Người thắp lửa cách mạng trên đất Biên Hòa
Hoàng Minh Châu (tên thật là Nguyễn Thành Vỹ, sinh năm 1911, tại làng An Trường, quận Càn Long, tỉnh Trà Vinh). Đầu năm 1935, đồng chí được Liên tỉnh uỷ miền Đông cử về Biên Hòa hoạt động. Tại đây, đồng chí đã liên lạc với nhóm đồng chí Lưu Văn Viết (Đảng viên Đảng cộng sản – người con của Tân Triều) tập hợp những đảng viên trẻ, đồng thời giáo dục giác ngộ một số thanh niên là công nhân Sở Trường Tiền vận động, bàn bạc kế hoạch để thành lập chi bộ Đảng Cộng sản đầu tiên ở Biên Hòa, đó là chi b
Những năm đầu thế kỷ XX, đất nước Việt Nam chìm trong ách đô hộ của thực dân. Ở vùng đất Trà Vinh, một cậu bé tên Nguyễn Thành Vỹ lớn lên giữa cảnh quê hương nghèo khó và sự áp bức của kẻ xâm lược. Sau này, lịch sử biết đến ông với cái tên Hoàng Minh Châu, người chiến sĩ cách mạng đã góp phần thắp lên ngọn lửa đấu tranh ở vùng đất Biên Hòa.
Ngay từ khi còn trẻ, Hoàng Minh Châu đã sớm nhận ra rằng dân tộc mình không thể mãi sống trong cảnh nô lệ. Những câu chuyện về phong trào yêu nước, về những người dám đứng lên chống lại thực dân đã hun đúc trong ông một khát vọng lớn lao: giành lại độc lập cho Tổ quốc. Với ý chí ấy, ông bước vào con đường hoạt động cách mạng đầy gian khó.
Đầu năm 1935, tổ chức cách mạng đã cử Hoàng Minh Châu đến Biên Hòa để gây dựng phong trào. Lúc ấy, nơi đây vẫn còn là vùng đất chịu sự kiểm soát chặt chẽ của chính quyền thực dân. Nhưng với sự kiên trì và tinh thần dấn thân, ông đã nhanh chóng liên lạc với những thanh niên yêu nước, tập hợp họ thành lực lượng cách mạng. Từ những cuộc gặp gỡ bí mật, từ những buổi tuyên truyền âm thầm, hạt giống cách mạng bắt đầu nảy mầm.
Không lâu sau đó, chi bộ Đảng Cộng sản đầu tiên tại Biên Hòa được thành lập ở khu vực Bình Phước – Tân Triều, và Hoàng Minh Châu được bầu làm Bí thư. Đây là dấu mốc quan trọng, bởi từ hạt nhân nhỏ bé ấy, phong trào cách mạng ở vùng đất này ngày càng phát triển mạnh mẽ. Những người công nhân, nông dân, thanh niên yêu nước dần dần được giác ngộ và cùng nhau hướng tới một mục tiêu chung: giành lại chính quyền cho nhân dân.
Năm 1945, thời cơ lịch sử đã đến. Trên khắp đất nước, phong trào cách mạng dâng cao như triều dâng bão nổi. Tại Biên Hòa, hội nghị của lực lượng cách mạng được triệu tập để chuẩn bị cho cuộc khởi nghĩa giành chính quyền. Trong hội nghị ấy, Hoàng Minh Châu được cử làm Chủ tịch Ủy ban khởi nghĩa tỉnh, lãnh đạo nhân dân đứng lên giành lại quyền làm chủ.
Những ngày tháng Tám năm ấy là những ngày sôi sục. Người dân Biên Hòa từ khắp nơi kéo về, mang theo niềm tin và khát vọng tự do. Sáng ngày 26/8/1945, dưới sự lãnh đạo của những người cách mạng, quần chúng đã tiến vào trụ sở chính quyền cũ. Lá cờ đỏ sao vàng tung bay trên tòa dinh tỉnh trưởng, đánh dấu sự sụp đổ của bộ máy cai trị thực dân – phong kiến tại địa phương. Khoảnh khắc ấy, lịch sử đã sang trang: chính quyền đã về tay nhân dân.
Sau thắng lợi của cuộc khởi nghĩa, Hoàng Minh Châu được giao trọng trách làm Chủ tịch Ủy ban nhân dân cách mạng lâm thời tỉnh Biên Hòa. Trên cương vị ấy, ông đã thực hiện nhiều quyết định quan trọng nhằm bảo vệ quyền lợi của nhân dân. Những đồn điền, nhà máy và tài sản của thực dân bị tịch thu; nhiều chính sách thuế vô lý bị bãi bỏ; ruộng đất của địa chủ được chia lại cho nông dân nghèo. Những việc làm ấy không chỉ thể hiện tinh thần cách mạng mà còn mang lại niềm hy vọng mới cho người dân.
Năm 1946, trong cuộc tổng tuyển cử đầu tiên của nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa, Hoàng Minh Châu được nhân dân tín nhiệm bầu làm đại biểu Quốc hội. Điều đó cho thấy uy tín và sự tin tưởng mà nhân dân dành cho người chiến sĩ cách mạng đã gắn bó với họ trong những ngày tháng gian lao.
Cuộc đời của Hoàng Minh Châu là hình ảnh tiêu biểu của một thế hệ chiến sĩ đã sống và chiến đấu trong thời kỳ “hoa lửa” của dân tộc. Từ một thanh niên yêu nước đến người lãnh đạo phong trào cách mạng ở Biên Hòa, ông đã dành trọn cuộc đời mình cho sự nghiệp độc lập và tự do của Tổ quốc.
Ngày nay, khi nhắc đến lịch sử Đồng Nai, người ta vẫn nhớ đến Hoàng Minh Châu như một trong những người đã đặt nền móng cho phong trào cách mạng nơi đây. Ngọn lửa mà ông thắp lên năm xưa không chỉ soi sáng một giai đoạn lịch sử, mà còn trở thành nguồn cảm hứng cho các thế hệ mai sau tiếp tục gìn giữ và xây dựng đất nước.



