“Người thơ” xếp bút nghiên và những vần thơ bất tử giữa khói bom

Chiến tranh chống Mỹ cứu nước không chỉ có tiếng súng, tiếng bom, mà còn có tiếng hát vang lên từ những tâm hồn lãng mạn của thế hệ học trò xếp bút nghiên lên đường chiến đấu. Trong số những "viên đạn nhỏ" bước ra từ cổng trường Đại học Sư phạm Hà Nội ngày ấy, nhà thơ liệt sĩ Vũ Đình Văn là một người thơ mãi mãi tuổi hai mươi với những vần thơ còn nóng hổi hơi thở chiến hào.

Vũ Đình Văn quê ở xã Đại Thắng, huyện Vụ Bản, tỉnh Nam Định. Khi đang là sinh viên năm thứ ba khoa Ngữ văn, trường Đại học Sư phạm Hà Nội, nghe tiếng gọi thiêng liêng của Tổ quốc, anh đã tạm biệt bảng đen phấn trắng để lên đường nhập ngũ, biên chế vào binh chủng Tên lửa phòng không. Trước khi đi B, anh trở về quê hương Nam Định, tự tay đắp lại mộ cho người mẹ đã khuất. Trên chuyến tàu trở lại đơn vị, anh viết một mạch bài thơ nổi tiếng "Lạy mẹ con đi" đầy xúc động: "Gió mưa ba nén nhang gầy / Sáng sương se lạnh nước đầy chân đê… / Ở đây lạnh lắm mẹ ơi / Về đi kẻo ốm mất thôi mẹ à...".

Vũ Đình Văn hy sinh tại trận địa tên lửa xã Đồng Mai, huyện Thanh Oai vào năm 1972, giữa lúc tuổi trẻ và tài năng thơ ca đang ở độ chín muồi nhất. Anh ra đi, không kịp trở về căn nhà nhỏ có "mười ba bậc cầu thang" ở phố Lãn Ông (Hà Nội). Nhưng những bài thơ như Nửa sau khoảng đời, Đêm hành quân qua phà Long Đại, hay Lạy mẹ con đi in chung với người bạn thân thiết Hoàng Nhuận Cầm sau chiến tranh đã trở thành tuyên ngôn sống của một thế hệ thanh niên dấn thân không tiếc máu xương cho sự toàn vẹn của Tổ quốc.