Người sáng lập Phong trào Hướng đạo Việt Nam giai đoạn 1927-1930

Hoàng Đạo Thúy sinh năm 1900 tại số nhà 7 phố Hàng Đào, Hoàn Kiếm, Hà Nội. Tổ tiên ông vốn gốc họ Cung ở làng Kim Lũ, xã Đại Kim, huyện Thanh Trì, phủ Thường Tín, tỉnh Hà Đông, nay thuộc quận Hoàng Mai, Hà Nội. Cha của ông, cụ Hoàng Đạo Thành, là một nhà Nho. Thuở nhỏ, Hoàng Đạo Thúy theo học tại Trường Bưởi, nay là trường Chu Văn An, Hà Nội. Sau khi học xong, ông làm giáo viên tiểu học tại Trường Sinh Từ từ những năm 1920, nhiều năm cư trú tại làng Đại Yên, nay thuộc phường Ngọc Hà, quận Ba Đình, Hà Nội.

Trong thời gian dạy học, ông bắt đầu nghiên cứu và tìm hiểu về xã hội, lịch sử dân tộc. Ông cũng hay tìm hiểu về các tài liệu về Hướng đạo của Liên đoàn Hướng đạo Pháp, và cho rằng đây có thể là một cách để chấn hưng và truyền bá phong hóa của người Việt Nam thời hiện đại. Trong những năm 1927-1930, các đoàn Hướng đạo Việt Nam đầu tiên xuất hiện ở miền Bắc, hầu hết đều trực thuộc Hội Hướng đạo Pháp, với Hoàng Đạo Thúy là người sáng lập, thủ lĩnh phong trào tại khu vực Bắc Kỳ.

Năm 1943, giữa lúc giới cầm quyền Pháp e ngại ảnh hưởng của Hội Hướng đạo và người cầm đầu là Huynh trưởng Hoàng Đạo Thúy, họ tìm cách tách ông ra khỏi phong trào, mời ông làm Phó Tổng ủy Thanh niên Đông Dương, mời đi làm việc khác với lương cao hơn tới năm lần nhưng ông từ chối. Cùng năm này, ông đặt câu hỏi với thanh niên qua cuốn sách mỏng "Trai nước Nam làm gì?", thể hiện tâm huyết của ông đối với việc giáo dục lý tưởng sống cho thế hệ trẻ.