Người tạc dáng đứng non sông
rong dòng chảy đơn sơ mà vĩ đại của lịch sử dân tộc Việt Nam, có những con người khi sống giữa đời thường chỉ là những người bình dị, nhưng khi Tổ quốc cần, họ sẵn sàng làm nên những điều phi thường. Họ ngã xuống khi tuổi đời còn rất trẻ, gửi lại thanh xuân nơi chiến trường khói lửa để đổi lấy màu xanh hòa bình cho hậu thế. Một trong những biểu tượng bất tử ấy là anh hùng Phan Đình Giót – người chiến sĩ đã lấy thân mình lấp lỗ châu mai trong trận đánh Him Lam ngày 13 tháng 3 năm 1954, viết nên một trang sử hào hùng và trở thành tượng đài bất diệt của lòng yêu nước.
Người con ấy sinh ra năm 1922 từ dải đất miền Trung đầy nắng gió, tại làng Vĩnh Yên, xã Cẩm Quan, huyện Cẩm Xuyên, tỉnh Hà Tĩnh. Cả tuổi thơ của Phan Đình Giót là chuỗi ngày dài cơ cực, mồ côi cha, phải đi ở đờn từ nhỏ và nếm trải đủ sự bất công của chế độ thực dân phong kiến. Nhưng chính hoàn cảnh nghiệt ngã ấy không đè bẹp được ý chí của anh, ngược lại còn hun đúc nên một lòng căm thù giặc sâu sắc và khát vọng tự do cháy bỏng. Năm 1950, nghe theo tiếng gọi thiêng liêng của Tổ quốc, người thanh niên ấy đã hăng hái nhập ngũ, mang theo hành trang duy nhất là tình yêu quê hương và ý chí quyết tâm giành độc lập cho dân tộc.
Cuộc đời binh nghiệp của Phan Đình Giót gắn liền với những trận hành quân gian khổ “khoét núi, ngủ hầm, mưa dầm, cơm vắt”. Anh cùng đồng đội lớn lên qua thử thách, đi qua nhiều chiến dịch lớn từ Trung Du, Hòa Bình đến Tây Bắc, Thượng Lào. Cho đến mùa đông năm 1953, anh cùng Đại đội 58, Tiểu đoàn 428, Trung đoàn 141 thuộc Đại đoàn 312 nhận lệnh hành quân hướng về lòng chảo Điện Biên Phủ, chuẩn bị cho một trận quyết chiến chiến lược định đoạt vận mệnh nước nhà.
Chiều ngày 13 tháng 3 năm 1954, trận địa bùng nổ, tiếng pháo của quân ta gầm vang mở màn cho chiến dịch Điện Biên Phủ lịch sử. Mục tiêu đầu tiên là cụm cứ điểm Him Lam – một "pháo đài bất khả xâm phạm" của quân Pháp với hệ thống lô cốt kiên cố và các tầng lớp hàng rào dây kẽm gai dày đặc. Phan Đình Giót khi ấy là Tiểu đội phó bộc phá, nhận nhiệm vụ đánh quả bộc phá đầu tiên để mở cửa mở. Giữa làn mưa bom bão đạn, không gian sặc sụa mùi thuốc súng, anh dũng cảm ôm khối bộc phá nặng nề trườn lên. Quả thứ nhất rồi quả thứ hai nổ giòn giã, xé toạc các lớp rào gai. Địch điên cuồng bắn trả, một loạt đạn đại liên từ lô cốt số 3 quét qua khiến Phan Đình Giót bị thương nặng ở đùi. Thế nhưng, nỗi đau thể xác không làm giảm đi ý chí của người chiến sĩ cộng sản. Anh nghiến răng chịu đựng, nén cơn đau buốt tận tâm can, tiếp tục ôm quả bộc phá thứ ba lao lên, phá tan lớp rào cuối cùng.
Cửa mở đã thông, nhưng bước tiến của đại đội xung kích bỗng khựng lại. Từ lỗ châu mai của lô cốt số 3, họng súng đại liên của địch khạc lửa liên tục, quét dạt đội hình của ta. Nhiều đồng đội của anh đã ngã xuống ngay trước ngưỡng cửa chiến thắng. Hỏa điểm ấy như một con quái vật hung hãn, cản trở bước đường tiến lên của cả đơn vị. Nếu không nhanh chóng khống chế được nó, cuộc tiến công sẽ bị đình trệ và nhiều chiến sĩ sẽ tiếp tục ngã xuống vô ích.
