Người tiểu đội trưởng luôn gương mẫu

Nếu những trận đánh tại Điện Biên Phủ là phần nổi của một chiến dịch lịch sử, thì phía sau đó còn có một cuộc chiến âm thầm trên những cung đường núi. Đó là cuộc chiến của những người lính vận chuyển vũ khí, vượt qua địa hình hiểm trở để đưa pháo đến nơi tập kết. Trong số những người tham gia nhiệm vụ ấy, Tô Vĩnh Diện đã trở thành một biểu tượng bởi sự hy sinh của mình.

Quê ở Nông Cống, Thanh Hóa, Tô Vĩnh Diện sinh trưởng trong hoàn cảnh nghèo khó. Anh phải đi ở từ khi còn nhỏ và trải qua nhiều năm sống trong cảnh thiếu thốn. Sau Cách mạng Tháng Tám, anh tham gia dân quân địa phương. Năm 1949, anh tình nguyện vào bộ đội, bắt đầu những năm tháng gắn bó với quân ngũ.

Tô Vĩnh Diện là người luôn có ý thức trong công việc. Anh tích cực học tập, chịu khó rèn luyện và thường thể hiện tinh thần đi đầu. Khi được giao làm Tiểu đội trưởng một đơn vị pháo cao xạ, anh tiếp tục phát huy những phẩm chất ấy.

Đơn vị pháo cao xạ được xây dựng trong thời điểm quân đội chuẩn bị cho những trận đánh lớn. Sau thời gian huấn luyện, các chiến sĩ nhận nhiệm vụ lên Điện Biên Phủ. Với họ, đây là cơ hội thực sự bước vào chiến trường sau nhiều tháng chuẩn bị.

Tuy nhiên, trước khi có thể chiến đấu, những khẩu pháo phải trải qua một hành trình vô cùng khó khăn. Đường núi chưa hoàn thiện, nhiều đoạn quanh co và trơn trượt. Bộ đội phải dùng dây kéo pháo bằng tay. Hàng chục người cùng hợp sức mới có thể làm khẩu pháo nhích từng chút.

Có những lúc mọi người phải dừng lại để kiểm tra dây kéo, bánh pháo và mặt đường. Những đoạn dốc cao được bố trí hệ thống tời nhằm hạn chế nguy cơ pháo lao xuống vực.

Tô Vĩnh Diện từng trực tiếp đi khảo sát đường đến khu vực cầu Gỗ. Anh cùng lực lượng công binh tham gia sửa chữa những vị trí bị hư hỏng. Người Tiểu đội trưởng hiểu rằng một sơ suất nhỏ cũng có thể khiến khẩu pháo gặp tai nạn.

Khi đoàn pháo chuẩn bị xuống Dốc Ba Tời, tình hình bất ngờ trở nên căng thẳng. Pháo địch bắn tới liên tiếp. Đất đá bị xới tung, nhưng những người lính vẫn cố giữ đội hình.

Một mảnh đạn làm đứt dây tời.

Khẩu pháo mất điểm tựa và lao xuống dốc. Tiếng hô gọi nhau vang lên. Các chiến sĩ chạy theo, tìm mọi cách ghìm bánh pháo. Những sợi dây được căng hết mức, nhưng sức nặng của khẩu pháo khiến chúng không thể giữ nổi.

Tô Vĩnh Diện lập tức lao vào. Anh tìm cách điều khiển hướng khẩu pháo, đồng thời dùng sức ghìm càng pháo. Khẩu pháo rung chuyển dữ dội, liên tục kéo anh về phía trước.

Không còn cách nào khác, anh đưa càng pháo về phía vách núi và dùng thân mình ghìm lại. Hành động ấy giúp khẩu pháo được giữ an toàn, nhưng Tô Vĩnh Diện đã bị thương nặng và hy sinh.

Sự hy sinh của anh là một phần trong những câu chuyện về con đường kéo pháo năm xưa. Những người lính ấy đã phải dùng sức người thay cho máy móc, dùng ý chí để vượt qua những địa hình tưởng như không thể.

Tô Vĩnh Diện đã nằm lại trên con đường ấy, nhưng câu chuyện về anh vẫn còn được nhắc tới như một biểu tượng của lòng dũng cảm. Anh cùng đồng đội đã góp phần đưa những khẩu pháo đến gần chiến trường, góp sức vào thắng lợi chung của Chiến dịch Điện Biên Phủ.