Người thầy của hàng trăm bác sĩ nước ngoài tìm đến Việt Nam học mổ

Phương pháp phẫu thuật nội soi đã được y học thế giới đặt tên

Năm 2024, trong một hội nghị quốc tế tại Trung tâm Hội nghị Quốc gia, trò chuyện với một bác sĩ người Ấn Độ, tôi mới biết anh sang Việt Nam để học mổ nội soi. "Dr Lương - bạn biết ông ấy chứ? Đó là người thầy mà tôi vô cùng kính trọng. Tôi đã quyết tâm sang Việt Nam để được thầy Lương dạy mổ nội soi. Phương pháp của ông ấy rất đặc biệt, tôi chưa từng thấy trước đó".

PGS. Trần Ngọc Lương, nguyên Giám đốc Bệnh viện Nội tiết Trung ương là người đầu tiên của Việt Nam và thế giới nghiên cứu và thực hiện thành công kỹ thuật mổ nội soi tuyến giáp độc đáo, khiến giới y học quốc tế ngưỡng mộ.

Tính đột phá trong phương pháp mổ nội soi tuyến giáp của PGS.TS.BS Trần Ngọc Lương là sử dụng đường nách, ngực với những vết rạch nhỏ trên da. Các vết này kích thước từ 0,5 - 1cm, biến mất sau vài tháng và hoàn toàn có thể che đi bằng trang phục một cách dễ dàng. Trong khi, phương pháp mổ mở (cũ), vết sẹo thường dài 8 đến 12 cm ở cổ người bệnh.

Phương pháp này vừa đơn giản, nhanh lại an toàn, hiệu quả và rất tiết kiệm chi phí. Đơn giản vì chỉ cần sử dụng dụng cụ mổ nội soi ổ bụng thông thường, không cần dụng cụ chuyên biệt. Dụng cụ này hiện có ở tất cả các bệnh viện đa khoa cấp tỉnh, thành phố. Ca mổ bằng kỹ thuật này chi phí chỉ bằng 1/25 so với các nước trong khu vực. Đơn cử, một ca cắt thùy tuyến giáp tại Hàn Quốc hoặc Singapore có chi phí khoảng 8.000 - 10.000 USD thì tại Bệnh viện Nội tiết Trung ương chỉ mất 30 phút với mức 300 - 400 USD.

"Phương pháp này có thể áp dụng cho tất cả các bệnh lý khác nhau của tuyến giáp như: Bướu nhân, basedow, ung thư tuyến giáp; sự ưu việt của nó là có thể mổ được những bướu lớn mà không cần phải cắt bất cứ cơ cổ trước nào. Không chỉ mang ý nghĩa khoa học, kỹ thuật mổ nội soi tuyến giáp mang lại hiệu quả kinh tế xã hội cao, thể hiện trong việc mở ra một hướng đi mới trong việc điều trị các bệnh lý tuyến giáp" - PGS. Lương chia sẻ.

PGS. Trần Ngọc Lương bắt đầu chuyển giao kỹ thuật này cho một bệnh viện ở Malaysia và nhận đào tạo, chuyển giao kỹ thuật nội soi tuyến giáp từ năm 2009. Đến nay đã có hơn 300 giáo sư, bác sĩ đến từ các nước trong khu vực và trên thế giới tới Bệnh viện Nội tiết Trung ương để học tập kỹ thuật mổ này.

Hiện kỹ thuật đã được chuyển giao đến nhiều nước trong khu vực và trên thế giới như: Australia, Bồ Đào Nha, Singapore, Malaysia, Indonesia, Philippines, Thái Lan, Pakistan, Ấn Độ, Thổ Nhĩ Kỳ, Saudi Arabia... Phương pháp phẫu thuật nội soi điều trị các bệnh lý tuyến giáp của PGS.TS. Trần Ngọc Lương đã được y học thế giới đặt tên "Công nghệ phẫu thuật nội soi Dr Lương". Hàng năm, PGS.TS. Trần Ngọc Lương cùng các cộng sự của mình tại Bệnh viện Nội tiết Trung ương đã được nhiều bệnh viện trong nước và khu vực cũng như trên thế giới mời đến để mổ trình diễn và thuyết giảng về phương pháp này.

Vừa trò chuyện với chúng tôi, PGS. Lương vừa chuẩn bị vào phòng phẫu thuật. Ông nói, mỗi ca phẫu thuật nhanh thôi, nhưng bệnh nhân thì rất đông. Có lẽ, thời gian ông ở trong phòng mổ có khi nhiều hơn thời gian ở nhà. Đó là chưa kể những lúc phải cân não trước ca bệnh nặng, quyết tâm giành lại sự sống cho người bệnh.

