Người thầy giáo dấu tài liệu trong ống tre

Ông Lê Văn Thành, sinh năm 1924, từng tham gia hoạt động cách mạng tại Hà Tĩnh trước năm 1945. Ông kể rằng vào những năm 1943–1944, nhiều thanh niên yêu nước ở địa phương bí mật tham gia các tổ chức cách mạng và vận động người dân đứng lên chống thực dân, phong kiến.

Theo lời ông Thành, khi ấy ông làm nghề dạy học tại một lớp học nhỏ trong làng. Ban ngày ông dạy chữ cho trẻ con, ban đêm lại nhận nhiệm vụ đưa thư từ và tài liệu cho cán bộ cách mạng.

Ông nhớ nhất quãng thời gian cuối năm 1944. Hôm đó, ông được giao mang một số tài liệu quan trọng từ huyện Đức Thọ sang vùng Hương Sơn.

Để tránh bị phát hiện, ông cuộn tài liệu thật nhỏ rồi nhét vào bên trong một ống tre rỗng. Bên ngoài, ông buộc thêm vài cuốn sách và ít quần áo như một người đi dạy học bình thường.

Ông Thành kể rằng trên đường đi, ông phải qua nhiều trạm gác và luôn mang theo tâm trạng lo lắng. Chỉ cần bị phát hiện, ông có thể bị bắt giam bất cứ lúc nào.

Khi đến gần một cây cầu nhỏ ở đầu làng, ông gặp một toán lính đi tuần đang chặn người qua lại để kiểm tra.

Một tên lính giữ lại chiếc túi của ông rồi mở ra xem từng món đồ bên trong. Khi nhìn thấy ống tre, hắn cầm lên hỏi dùng để làm gì.

Ông Thành kể rằng lúc đó ông rất bình tĩnh, nói rằng đó là ống đựng phấn và bút để mang đi dạy học. Thấy bên ngoài ống tre có dính ít bụi phấn trắng, tên lính không nghi ngờ gì thêm và cho ông đi tiếp.

Sau khi qua được trạm gác, ông mới dám thở phào.

Tối hôm đó, ông đã giao tài liệu tới nơi an toàn. Những tài liệu ấy sau này được dùng để tuyên truyền, vận động quần chúng tham gia cách mạng tại nhiều địa phương.

Nhiều năm sau, ông Lê Văn Thành vẫn giữ lại chiếc ống tre cũ đã ngả màu theo thời gian. Với ông, đó không chỉ là một vật dụng bình thường mà còn là kỷ vật gợi nhớ về những ngày hoạt động bí mật trước Cách mạng tháng Tám.