhịp ngắn từ phía bờ kênh — tín hiệu báo có người cần hỗ trợ. Cô lập tức mang chiếc giỏ đựng cơm nắm và nước uống ra mé sông. Khi tới nơi, cô gặp một chiến sĩ trẻ bị thương nhẹ ở chân đang cố dìu đồng đội vượt qua đoạn bùn lầy. Đúng lúc ấy, từ phía xa vang lên nhiều tiếng động bất thường. Sợ nhóm chiến sĩ bị phát hiện, cô nhanh trí dùng cây gậy tre gõ liên tiếp vào thân xuồng theo tín hiệu quen thuộc của dân chài đi đêm. Âm thanh ấy khiến khu vực xung quanh tưởng chỉ có ghe đánh cá đang di chuyển nên không ai chú ý. Sau đó cô dẫn các chiến sĩ men theo con đường nhỏ phía sau vườn chuối để vào nơi trú an toàn. Điều khiến nhiều người nhớ mãi là khi một chiến sĩ cảm ơn và xin gửi lại chiếc khăn rằn đã dùng để băng vết thương, cô chỉ mỉm cười rồi nói: “Giữ lấy mà đi đường cho đỡ lạnh.” Chiếc khăn cũ bạc màu ấy theo người lính suốt những tháng ngày làm nhiệm vụ nơi biên giới. Sau hòa bình, cô Nguyễn Bảy Kỳ vẫn sống giản dị như thuở nào, chưa từng kể nhiều về những việc mình đã làm. Nhưng với những người từng trải qua thời chiến, hình ảnh người phụ nữ nhỏ bé thức trắng bên ngọn đèn dầu và tiếng gõ xuồng trong đêm tối vẫn là ký ức không thể quên — một “ngọn hoa lửa” âm thầm nhưng đầy ấm áp giữa những năm tháng gian nan của Tổ quốc.