Người thuyền trưởng của những chuyến tàu Không số

iữa biển Đông mênh mông, nơi sóng gió không bao giờ ngừng nghỉ, có một con người đã gắn cả đời mình với những chuyến tàu Không số – những con tàu không số hiệu, không cờ hiệu, chỉ có nhiệm vụ duy nhất: mang vũ khí từ miền Bắc vào chi viện cho chiến trường miền Nam. Người đó chính là Trung tá, Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Hồ Đắc Thạnh.

Sinh năm 1934 tại Phú Yên, trong một gia đình gắn bó với biển cả, Hồ Đắc Thạnh sớm quen với sóng gió. Năm 16 tuổi, ông đã khoác áo lính, tham gia kháng chiến chống Pháp. Sau khi tập kết ra Bắc năm 1954, ông được chọn học sĩ quan Hải quân, rồi được giao nhiệm vụ đặc biệt: thuyền trưởng tàu Không số thuộc Đoàn 759.

Từ năm 1962 đến 1969, ông đã chỉ huy 12 chuyến tàu vượt biển Đông, tổng cộng hơn 40.000 km – quãng đường dài hơn một vòng quanh trái đất. Mỗi chuyến đi là một lần “truy điệu sống”. Trước khi lên đường, anh em thủy thủ gửi lại giấy tờ, ảnh và địa chỉ người thân, vì không ai chắc mình sẽ trở về.

Đặc biệt nhất là ba chuyến cập bến Vũng Rô (Phú Yên) cuối năm 1964 – đầu năm 1965. Trong đêm tối mịt mùng, dưới sự theo dõi của máy bay và tàu địch, con tàu do ông chỉ huy đã lặng lẽ cập bến, chuyển gần 200 tấn vũ khí, đạn dược cho chiến trường. Chính nhờ những chuyến hàng ấy, quân và dân Phú Yên có thêm sức mạnh để lập nên những chiến công vang dội.

Có lần tàu bị địch phát hiện, ông bình tĩnh chỉ huy đồng đội tháo dỡ hàng, rồi tự tay kích nổ phá hủy tàu để giữ bí mật. Có lần tàu bị thủng, ông cùng anh em vá tạm, bơm nước suốt đêm để giữ tàu sống sót và hoàn thành nhiệm vụ. Trong hồ sơ phong tặng danh hiệu Anh hùng, Nhà nước ghi nhận: “Khi chỉ huy thì bình tĩnh, sáng suốt, mưu trí, táo bạo, nêu tấm gương mẫu mực về chủ nghĩa anh hùng cách mạng.”

Năm 2011, ở tuổi 77, ông được Chủ tịch nước phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân. Con tàu ông từng chỉ huy (nay mang số hiệu 671) được công nhận là bảo vật quốc gia và trưng bày tại Bảo tàng Hải quân.

Dù đã ngoài 90 tuổi, Anh hùng Hồ Đắc Thạnh vẫn luôn nhắc nhở thế hệ trẻ: “Lịch sử có thể bị cát bụi và sóng biển phủ lấp, nhưng sự hy sinh của những người lính biển sẽ mãi là những ngôi sao lấp lánh.” Câu chuyện về ông không chỉ là câu chuyện về một thuyền trưởng, mà là câu chuyện về lòng dũng cảm, sự hy sinh thầm lặng và tình yêu Tổ quốc cháy bỏng của một thế hệ đã dám vượt biển Đông để viết nên trang sử hào hùng của dân tộc.