Lúc này, Phan Đình Giót đã bị thương rất nặng, trúng thêm đạn vào vai, máu chảy loang đỏ cả tấm áo trấn thủ, sức lực đã cạn kiệt dần. Trong khoảnh khắc ngàn cân treo sợi tóc, giữa ranh giới mong manh của sự sống và cái chết, ánh mắt anh chợt rực sáng lên một quyết định phi thường. Anh không nghĩ đến bản thân, mà chỉ nghĩ đến xương máu đồng đội đang đổ và nhiệm vụ tối cao của quân đội. Tình yêu thương đồng chí và lòng quyết tâm giành chiến thắng đã giúp anh đưa ra một lựa chọn vượt lên trên mọi nỗi sợ hãi của con người.
Bằng tất cả tàn lực và ý chí sắt đá còn sót lại, Phan Đình Giót trườn sát đến gần bệ súng của địch. Anh ném quả lựu đạn cuối cùng vào bên trong công sự. Lô cốt địch im tiếng được vài giây rồi lại tiếp tục điên cuồng nhả đạn. Không còn vũ khí trong tay, không còn một giây để chần chừ, Phan Đình Giót dồn hết sức bình sinh, bật người rướn lên, lao thẳng cả lồng ngực thanh xuân của mình vào lỗ châu mai của địch.
"Bịch!" – Một âm thanh nặng nề vang lên. Khẩu đại liên khạc lửa bỗng chốc câm lặng hoàn toàn. Tấm thân vạm vỡ của người chiến sĩ 29 tuổi đã che khuất họng súng quân thù. "Phan Đình Giót đã lấp lỗ châu mai rồi! Anh em xung phong!" – Tiếng hô vang lên xé rách màn đêm. Biến đau thương thành sức mạnh mãnh liệt, các chiến sĩ ta ào ạt lao lên như vũ bão, san phẳng cứ điểm Him Lam, cắm lá cờ quyết chiến quyết thắng lên nóc hầm địch ngay trong đêm mở màn.
Anh hùng Phan Đình Giót đã ngã xuống khi mùa xuân của đất nước đang cận kề. Sự hy sinh của anh không phải là sự chấm dứt, mà là sự hồi sinh. Tấm thân anh đã hòa vào lòng đất mẹ Tây Bắc, linh hồn anh hóa thành mây trắng lượn lờ trên đỉnh đồi Him Lam, hòa cùng hồn thiêng sông núi. Anh được truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân, nhưng có lẽ phần thưởng lớn nhất dành cho anh chính là sự kính trọng và lòng biết ơn vô hạn mà các thế hệ người Việt Nam luôn dành cho người chiến sĩ đã hiến dâng tuổi trẻ cho độc lập của dân tộc.
Ngày nay, khi đất nước đã hòa bình, chúng ta có thể sống, học tập và theo đuổi ước mơ trong những điều kiện mà các thế hệ đi trước từng phải đánh đổi cả cuộc đời mới có được. Là một người trẻ, một sinh viên đang ngồi trên ghế nhà trường, tôi nhận thức sâu sắc rằng lòng yêu nước không nhất thiết phải bắt đầu từ những hành động lớn lao. Trong thời bình, lòng yêu nước được thể hiện qua ý thức học tập nghiêm túc, tinh thần trách nhiệm với công việc, thái độ tôn trọng pháp luật và sự sẵn sàng đóng góp cho cộng đồng. Đối với một sinh viên, kiến thức chuyên môn cần phải đi đôi với đạo đức, bản lĩnh và ý thức phụng sự xã hội. Học tập không chỉ để xây dựng tương lai cho bản thân mà còn để trở thành người có ích, góp phần giữ gìn trật tự và xây dựng đất nước ngày càng phát triển.
Tấm gương Phan Đình Giót cũng nhắc nhở tôi rằng giá trị của một con người không chỉ được đo bằng những gì họ đạt được cho riêng mình, mà còn được thể hiện qua trách nhiệm đối với những người xung quanh. Không phải ai cũng cần thực hiện những hành động phi thường, nhưng mỗi người đều có thể lựa chọn sống có trách nhiệm, biết quan tâm đến người khác và không quay lưng trước những điều đúng đắn.
Thời gian có thể khiến những dấu tích chiến tranh dần lùi xa, nhưng những giá trị được đánh đổi bằng máu xương thì không thể mất đi. Cách thiết thực nhất để thế hệ hôm nay tri ân những người đã ngã xuống không chỉ là ghi nhớ tên tuổi của họ, mà còn là sống sao cho xứng đáng với những hy sinh ấy. Nếu những người lính năm xưa đã dành tuổi trẻ để bảo vệ nền độc lập của đất nước, thì thế hệ trẻ ngày nay cần dành sức lực, trí tuệ và trách nhiệm của mình để xây dựng, gìn giữ và phát triển Tổ quốc. Đó cũng chính là cách để ngọn lửa mà những người anh hùng như Phan Đình Giót thắp lên tiếp tục được truyền từ thế hệ này sang thế hệ khác, để lòng yêu nước không chỉ nằm trong những trang sử cũ mà luôn hiện diện trong mỗi hành động của chúng ta hôm nay.
