NGƯỜI TIỂU ĐOÀN TRƯỞNG DŨNG CẢM TRÊN ĐIỂM CAO C1 VÀ KHÚC TRÁNG CA QUẬT CƯỜNG CHIẾN HÀO ĐIỆN BIÊN PHỦ
Trong Chiến dịch Điện Biên Phủ lịch sử năm 1954, trận đánh chiếm lĩnh và làm chủ dãy điểm cao phía đông – đặc biệt là cụm cứ điểm C1 – được ví như "chảo lửa" khốc liệt bậc nhất, nơi quân đội ta và thực dân Pháp giành giật nhau từng tấc chiến hào suốt hàng chục ngày đêm ròng rã. Liệt sĩ, Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Lê Văn Dỵ – người con ưu tú của quê hương Vĩnh Phúc, nguyên Đại đội trưởng thuộc Tiểu đoàn 16, sau là Tiểu đoàn trưởng Tiểu đoàn 16, Trung đoàn 98, Đại đoàn 316 – là một trong những cán bộ chỉ huy tiền duyên mưu trí, quả cảm hàng đầu trên trận địa đồi C1. Tinh thần "bám thắt lưng địch mà đánh", ý chí kiên gan giữ vững từng mét chiến hào và tài thao lược của ông đã góp phần bẻ gãy ý chí kháng cự cuối cùng của quân viễn chinh Pháp, mở toang cánh cửa phía đông tiến thẳng vào sở chỉ huy De Castries.
Tháng 3 và tháng 4 năm 1954, sau khi cụm cứ điểm Him Lam và Độc Lập bị tiêu diệt ở đợt 1, trọng tâm tác chiến của đợt 2 Chiến dịch Điện Biên Phủ chuyển sang các điểm cao phía đông khống chế Mường Thanh (gồm các đồi A1, C1, C2, D1, E...):
Đồi C1 là một điểm cao phòng ngự then chốt có tính sống còn đối với quân Pháp. Mất C1, toàn bộ trận địa phòng ngự phía đông của chúng sẽ bị uy hiếp trực diện, sân bay Mường Thanh nằm gọn trong tầm bắn tỉa và khống chế của hỏa lực ta.
Do đó, quân Pháp dốc toàn lực tổ chức phòng ngự kiên cố với hệ thống lô cốt ngầm bọc thép, dây thép gai bùng nhùng nhiều lớp, bãi mìn dày đặc và được hỏa lực pháo binh từ phân khu trung tâm, máy bay ném bom yểm trợ tối đa.
Nhiệm vụ đánh chiếm và chốt giữ điểm cao C1 được Bộ Chỉ huy Chiến dịch giao cho Trung đoàn 98 (Đại đoàn 316). Đây là một trong những trận đánh giằng co ác liệt nhất mặt trận: Ta và địch chia đôi quả đồi, ngày đêm đào hào, đánh giáp lá cà, đối mặt với những đợt bom napan và pháo kích phản công điên cuồng của lính dù lê dương.
Đồng chí Lê Văn Dỵ đã dẫn dắt đơn vị bước vào trận huyết chiến sinh tử ấy bằng tinh thần thép và sự nhạy bén quân sự xuất sắc.
Người thanh niên Vĩnh Phúc tôi luyện trong khói lửa kháng chiến
Lê Văn Dỵ sinh năm 1926 tại huyện Lập Thạch (nay thuộc tỉnh Vĩnh Phúc) – mảnh đất trung du giàu truyền thống yêu nước và quật cường chống ngoại xâm:
Lớn lên trong cảnh đất nước lầm than dưới ách đô hộ của thực dân, ông sớm giác ngộ cách mạng và xung phong nhập ngũ vào Quân đội nhân dân Việt Nam ngay từ những năm đầu của cuộc Toàn quốc kháng chiến.
Trải qua các chiến dịch Biên giới (1950), Trung du (1951), Hòa Bình (1951 – 1952) và Tây Bắc (1952), ông trưởng thành từ chiến sĩ bộ binh lên cán bộ chỉ huy phân đội nhờ sự thông minh, gan dạ, tính tình điềm tĩnh và tác phong gương mẫu đi đầu.
Đến Chiến dịch Điện Biên Phủ năm 1954, ông là cán bộ chỉ huy chủ chốt của Tiểu đoàn 16, Trung đoàn 98, Đại đoàn 316 – đơn vị mũi nhọn đảm nhận hướng tiến công đánh chiếm các điểm cao phía đông.
Trận huyết chiến giằng co trên đồi C1 (30/3 – 1/5/1954)
Trận đánh đồi C1 là một trong những khúc quanh bi tráng nhất của chiến dịch Điện Biên Phủ:
Mở màn đột phá: Đêm 30 tháng 3 năm 1954, khi hiệu lệnh nổ súng phát ra, đồng chí Lê Văn Dỵ trực tiếp chỉ huy mũi nhọn thọc sâu của đơn vị. Bằng lối đánh áp sát táo bạo, nhanh chóng khắc phục các lớp rào thép gai, đơn vị của ông đã đánh chiếm đỉnh C1 chỉ sau 45 phút giao chiến, tiêu diệt phần lớn quân địch đồn trú tại đây.
