Người Tiểu đoàn trưởng kiên cường suốt 81 ngày đêm Thành cổ Quảng Trị
Thiếu tướng Cao Xuân Khuông, nguyên Phó tư lệnh Quân khu 4, là một trong những người trực tiếp chỉ huy chiến đấu tại Thành cổ Quảng Trị trong mùa hè đỏ lửa năm 1972 – nơi đã trở thành biểu tượng bất khuất của quân và dân Việt Nam.
Sinh năm 1940 tại Nghệ An, ông nhập ngũ ngày 2/2/1960 và trưởng thành qua nhiều chiến trường ác liệt. Từ chiến đấu tiễu phỉ ở biên giới Nghệ An – Lào đến chiến trường Trị Thiên khốc liệt, ông luôn thể hiện bản lĩnh của một người chỉ huy gan dạ và quyết đoán.
Năm 1970, ông được bổ nhiệm làm Tiểu đoàn trưởng Tiểu đoàn 8 (K8/808), bộ đội địa phương tỉnh Quảng Trị. Đây cũng là đơn vị đã đi vào lịch sử với những trận chiến sinh tử bảo vệ Thành cổ Quảng Trị.
Sau khi giải phóng Quảng Trị ngày 1/5/1972, Tiểu đoàn 8 được giao nhiệm vụ đặc biệt quan trọng: tổ chức lực lượng chốt giữ và bảo vệ Thành cổ Quảng Trị trước các đợt phản kích dữ dội của quân địch.
Ngày 22/6/1972, Tiểu đoàn 8 hoàn tất việc chiếm lĩnh trận địa và trở thành đơn vị đầu tiên chốt giữ khu vực Thành cổ. Chỉ vài ngày sau, từ 28/6/1972, những trận chiến ác liệt bắt đầu nổ ra.
Trong suốt 81 ngày đêm lịch sử, Tiểu đoàn 8 dưới sự chỉ huy của Tiểu đoàn trưởng Cao Xuân Khuông đã cùng các đơn vị chủ lực kiên cường chiến đấu giữa mưa bom, bão đạn.Từ quân số ban đầu hơn 300 người, đơn vị liên tục được bổ sung lực lượng và đã:– Tham gia hơn 200 trận đánh lớn nhỏ– Loại khỏi vòng chiến đấu hơn 2.000 tên địch– Kiên cường bám trụ đến những giờ phút cuối cùng trước khi rút quân ngày 16/9/1972
Với tinh thần “còn người còn trận địa”, Tiểu đoàn 8 đã trở thành biểu tượng của ý chí bất khuất tại Thành cổ Quảng Trị.
Sau chiến thắng, Tiểu đoàn 8 được phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân ngày 20/12/1972. Cá nhân Tiểu đoàn trưởng Cao Xuân Khuông được tặng Huân chương Chiến công hạng Nhất.