"Số lượng bệnh nhân tuyến giáp ngày càng nhiều, bệnh đa phần là người nghèo, làm sao để có một ca mổ ít tốn kém, đỡ gánh nặng chi phí cho họ, chính những điều đó thôi thúc tôi luôn phải tìm phương pháp mới trong phẫu thuật tuyến giáp" - PGS Lương tâm sự.

“Áp lực rất lớn bởi vì mình là người đầu tiên thử nghiệm kỹ thuật này ở Việt Nam và trên thế giới cũng ít người làm. Mình có làm được hay không, có đảm bảo được an toàn cho bệnh nhân hay không... những câu hỏi đó cứ xoáy lên trong đầu tôi những ngày mới bắt đầu” - PGS. Lương nhớ lại thời điểm thực hiện ca phẫu thuật đầu tiên bằng phương pháp mới.

Cái tâm của người thầy thuốc là "bí kíp" để thành công

Tôi từng được chứng kiến một buổi phẫu thuật thị phạm của PGS. Lương, trong phòng phẫu thuật, bên cạnh ông là các bác sĩ từ nhiều nước khác nhau. Ngay buổi sáng đầu tiên có mặt tại bệnh viện, các bác sĩ Eminov Vusal Latif - Trưởng khoa phẫu thuật, Bệnh viện Trung ương Bộ Nội vụ Azerbaijan; Vallam Karthik Chandra - bác sĩ phẫu thuật ung thư, Bệnh viện Medicover Ấn Độ và bác sĩ Pavithra Shanmugam - Tư vấn viên, Trung tâm ung thư Apollo Proton Ấn Độ đã được theo dõi trực tiếp các ca mổ thị phạm cùng PGS. Lương.

Bác sĩ Pavithra Shanmugam cho biết, đây là lần đầu tiên chị đến Việt Nam và chị rất bất ngờ về trình độ chuyên môn, cũng như trang thiết bị hiện đại của y tế Việt Nam. Dr Lương, các bác sĩ Việt Nam đã "cầm tay chỉ việc" cho chị, giúp chị nhanh chóng tiếp cận với toàn bộ kỹ thuật của cuộc mổ.

“Ở Ấn Độ, tôi đã có cơ hội được học phương pháp nội soi tuyến giáp “Dr.Luong” từ giáo sư của tôi, đồng thời là người từng được đào tạo từ kỹ thuật của bác sĩ Lương. Tôi cũng đã học về quy trình này trong thời gian ngắn tại Ấn Độ nhưng khi được tham gia khóa đào tạo trực tiếp tại Bệnh viện Nội tiết Trung ương cùng với sự giúp đỡ của giáo sư Lương, tiến sĩ Hiệp, bác sĩ Sơn... trong các buổi phẫu thuật thực tế trên bệnh nhân mắc tuyến giáp, tôi đã học hỏi được rất nhiều kinh nghiệm và giờ tôi sẵn sàng trở về nước thực hiện phương pháp "Dr Lương" với những gì đã được học tại đây” - nữ bác sĩ chia sẻ.

Bác sĩ Vallam Karthik Chandra ở Bệnh viện Medicover Ấn Độ cũng chia sẻ kỹ thuật mổ nội soi tuyến giáp của các bác sĩ Việt Nam có nhiều ưu điểm so với khu vực và cả trên thế giới. “Điều khiến tôi ấn tượng là ứng dụng phương pháp này bệnh nhân chỉ phải trả chi phí rất thấp so với các phương pháp khác”, bác sĩ nói.

Khi được hỏi về quyết định tới Việt Nam để học kỹ thuật nội soi tuyến giáp “Dr Luong” mà không phải là những kỹ thuật khác, bác sĩ Pavithra cho biết do kỹ thuật mổ nội soi tuyến giáp này không được thường xuyên thực hiện tại Ấn Độ, đồng thời với tính ưu việt như chi phí thấp, thời gian phẫu thuật rút ngắn, bình phục nhanh, ít tổn thương nên chị đã quyết định dành thời gian tới Việt Nam để tham gia khóa đào tạo.

Sau mỗi khóa đào tạo, các học viên nước ngoài đã được cấp chứng nhận hoàn thành khóa học phẫu thuật nội soi tuyến giáp. Điều quan trọng hơn mà các bác sĩ nước ngoài nhận được là một kỹ thuật mổ tuyến giáp ưu việt bậc nhất trên thế giới, được truyền dạy từ một người thầy Việt Nam giản dị, thân tình.

"Với nghề y là phải say mê, không có say mê không thể làm được những điều lớn lao. Những người bình bình thì cả đời cứ vậy thôi. Và phải có cái tâm của người thầy thuốc đối với bệnh nhân, như thế mới chăm sóc người bệnh tốt nhất" - những lời này, Dr Lương luôn nói với học trò khi truyền dạy kỹ thuật cho họ, đã trở thành "bí kíp" để ông và các học trò thành công.