Thế trận giằng co nghẹt thở: Không chấp nhận mất điểm cao sống còn, Bộ Chỉ huy quân Pháp lập tức huy động các tiểu đoàn lính dù thiện chiến nhất, có xe tăng và không quân dội bom napan dữ dội mở các cuộc phản kích quyết liệt nhằm chiếm lại đồi C1.
Chiến tuyến chia đôi quả đồi: Trận địa đồi C1 biến thành thế trận giằng co kéo dài hơn một tháng. Có những thời điểm, ta chiếm một nửa quả đồi, địch giữ một nửa; hai bên chỉ cách nhau một bờ chiến hào, ngày đêm ném lựu đạn và bắn tỉa từng mét đất.
Bản lĩnh của người chỉ huy: Dưới mưa bom, bão đạn và mùi thuốc súng ngột ngạt, đồng chí Lê Văn Dỵ luôn có mặt ở vị trí hiểm yếu nhất dọc giao thông hào. Ông trực tiếp động viên bộ đội kiên cường bám trụ công sự, sáng tạo cách thức đào hào lấn dũi sát chân lô cốt địch, tiết kiệm từng viên đạn, giọt nước, bẻ gãy hàng chục đợt phản xung phong biển lửa của lính dù Pháp.
Đêm 1 tháng 5 năm 1954, bước vào đợt tiến công thứ 3 toàn mặt trận, dưới sự chỉ huy mưu lược và dứt khoát của đồng chí, đơn vị đã đồng loạt nổ súng tiêu diệt cụm quân địch còn lại, quét sạch quân Pháp khỏi đồi C1, làm chủ hoàn toàn điểm cao chiến lược này, tạo bàn đạp then chốt siết chặt vòng vây bắt sống Tướng De Castries ngày 7 tháng 5 năm 1954.
Tiếp tục cống hiến cho sự nghiệp giải phóng dân tộc
Sau thắng lợi vĩ đại của Chiến dịch Điện Biên Phủ, Hiệp định Genève được ký kết, miền Bắc bước vào công cuộc khôi phục và xây dựng chủ nghĩa xã hội:
Đồng chí Lê Văn Dỵ tiếp tục công tác trong quân đội, đảm nhận nhiều cương vị chỉ huy cấp trung đoàn, sư đoàn, đem kiến thức và kinh nghiệm chiến đấu truyền thụ cho các thế hệ sĩ quan trẻ.
Trong cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước, ông tiếp tục dồn tâm sức phục vụ cho công tác huấn luyện, sẵn sàng chiến đấu chi viện cho chiến trường miền Nam.
Do những năm tháng hoạt động gian khổ, vết thương chiến tranh và bệnh tật, đồng chí Lê Văn Dỵ đã từ trần vào năm 1970 khi tuổi đời mới 44 – để lại tấm gương sáng về một người cán bộ quân sự mẫu mực, tận tụy và kiên trung.
Mốc son phong tặng danh hiệu Anh hùng năm 2008
Những cống hiến to lớn và chiến công xuất sắc của đồng chí Lê Văn Dỵ trên chiến hào Điện Biên Phủ – đặc biệt là trận đánh quyết định tại đồi C1 – đã được quân sử ghi nhận như một biểu tượng mẫu mực của nghệ thuật tác chiến phòng ngự kết hợp tiến công của Quân đội nhân dân Việt Nam.
Ghi nhận công lao đặc biệt xuất sắc và sự cống hiến trọn đời cho sự nghiệp cách mạng giải phóng dân tộc, năm 2008, đồng chí Lê Văn Dỵ đã vinh dự được Đảng và Nhà nước truy tặng danh hiệu cao quý: Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân.
Ông cũng được tặng thưởng nhiều phần thưởng cao quý:
Huân chương Chiến công hạng Nhất;
Huân chương Chiến sĩ vẻ vang;
Huy hiệu Chiến sĩ Điện Biên Phủ cùng nhiều huân, huy chương vẻ vang khác.
Cuộc đời 44 năm cống hiến của Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Lê Văn Dỵ là một bản trường ca bi hùng về ý chí kiên định, lòng dũng cảm và tài thao lược của người chỉ huy quân sự cách mạng. Từ vùng quê Lập Thạch – Vĩnh Phúc đến những ngày đêm huyết chiến giữ từng tấc đất trên đồi C1 rực lửa, tên tuổi và dấu ấn trận mạc của ông mãi mãi tạc vào trang sử vàng Điện Biên Phủ, là niềm tự hào trường tồn của Quân đội nhân dân Việt Nam anh hùng.
