NGƯỜI THẮP LỬA Ở NGẦM SÔNG

Ngầm Khe Rộc là điểm vượt sông duy nhất nối hậu phương với mặt trận phía trước. Ban ngày, con sông hiền lành, nước trong vắt nhìn thấy đáy. Nhưng ban đêm, khi địch đánh phá, Khe Rộc trở thành “túi lửa” – nơi bom rơi dày nhất để cắt đường tiếp tế.

Bên bờ sông, đội Thanh niên xung phong ngầm Khe Rộc thay nhau trực suốt đêm. Nhiệm vụ của họ là thắp đèn dẫn đường, vá ngầm, cứu xe bị mắc. Đội trưởng là Tư, người con miền Trung, vai rộng, giọng khàn vì khói bom. Anh thường nói:
– Xe qua được là mình còn sống. Xe dừng là tiền tuyến đói đạn.

Phía thượng nguồn, trung đội bộ đội vận tải do Trung đội trưởng Hưng chỉ huy, chờ lệnh vượt ngầm. Những chuyến xe chỉ được đi trong đêm tối, không đèn pha, chỉ trông vào những đốm lửa nhỏ bên bờ sông do thanh niên xung phong thắp lên.

Trong đội dân quân xã có chị Lành, góa chồng, kiêm nhiệm cảnh giới và cứu thương. Chị thuộc lòng từng khúc nước xiết, từng hòn đá ngầm. Bà con bảo:
– Có chị Lành, xe không sợ trôi.

Người nhỏ tuổi nhất là Bé Năm, cậu thiếu niên mười bốn tuổi, con nhà chài. Năm bơi giỏi, lặn khỏe, được giao nhiệm vụ dẫn dây, cứu người khi xe sa xuống hố nước. Trên cổ cậu lúc nào cũng đeo chiếc còi gỗ.

Một đêm trăng non, khi đoàn xe chuẩn bị vượt ngầm, tiếng máy bay bất ngờ xé toạc bầu trời. Pháo sáng thả xuống, sáng rực cả khúc sông. Tư hét lớn:
– Tắt lửa! Ẩn nấp!

Bom trút xuống liên hồi. Một quả rơi trúng đầu ngầm, nước bắn cao như cột. Một chiếc xe trượt bánh, chao mạnh rồi sa xuống hố nước sâu. Tiếng kêu cứu vang lên trong tiếng bom.

Không kịp đợi lệnh, Bé Năm lao xuống sông. Giữa dòng nước xiết, cậu bơi tới cabin, cột dây vào cửa xe, thổi còi báo hiệu. Tư và Hưng cùng chị Lành kéo dây từ bờ. Bom nổ dồn dập, sóng nước đánh mạnh khiến dây sắp tuột.

Thấy ngọn lửa dẫn đường đã tắt, đoàn xe phía sau không thể tiếp tục, Bé Năm leo lên mỏm đá giữa dòng, lấy bật lửa trong túi áo, che gió bằng cả thân mình, thắp lại đốm lửa nhỏ.

Một tiếng nổ dữ dội vang lên. Khi khói tan, ngọn lửa vẫn cháy, soi rõ lối ngầm, còn Bé Năm đã ngã xuống dòng sông đen ngòm.

Đêm đó, toàn bộ đoàn xe vượt ngầm an toàn, kịp tiếp tế cho mặt trận. Sáng hôm sau, người ta tìm thấy chiếc còi gỗ mắc trên bụi lau bên bờ sông.

Ngày hòa bình, Khe Rộc được xây cầu bê tông vững chãi. Bên lan can cầu có một ngọn đèn nhỏ thắp suốt đêm, và tấm biển ghi:

“Nơi đây, thanh niên xung phong – bộ đội – dân quân và một thiếu niên đã thắp lửa giữ mạch máu giao thông của Tổ quốc.”

Dòng sông vẫn chảy,
nhưng ngọn lửa năm xưa thì còn sáng mãi trong lòng người.